Bilim, teknoloji ve meslek tarihi
Bilim ve teknoloji tarihi, elektriğin öncüleri, Türkiye elektrifikasyon tarihi, meslek büyükleri ve tarihsel anlatılar. Anma, biyografi ve hatıra yazılarının çoğunun ana teması budur.
Yıllara göre
Tüm yıllarBir döneme tıklayarak yazıları o yıllarla sınırlayın.
Sık geçen konular
65 yazı 1990'ler kaldır Süzgeçleri temizle
-
ODA TARİHİNDEN
Yazı, Türkiye'de ağır elektromekanik ekipman sanayiinin kamu öncülüğünde kurulmasının gerekçelerini ve TEMSAN'ın kuruluş sürecini, sermaye yapısını, planlanan yatırımlarını ve dönemin kalkınma planlarındaki yerini ayrıntılı biçimde ele almaktadır.
-
BİR KİTAP
Paul Feyerabend'in 'Yönteme Hayır' ve 'Özgür Bir Toplumda Bilim' adlı kitapları tanıtılarak bilim, kültür anarşizmi ve Batı uygarlığının bilimsel egemenliği üzerine düşünceler ele alınıyor.
-
A. SIRRI ERKAN'ı YİTİRDİK
Trafik kazasında hayatını kaybeden EMO ve TMMOB'de aktif görev almış mühendis Sırrı Erkan için arkadaşları ve dostları tarafından yazılan anı ve anma yazılarından oluşan bir derleme.
-
İÇİMİZDEN BİRİ
Elektrik mühendisi Müjdat Savran ile yapılan söyleşide özgeçmişi, mühendislik mesleğini politik ilgisiyle bağdaştırma çabası, Türkiye'deki mühendislik eğitimi ve toplumsal örgütlenme üzerine görüşleri aktarılıyor.
-
MÜHENDİS İLETİŞİMİ NEYLER?
Yazar, iletişim kavramının felsefi kökenlerinden hareketle teknoloji ve mühendislik ile insan iletişimi arasındaki ilişkiyi sorgulayarak mühendisin sadece teknik değil toplumsal ve insani sorumluluklarının da olması gerektiğini savunuyor.
-
İLETİŞİM, İNSAN, TEKNOLOJİ
Yazar, Osmanlı döneminde demiryolunun getirilişini örnek göstererek iletişim teknolojilerinin (telefon, televizyon) Türkiye'ye girişinin de benzer biçimde dışa bağımlı ve toplumsal eşitsizlikleri pekiştiren bir süreç olduğunu tartışır. İletişim teknolojisinin insanların yararına değil, egemen ekonomik ve siyasi çıkarlara hizmet ettiğini savunarak özgür ve eşit haber dolaşımının önemine dikkat çeker.
-
ODA TARİHİNDEN
1969 yılında Buyan Elektrik Mühendisliği Dergisi'nden alınan bu 'Oda Tarihinden' köşesi, sun'i peykler (uydular) aracılığıyla telekomünikasyonun maliyet unsurlarını (fırlatma, yer istasyonu kuruluşu, peyk kiralama ücretleri) ve peyk teknolojisinin telefon, televizyon, haber ajansları ile askeri kullanım alanlarındaki rolünü ele almaktadır.
-
BİR KİTAP
Ömer Kuleli ve Osman Gürel'in çeşitli yayınlarda çıkan yazılarını derledikleri 'Kimya Güzeldir... ama fizik de biyoloji de' adlı kitap, temel bilimlerin popüler dille anlatılması açısından tanıtılıyor.
-
ODA TARİHİNDEN
1968 yılında EMO dergisinde yayımlanan bu yazı, Türkiye'de telefon hizmetinin tarihsel gelişimini, dünya ülkeleriyle karşılaştırmalı telefon yoğunluğu verilerini ve PTT'nin yerli bir telekomünikasyon sanayii kurma girişiminin nedenlerini ele almaktadır.
-
İÇİMİZDEN BİRİ
ODTÜ Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Mübeccel Demirekler ile yapılan söyleşide, 1970'lerden 1990'lara üniversite eğitiminin, YÖK'ün etkisinin, beyin göçünün ve üniversite-sanayi işbirliğinin değişimi ele alınıyor. Ayrıca lisans ve lisansüstü eğitimdeki motivasyon eksikliği ve araştırma düzeyi sorunları tartışılıyor.
-
FOURİER DÖNÜŞÜMÜ
Yazı, Fourier dönüşümünün matematiksel temellerini ve Jean Baptiste Joseph Fourier'in yaşam öyküsünü, ısı iletimi problemlerinden yola çıkarak sinüs ve kosinüs fonksiyonlarına dayalı analiz yönteminin tarihsel gelişimini anlatmaktadır. Ayrıca dönemin matematikçilerinin bu yaklaşıma gösterdiği direnç ve yöntemin gelgit tahmini gibi farklı alanlara uygulanışına değinilmektedir.
-
ODA TARİHİNDEN
1970 yılında Hüseyin Pekin tarafından yazılan bu makale, teknolojinin toplum, üretim, emek, tarım, milli savunma, hukuk ve eğitim üzerindeki geniş etkilerini ele alarak mühendisliğin teorik ve sosyal bilimlerle ilişkisini tartışıyor. Oda tarihinden bölümünde yeniden yayımlanan yazı, teknolojik gelişmenin toplumsal yapıyı nasıl dönüştürdüğünü inceliyor.
-
YAYIN KURULUNDAN
Yayın kurulu başyazısında, mikroelektronik teknolojisinin yol açtığı sanayi dönüşümü ve bunun uluslararası işbölümüne etkileri değerlendirilerek, Türkiye'nin elektrik-elektronik sanayiinin bu süreçte stratejik önemine dikkat çekiliyor.
-
İÇİMİZDEN BİRİ
İTÜ Elektrik-Elektronik Fakültesi eski Dekanı Prof. Dr. Ahmet Dervişoğlu ile yapılan söyleşide, Türkiye'de üniversite yöneticiliği, akademik kadro yetersizliği, öğretim üyesi başına düşen öğrenci sayısının fazlalığı ve bilim-teknolojiye yeterince önem verilmemesi konuları ele alınıyor. Ayrıca üniversite-sanayi ilişkileri ve bilgi çağında elektrik-elektronik-bilgisayar mühendislerinin rolü tartışılıyor.
-
LAZER TEKNOLOJİSİNDE SON GELİŞMELER
Laser teknolojisinin temel fiziksel özellikleri, çeşitli laser türleri (gaz, boya, katı hal, excimer, kimyasal) ve bunların bilim, endüstri, savunma ve iletişim alanlarındaki güncel uygulamaları 1991 yılı itibarıyla ele alınmaktadır.
-
İÇİMİZDEN BİRİ
EMO'nun eski yönetim kurulu başkanı Aybars Ungan ile yapılan söyleşide, 1970'li yıllarda Oda'daki örgütlenme deneyimleri, dergi yayın kurulu çalışmaları, dönemin siyasi baskıları ve 12 Mart-12 Eylül darbelerinin mühendis örgütlerine etkileri anlatılıyor.
-
DENETİM:KURAM VE UYGULAMA
Denetim (kontrol) biliminin tarihsel gelişimi, temel kavramları, mühendislikten biyolojiye kadar farklı alanlardaki uygulamaları ve gelecekteki olası yönelimleri ele alınmaktadır.
-
ROBOTİK UFUKLAR
Yazı, robot teknolojisinin tanımı, tarihsel gelişimi ve sınıflandırılmasını ele alarak robot kontrol sistemlerinin temel özelliklerini ve esnek/akıllı otomasyon uygulamalarındaki yeni kullanım alanlarını inceliyor.
-
ODA TARİHİNDEN
Derginin 1957 yılındaki 8. sayısından yeniden yayımlanan bu tarihi yazı, o dönemin otomasyon kavramını, işçilik üzerindeki etkilerini ve sanayideki mekanikleşme sürecini örneklerle anlatmaktadır.
-
ODADAN HABERLER
Derginin 'Odadan Haberler' bölümünde TMMOB'nin düzenlediği Kamu Çalışanları Sempozyumu, PTT'nin teşvik ve bilim-teknoloji ödülleri, dergi reklam fiyatlarının güncellenmesi, vefat eden Prof. Dr. Ahmet Akhunlar'ın özgeçmişi ve TMMOB Başkanı'nın Körfez Krizi'nde barıştan yana tavır çağrısı yer almaktadır.
-
İÇİMİZDEN BİRİ
Prof. Dr. Kemal İnan ile yapılan söyleşide; akademik yaşamı, siyasal deneyimleri, Berkeley yılları, ekonomi-mühendislik ilişkisi ve elektrik mühendisliğinin diğer mühendislik dallarına göre önemi ele alınıyor.
-
ÇEVRE EĞİTİMİNİN FELSEFİ TEMELLERİ
Yazar, çevre sorunlarının enerji, teknoloji ve toplumsal yaşamla iç içe geçmiş boyutlarını ele alarak, salt mühendislik ve bilimsel çözümlerin yetersizliğini tartışır ve çevre eğitiminin felsefi temeli olarak 'çevre bilgeliği' kavramını önerir.
-
İÇİMİZDEN BİRİ: Halil EKER İLE YAPTIGIMIZ SÖYLEŞİ
Odanın eski üyelerinden Halil Eker ile yapılan söyleşide, yaşamöyküsü, sanat okulundan mühendisliğe geçişi, EİE'deki mesleki kariyeri ve EMO'daki örgütsel etkinlikleri anlatılmaktadır.
-
Mehmet ERDEMİRİN 30 YIL ÖNCE YAZDIĞI VE 1990 LARDA GÜNCELLİĞİNİ KORUYAN YAZISI
1960 yılında Elektrik Mühendisliği Mecmuası'nda yayımlanmış olan bu yazı, 27 Mayıs sonrası dönemde mühendislik meslek örgütlerinin siyasi iktidara karşı sorumluluklarını ve iktidara yakın davranan 'fetvacı' meslektaşları eleştiriyor; 1990'da yeniden yayımlanarak günceliğini koruduğu vurgulanıyor. Yazının ardından iki üyenin vefatına ilişkin başsağlığı duyuruları yer alıyor.
-
İÇİMİZDEN BİRİ
Elektrik mühendisliği alanında akademisyen Prof. Dr. Yılmaz Tokad ile yapılan söyleşide, kendisinin akademik hayata başlangıcı, ABD ve Türkiye'deki üniversite deneyimleri, yazdığı kitaplar, yetiştirdiği öğrenciler ve TÜBİTAK ile üniversitelere ilişkin değerlendirmeleri ele alınıyor.
-
İÇİMİZDEN BİRİ:Ahmet ABİ ARKADAŞ
EMO'nun eski Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Varol ile yapılan söyleşide, hayatı, üniversite yılları, 1960 ihtilali dönemi ve EMO'daki örgütsel deneyimleri ele alınıyor.
-
BİR KİTAP
Oğuz Atay'ın İTÜ İnşaat Fakültesi öğretim üyesi Mustafa İnan'ın yaşam öyküsünü anlattığı 'Bir Bilim Adamının Romanı' adlı kitabı tanıtılıyor; Cahit Arf'ın önsözünden alıntılarla kitabın ortaya çıkış hikayesi aktarılıyor.
-
ODA TARİHİNDEN
1959 yılında Adanalı bir gencin Einstein'ın teorisini çürüttüğü ve füze projeleri geliştirdiği yönündeki iddiaları üzerine, Elektrik Mühendisleri Odası'nın düzenlediği toplantı ve bu iddiaların bilimsel açıdan asılsız bulunduğuna dair 1959 tarihli açıklamanın yeniden yayınlanmasıdır.
-
İÇİMİZDEN BİRİ:Güney GÖNENÇ İLE SÖYLEŞİ
Elektrik mühendisliği hocası ve EMO'nun eski yayın kurulu başkanlarından Güney Gönenç ile eğitim hayatı, ODTÜ'nün kuruluş yılları, akademik kariyeri, siyasi ve toplumsal etkinlikleri ile Oda dergisindeki çalışmalarını anlattığı söyleşi.
-
BİLGİSAYAR VE YARI İLETKEN TEKNOLOJİSİNDE GELİŞMELER
Bilgisayar ve yarı iletken teknolojisindeki tarihsel gelişmeler ele alınarak MOS, CMOS, bipolar ve GaAs devre teknolojilerinin performans, yoğunluk, hız ve güç tüketimi açısından karşılaştırılması yapılmaktadır.