Bilim, teknoloji ve meslek tarihi
Bilim ve teknoloji tarihi, elektriğin öncüleri, Türkiye elektrifikasyon tarihi, meslek büyükleri ve tarihsel anlatılar. Anma, biyografi ve hatıra yazılarının çoğunun ana teması budur.
Yıllara göre
Bir döneme tıklayarak yazıları o yıllarla sınırlayın.
Sık geçen konular
241 yazı “TEK” kaldır Süzgeçleri temizle
-
TÜRKİYE'DE ELEKTRİK ÜRETİMİNİN İLK YILLARI
Yazar, dünyada ve Türkiye'de elektrik enerjisi üretiminin tarihsel gelişimini Faraday, Edison ve Tesla gibi öncülerden başlayarak anlatıyor, Türkiye'deki elektrifikasyon sürecini imtiyazlı şirketlerden TEK'e kadar özetleyip günümüz enerji politikası sorunlarına ve yenilenebilir enerji potansiyeline değiniyor.
-
TÜRKÇE YAZMAK İSTEYENLERE E-EVRENDE TAM ÖZGÜRLÜK YAKIN MI?
Yazar, Türkçe karakterlerin bilgisayar ve klavye teknolojilerinde tarihsel olarak nasıl göz ardı edildiğini, F-klavye/Q-klavye tartışmasını ve kod tablolarının (ASCII, EBCDIC, ISO8859) gelişim sürecinde Türkiye'nin dışarıda kalışını kişisel gözlem ve anekdotlarla değerlendiriyor.
-
UYDULARDAN DOĞRUDAN YAYIN
1978 yılında EMO Dergisi'nde yayımlanan bu makale, uydulardan doğrudan TV yayınının teknik esaslarını, kullanılacak frekans bantlarını ve yörünge yapısını incelerken, Türkiye'nin de içinde bulunduğu doğrudan yayın dizgesi planlama çalışmalarına dair bilgi vermektedir. 2002 yılında dergi arşivinden yeniden yayımlanan yazıya, TÜRKSAT uyduları ve Türk Telekom-Alcatel ortaklığı hakkında güncel bir giriş eklenmiştir.
-
BİLİM VE TEKNOLOJİDE DEVRİMLER YARATAN BİR OLAY:ELEKTRİK
19. yüzyılda elektrik alanındaki mucitlerin ve teknolojik gelişmelerin tarihsel seyri; dinamoların, elektrik motorlarının ve aydınlatma teknolojilerinin (ark lambası, akkor lamba) ortaya çıkışı ile Edison'un akkor lamba ve aydınlatma sistemleri üzerindeki çalışmaları anlatılmaktadır.
-
İŞLETİM SİSTEMLERİ: SİSTEM NASIL İŞLİYOR
Yazı, işletim sistemleri pazarındaki rekabeti teknik üstünlükten çok pazarlama ve tekelleşme dinamikleri üzerinden ele alıyor; Microsoft'un MS-DOS, DR-DOS ve Windows üzerinden pazar hakimiyeti kurma stratejilerini ve Linux/GPL modelinin alternatif bir yaklaşım sunuşunu tartışıyor.
-
YİTİRDİKLERİMİZ
Elektrik mühendisliği camiasından yakın zamanda vefat eden Haldun Hekimci ve Kenan Büken'in yaşam öyküleri ve mesleki geçmişleri anlatılmaktadır.
-
MÜHENDİSLİK BİLİMİ VE MODERN TEKNOLOJİ İLE TOPLUMUN GETİRDİĞİ EĞİTİM GEREKSİNMELERİ
Yazar, modern teknolojinin hızla gelişmesi karşısında mühendislik eğitiminin nasıl şekillenmesi gerektiğini tartışıyor; mühendislerin topluma karşı sorumluluğu, fen-sosyal bilimlerin bir arada okutulması, matematik eğitiminin önemi ve üniversitelerde araştırma-öğretim ilişkisi üzerine görüşlerini sıralıyor.
-
UYDU HABERLEŞME SİSTEMLERİ
Yazı, haberleşme uydularının çalışma prensiplerini, yörünge özelliklerini, temel alt sistemlerini (transponder, güç kaynağı, telemetri-telekomanda) ve TV/radyo yayın dağıtımında kullanılan TVRO ve RRO sistemlerini teknik olarak ele almaktadır.
-
İÇİMİZDEN BİRİ
Elektrik Mühendisleri Odası'na kayıtlı tek rektör olan Prof. Dr. Atıf Ural ile özgeçmişi, üniversite hayatı, YÖK deneyimleri, yabancı dil eğitimi görüşleri ve elektrikli ulaşım sistemleri alanındaki uzmanlığı üzerine yapılan söyleşi.
-
Münir TANYELİOĞLU İLE BİR SÖYLEŞİ:TÜRKİYE'DE ELEKTRİK SEKTÖRÜNDE ÖZELLEŞTİRME
Etibank ve Türkiye Elektrik Kurumu'nun eski üst düzey yöneticisi Münir Tanyelioğlu ile yapılan söyleşide, Türkiye'de elektrifikasyonun tarihsel gelişimi, TEK'in kuruluş süreci, belediye elektrik işletmelerinin devri ve bu süreçte yapılan hatalar ile özelleştirme tartışmaları ele alınıyor.
-
ROBOTLARI HASSAS ÇALIŞTIRMAYI AMAÇLAYAN TASARIM, MODEL VE KONTROL YÖNTEMLERİ
Yazı, robotların endüstrileşme sürecindeki yerini ve gelişim aşamalarını değerlendirdikten sonra, robotları daha hafif, hızlı ve hassas kılacak tasarım, modelleme ve kontrol yöntemlerini; özellikle elastik eleman içeren robot modelleri ve bunlara uygulanan kontrol tekniklerini ele almaktadır.
-
Seyfi KİPMEN'İN ANISINA
Yakın zamanda kaybedilen Seyfi Kipmen'le 1989 yılında yapılan söyleşinin tam metni; Nazım Hikmet ile arkadaşlığı, Deniz Harp Okulu ve mesleki tahsil yılları, telsiz teknolojisi alanındaki başarıları ve askerlik hayatı anlatılıyor.
-
OPTİK İŞLEM ETKİNLİKLERİ
Yazı, optik işlem ve optik bilgisayar alanındaki araştırma etkinliklerini, Japonya ve ABD'deki gelişmeleri, optik-sinirsel işlem ilişkisini ve optik matris/vektör çarpım yöntemlerini teknik açıdan ele almaktadır.
-
BİYOMEDİKAL MÜHENDİSLİĞİ EĞİTİMİ
Biyomedikal mühendisliğinin tanımı, hedefleri ve gelişim tarihi ele alınarak ABD, Avrupa ve Türkiye'deki (özellikle Boğaziçi Üniversitesi ve ODTÜ) biyomedikal mühendisliği eğitim programları, ders içerikleri ve gelecekteki ihtiyaç projeksiyonları anlatılmaktadır.
-
ORTA DOĞU TEKNİK ÜNİVERSİTESİNDE BİYOMEDİKAL MÜHENDİSLİĞİ ÇALIŞMALARI
ODTÜ Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Bölümü'nde 1974'ten itibaren gelişen biyomedikal mühendisliği çalışmalarının tarihçesi, TYİH ile kurulan klinik mühendisliği işbirliği ve kardiyak elektrofizyoloji, kalp kapak sesleri analizi, elektriksel empedans tomografisi, hipertermi ve manyetik rezonans görüntüleme alanlarındaki araştırma projeleri özetlenmektedir.
-
ELEKTRİK MOTORLARI
Konuk editör Prof. Dr. H. Bülent Ertan, derginin Elektrik Makinaları ve Güç Elektroniği özel sayısını tanıtarak motor teknolojilerindeki gelişmeleri, verimlilik ve tasarım alanındaki yenilikleri değerlendiriyor ve sayıdaki yazılara giriş yapıyor.
-
ODA TARİHİNDEN
Yazı, Türkiye'de ağır elektromekanik ekipman sanayiinin kamu öncülüğünde kurulmasının gerekçelerini ve TEMSAN'ın kuruluş sürecini, sermaye yapısını, planlanan yatırımlarını ve dönemin kalkınma planlarındaki yerini ayrıntılı biçimde ele almaktadır.
-
MÜHENDİS İLETİŞİMİ NEYLER?
Yazar, iletişim kavramının felsefi kökenlerinden hareketle teknoloji ve mühendislik ile insan iletişimi arasındaki ilişkiyi sorgulayarak mühendisin sadece teknik değil toplumsal ve insani sorumluluklarının da olması gerektiğini savunuyor.
-
İLETİŞİM, İNSAN, TEKNOLOJİ
Yazar, Osmanlı döneminde demiryolunun getirilişini örnek göstererek iletişim teknolojilerinin (telefon, televizyon) Türkiye'ye girişinin de benzer biçimde dışa bağımlı ve toplumsal eşitsizlikleri pekiştiren bir süreç olduğunu tartışır. İletişim teknolojisinin insanların yararına değil, egemen ekonomik ve siyasi çıkarlara hizmet ettiğini savunarak özgür ve eşit haber dolaşımının önemine dikkat çeker.
-
ODA TARİHİNDEN
1969 yılında Buyan Elektrik Mühendisliği Dergisi'nden alınan bu 'Oda Tarihinden' köşesi, sun'i peykler (uydular) aracılığıyla telekomünikasyonun maliyet unsurlarını (fırlatma, yer istasyonu kuruluşu, peyk kiralama ücretleri) ve peyk teknolojisinin telefon, televizyon, haber ajansları ile askeri kullanım alanlarındaki rolünü ele almaktadır.
-
ODA TARİHİNDEN
1970 yılında Hüseyin Pekin tarafından yazılan bu makale, teknolojinin toplum, üretim, emek, tarım, milli savunma, hukuk ve eğitim üzerindeki geniş etkilerini ele alarak mühendisliğin teorik ve sosyal bilimlerle ilişkisini tartışıyor. Oda tarihinden bölümünde yeniden yayımlanan yazı, teknolojik gelişmenin toplumsal yapıyı nasıl dönüştürdüğünü inceliyor.
-
YAYIN KURULUNDAN
Yayın kurulu başyazısında, mikroelektronik teknolojisinin yol açtığı sanayi dönüşümü ve bunun uluslararası işbölümüne etkileri değerlendirilerek, Türkiye'nin elektrik-elektronik sanayiinin bu süreçte stratejik önemine dikkat çekiliyor.
-
İÇİMİZDEN BİRİ
İTÜ Elektrik-Elektronik Fakültesi eski Dekanı Prof. Dr. Ahmet Dervişoğlu ile yapılan söyleşide, Türkiye'de üniversite yöneticiliği, akademik kadro yetersizliği, öğretim üyesi başına düşen öğrenci sayısının fazlalığı ve bilim-teknolojiye yeterince önem verilmemesi konuları ele alınıyor. Ayrıca üniversite-sanayi ilişkileri ve bilgi çağında elektrik-elektronik-bilgisayar mühendislerinin rolü tartışılıyor.
-
LAZER TEKNOLOJİSİNDE SON GELİŞMELER
Laser teknolojisinin temel fiziksel özellikleri, çeşitli laser türleri (gaz, boya, katı hal, excimer, kimyasal) ve bunların bilim, endüstri, savunma ve iletişim alanlarındaki güncel uygulamaları 1991 yılı itibarıyla ele alınmaktadır.
-
İÇİMİZDEN BİRİ
EMO'nun eski yönetim kurulu başkanı Aybars Ungan ile yapılan söyleşide, 1970'li yıllarda Oda'daki örgütlenme deneyimleri, dergi yayın kurulu çalışmaları, dönemin siyasi baskıları ve 12 Mart-12 Eylül darbelerinin mühendis örgütlerine etkileri anlatılıyor.
-
DENETİM:KURAM VE UYGULAMA
Denetim (kontrol) biliminin tarihsel gelişimi, temel kavramları, mühendislikten biyolojiye kadar farklı alanlardaki uygulamaları ve gelecekteki olası yönelimleri ele alınmaktadır.
-
ROBOTİK UFUKLAR
Yazı, robot teknolojisinin tanımı, tarihsel gelişimi ve sınıflandırılmasını ele alarak robot kontrol sistemlerinin temel özelliklerini ve esnek/akıllı otomasyon uygulamalarındaki yeni kullanım alanlarını inceliyor.
-
ODADAN HABERLER
Derginin 'Odadan Haberler' bölümünde TMMOB'nin düzenlediği Kamu Çalışanları Sempozyumu, PTT'nin teşvik ve bilim-teknoloji ödülleri, dergi reklam fiyatlarının güncellenmesi, vefat eden Prof. Dr. Ahmet Akhunlar'ın özgeçmişi ve TMMOB Başkanı'nın Körfez Krizi'nde barıştan yana tavır çağrısı yer almaktadır.
-
ÇEVRE EĞİTİMİNİN FELSEFİ TEMELLERİ
Yazar, çevre sorunlarının enerji, teknoloji ve toplumsal yaşamla iç içe geçmiş boyutlarını ele alarak, salt mühendislik ve bilimsel çözümlerin yetersizliğini tartışır ve çevre eğitiminin felsefi temeli olarak 'çevre bilgeliği' kavramını önerir.
-
BİLGİSAYAR VE YARI İLETKEN TEKNOLOJİSİNDE GELİŞMELER
Bilgisayar ve yarı iletken teknolojisindeki tarihsel gelişmeler ele alınarak MOS, CMOS, bipolar ve GaAs devre teknolojilerinin performans, yoğunluk, hız ve güç tüketimi açısından karşılaştırılması yapılmaktadır.