Enerji verimliliği ve tasarruf
Enerji tasarrufu, verimlilik önlemleri ve mevzuatı, kayıp-kaçak, reaktif güç kompanzasyonu, verimli aydınlatma ve motorlar.
Yıllara göre
Bir döneme tıklayarak yazıları o yıllarla sınırlayın.
Sık geçen konular
-
ELEKTRİK ENERJİSİ ÜRETİMİ YÖNTEMLERİNDE GELİŞMELER
Yazıda alışılmış elektrik enerjisi üretim yöntemlerine alternatif olarak geliştirilen MHD (magnetohidrodinamik) generatörlerin çalışma prensibi, enerji dönüşüm süreci, kanal gazlarının özellikleri ve Hall etkisi gibi teknik ayrıntılar ele alınmaktadır. Yöntem, geleneksel türbin-generatör sistemlerine kıyasla yüksek verim potansiyeli açısından değerlendirilmektedir.
-
EVLERDE ELEKTRİK KULLANIMINDA VERİMİN İYİLEŞTİRİLMESİ
Danimarkalı bir araştırmacının çalışmasına dayanan bu makale, ısıtıcılar dışındaki ev cihazlarının ve aydınlatmanın yeniden tasarımıyla elektrik tüketiminin orta, sıkı ve radikal önlem düzeylerinde nasıl azaltılabileceğini, cihaz bazında tasarruf oranları, maliyet ve geri ödeme süreleriyle birlikte inceler.
-
ELEKTRİK ENERJİSİNDE TASARRUF
Yazıda Türkiye'nin elektrik enerjisi üretim ve tüketim durumu, enerji darboğazının nedenleri ve 1971-1982 arasında uygulanan tasarruf önlemleri (yaz saati, frekans-gerilim düşürme, kısıntı-kesinti) istatistiklerle ele alınıyor; ayrıca üretim, iletim-dağıtım ve tüketim alanlarında alınabilecek teknik tasarruf önlemleri ve güç faktörü düzeltmesinin ekonomik faydaları anlatılıyor.
-
BİLEŞİK ISI-ELEKTRİK ÜRETİMİ VE ENERJİ TUTUMLULUĞU
Yazıda buhar santrallarında atılan artık ısının değerlendirilmesiyle yakıt veriminin artırılmasını sağlayan bileşik ısı elektrik üretimi (kojenerasyon) yöntemi teknik olarak açıklanmakta ve Türkiye'nin 1983-1997 dönemi elektrik enerjisi planlamasında kurulacak termik santralların bu yöntemle inşasının sağlayacağı yakıt tasarrufu incelenmektedir.
-
ŞEBEKELERDE ENERJİ TASARRUFU İÇİN ALINABİLECEK ÖNLEMLER
Kent elektrik şebekelerinde gerilim düşmesi ve hat uzunluklarının gereksiz artmasından kaynaklanan enerji kayıpları matematiksel olarak incelenmekte, bu kayıpları azaltmaya yönelik önlemler önerilmektedir.
-
ARK FIRNLARININ ELEKTRİK ŞEBEKELERİNE ETKİLERİ VE ALINABİLECEK ÖNLEMLER
Yazıda sanayide kullanılan ark fırınlarının elektrik şebekesi üzerindeki olumsuz etkileri; gerilim düşümü, gerilim dalgalanmaları, flicker olayı ve harmonik/rezonans sorunları teorik olarak incelenmekte, alınabilecek reaktif güç kompanzasyonu gibi önlemler tartışılmaktadır.
-
DAĞITIM TRAFOLARININ SEÇİMİ
Yazı, dağıtım şebekelerinde kullanılan trafoların gücünün teknik ve ekonomik açıdan optimum seçimini, Türkiye'deki yanlış seçimlerin yol açtığı enerji kayıplarını ve şebeke tiplerinin (dal budak, ring, gözlü) özelliklerini ele almaktadır.
-
ENERJİ BUNALIMI KARŞISINDA AYDINLATMA ALANINDA ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER
Yazar, enerji bunalımı döneminde aydınlatmada yapılan basit kısıtlamaların (lambaların bir kısmının söndürülmesi) sağladığı tasarrufun sınırlı olduğunu, bunun yerine verimli ışık kaynaklarının kullanılmasının daha etkili olacağını savunuyor ve Türkiye ile gelişmiş ülkelerdeki aydınlatma enerjisi tüketim oranlarını istatistiklerle karşılaştırıyor.
-
ELEKTRİK ENERJİSİ İLE ÇALIŞAN AYDINLATMA ELEMANLARI VE BU ELEMANLARIN UYGUN SEÇİLMELERİ İLE ELDE EDİLEBİLECEK ELEKTRİK ENERJİSİ ARTIRIMI
Yazıda elektrik enerjisiyle çalışan akkor, flüorışıl ve cıva buharlı aydınlatma elemanlarının teknik özellikleri, ışık verimleri ve ömürleri karşılaştırılarak, uygun lamba seçiminin sağlayacağı elektrik enerjisi tasarrufu incelenmektedir.
-
ELEKTRİK ENERJİSİ TÜKETİMİNDE ULUSÇA YAPABİLECEĞİMİZ ARTIRMALAR
Yazar, 1976 yılı elektrik enerjisi kısıntıları ve akaryakıta dayalı üretimin yol açtığı döviz kaybını ele alarak, iç tesisatlardan sokak aydınlatmasına ve kaçak kullanımdan ışıklı reklamlara kadar farklı alanlarda ulusça yapılabilecek enerji tasarrufu önlemlerini sıralamaktadır.
-
YAPAY IŞIK KAYNAKLARI VE BAKIM SORUNU
Yazıda akkor, flüoresan, cıva buharlı ve karışık ışıklı lambaların özellikleri, kullanım alanları ve ışık verimleri karşılaştırılmakta; aydınlatma aygıtlarının seçim kriterleri ile lamba ve armatürlerin tozlanma, kirlenme gibi nedenlerle oluşan ışık kaybı sorunları ele alınmaktadır.
-
ELEKTRİKLE TAHRİK SİSTEMLERİNİN EKONOMİK BOYUTLANDIRILMASI
Yazıda elektrik motorlarının, özellikle alternatif akım kısa devre motorlarının, ekonomik açıdan doğru boyutlandırılmasının önemi ele alınmakta; aşırı boyutlandırmanın güç faktörü, verim ve enerji kayıpları üzerindeki olumsuz etkileri sayısal örneklerle açıklanmaktadır.
-
ŞEBEKELERDE GÜÇ FAKTÖRÜ DÜŞÜKLÜĞÜ VE SONUÇLARI
Yazı, şebekelerde düşük güç faktörünün nedenlerini ve şebeke kayıpları ile iletim kapasitesi üzerindeki olumsuz etkilerini inceleyerek, kompanzasyon yoluyla güç faktörünün iyileştirilmesinin ekonomik faydalarını açıklamaktadır.
-
YÜKSEK GERİLİM KONDANSATÖRLER SERİLERİ VE BUNLARIN KORUYUCU DONANIMLARI
Yazı, yüksek gerilim güç kondansatör serilerinin güç faktörü düzeltmedeki rolünü, tesis ve kurulum biçimlerini, devre kesici ve akım sınırlayıcı reaktans seçimini, ayrıca kondansatör elemanlarının sigorta ve dengesiz durum koruma yöntemlerini teknik olarak ele almaktadır.
-
110 V. LUK ŞEBEKELERİN 220 V. a TAHVİLİ
Yazar, 110 V'luk eski elektrik şebekelerinin 220 V'a dönüştürülmesinin teknik ve ekonomik gerekliliğini iletken kesitleri, tesis bedelleri ve güç kayıpları üzerinden karşılaştırmalı olarak incelemekte; İstanbul, Bursa ve yurtdışı örneklerinden yararlanarak dönüşüm yöntemleri için önerilerde bulunmaktadır.
-
ENERJİ NAKİL HATLARINDA EKONOMİK NAKİL SEÇİMİ
Yazıda çeşitli gerilim seviyelerinde inşa edilecek enerji nakil hatlarında kullanılacak çelik-alüminyum iletkenlerin taşıma kapasiteleri ve tesis maliyetleri dikkate alınarak, belirli bir güç için en ekonomik iletken kesitinin nasıl belirlenebileceği matematiksel formüllerle ve grafiklerle incelenmektedir. Etibank'ın 1965 yılı tarife ve maliyet verileri kullanılarak sabit ve kayıp masrafların toplamını minimize eden kesit seçimi için tablolar oluşturulmuştur.
-
ALÇAK GERİLİM HAVA HATLARINDA BAKIR VE ALÜMİNYUM İLETKENLERİN EKONOMİK VE TEKNİK BAKIMDAN MUKAYESESİ
Alçak gerilim hava hatlarında bakır yerine alüminyum iletken kullanımının ekonomik, döviz tasarrufu, montaj işçiliği ve direk yükleri açısından teknik olarak karşılaştırıldığı; alüminyumun bakıra göre daha ekonomik ve avantajlı olduğu sonucuna varılan bir makale.
-
İZOLASYON SEVİYESİ İKİ KADEME DÜŞÜRÜLMÜŞ TRANSFORMATÖRLERİN TATBİKATI
Yazıda, yüksek gerilimli güç transformatörlerinde izolasyon seviyesinin iki kademe düşürülmesinin maliyet, kayıp, empedans, hacim ve ağırlık açısından sağladığı avantajlar incelenmekte; farklı gerilim sınıfları için elde edilen tasarruf oranları ve parafudr koruma gereksinimleri ele alınmaktadır.
-
DİRENCİN DEĞİŞMESİ İLE SARGI SICAKLIĞININ ÖLÇÜLMESİ
Şehir çöplerinin modern tesislerde yakılması yoluyla ısı ve buhar üretimi ile bunun elektrik üretimi ve şehir ısıtmasında kullanılmasının teknik esasları, verimlilik değerleri ve Berne şehri örneği üzerinden ele alınmaktadır.
-
ŞEHİR ÇÖPLERİNİ YAKAN MODERN TESİSLERDE ENERJİ ÜRETİMİ
Yazı, şehir çöplerinin modern tesislerde yakılarak enerji üretiminde nasıl değerlendirilebileceğini, çöp özellikleri, yanma teknikleri ve buhar/elektrik üretim verimliliğini teknik açıdan ele almakta; Berne şehrindeki uygulama örnek olarak sunulmaktadır.
-
ENTERKONNEKTE ŞEBEKE İŞLETME EKONOMİSİNİN YÜKSELTİLMESİNDE POMPAJ SANTRALLARI
Yazı, pompaj santrallarının enterkonnekte şebeke işletme ekonomisine katkısını, çeşitli ülkelerdeki uygulama örnekleriyle ve maliyet hesaplarıyla teknik olarak incelemektedir.
-
YAKITLI PİLLERLE DİREKT OLARAK ELEKTRİK ENERJİSİ İSTİHSALİ
Yazıda yakıtlı pillerin (fuel cell) temel çalışma prensipleri, termodinamik teorisi ve elektromotor kuvveti hesaplamaları anlatılarak, klasik termik makinelerin Carnot çevrimi sınırlamasından kurtulan bu enerji dönüşüm yönteminin üstünlükleri ve randıman analizi ele alınmaktadır.
-
HİDROLİK ENERJİ REZERVUARLARININ GENEL HESABI
Hidrolik enerji rezervuarlarının (pompajlı depolama) enterkoneksiyon sistemlerine sağladığı avantajlar, işletme randımanları ve ana boyutlandırma hesapları teknik olarak ele alınmakta, reversibl türbin-pompa makineleri ve gerekli makine sayısı konuları örneklerle açıklanmaktadır.
-
DAHA İYİ GÜÇ FAKTÖRÜ ELDE ETMEK İÇİN SENKRON MOTORLARININ ASENKRON MOTORLARLA TAKIM TEŞKİL EDİLEREK KULLANILMASI
Yazıda, asenkron motorların gerektirdiği reaktif gücün senkron motorlarla lokal olarak karşılanması yoluyla güç faktörünün iyileştirilmesi, hat akımı, hat kaybı ve transformatör boyutlarında sağlanan avantajlar sayısal örneklerle açıklanmaktadır.
-
AŞIR DOLDURMALI DİZEL ELEKTROJEN GRUPLARI
Yazı, dizel elektrojen gruplarında kullanılan aşırı doldurma (turboşarj) tekniğinin çalışma prensibini, ekzos gazından enerji geri kazanımını ve bu yöntemin sağladığı verim, maliyet ve işletme üstünlüklerini teknik olarak açıklamaktadır.
-
ALÇAK GERİLİMLİ ŞEBEKELERİNDE YERALTI KABLOLARININ KULLANILMASI
Yazıda alçak gerilimli şebekelerde yeraltı kablolarının hava hatlarına kıyasla teknik ve ekonomik avantajları, taşıma kapasitesi, tesis ve bakım maliyetleri karşılaştırmalı olarak incelenmektedir.
-
EVLERİMİZDE ELEKTRİK ENERJİSİ
Yazıda ABD ve Türkiye karşılaştırmalı verilerle evlerde kullanılan elektrik enerjisinin yaygınlığı, ev cihazlarının maliyet ve yoğunluğu, mutfakta elektrik-havagazı-petrol gazı karşılaştırması ele alınıyor. Ankara örneğiyle elektrikli mutfak kullanımının şebeke kapasitesine etkisi tartışılıyor.
-
KABLO KESİTLERİNİN RASYONEL SEÇİMİ
Yazıda, orta gerilim kablolarında iletken kesitinin seçiminde kullanılan üç temel kriter; sıcaklık yükselmesi (termik hesaplar), gerilim düşümü ve kayıpların ekonomik değerlendirmesi ayrıntılı formüllerle ele alınmaktadır. ACEC Kablo Bölümü mühendisi J. Badoux'un çalışması Mesut A. Şenyol tarafından Türkçeye çevrilmiştir.
-
ELEKTRİK ENERJİSİNİN KULANILMASINDA RASYONİLİZASYON
Avrupa Ekonomik Komisyonu yayınlarından derlenen yazıda, elektrik enerjisinin üretim, iletim-dağıtım ve son kullanım aşamalarında rasyonalizasyonu sağlamak için uygulanan yöntemler (yük ve güç faktörü düzeltmesi, verim artırımı, tarife politikaları) ile çeşitli ülkelerdeki ilgili kurumsal yapılar ele alınmaktadır.
-
TRANSFORMATÖR KAYIPLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ
Yazı, transformatör seçiminde yalnızca ilk maliyetin değil, yatırım payı, bakım masrafları ve özellikle demir-bakır kayıplarından doğan sürekli masrafların da dikkate alınması gerektiğini, bu kayıpların 'yatırımlaştırılması' yöntemini formüller ve sayısal örneklerle açıklamaktadır.