EMO ÜYESİ MÜHENDİSLERİN İSTİHDAMINA BAKIŞ

TARİHLERİ

Öncesi 1955-1964 1965-1974 1975-1984 Sonrası TOPLAM

ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSİ

1004 do1s862

ELEKTRİK MÜHENDİSİ ELEKTRONİK+ELEKTRONİK ve

188 ELE2K68TRİK M19Ü7 HEND21İ0SLİĞİ223 1086

BİYOMEDİKAL MÜHENDİSİ

929 1323 3333

EMO ÜYESİ MÜHENDİSLERİN Tablo 1’de çalışan mühendislerin unvan ve yaş gruplarına göre sayısal dağılımı yer almaktadır. Çalışan mühendisler içinde en büyük kitleyi 1862 kişi ile elektrik-elektronik İSTİHDAMINA BAKIŞ mühendisleri oluşturmaktadır. Ardından 1086 kişi ile elektrik mühendisleri gelmekte, elektronik ile elektronik ve haberleşme mühendisi olarak çalışan sayısı 378’de, biyomedikal mühendisi olarak çalışan sayısı ise 7’de kalmaktadır. Bu verilere göre oluşturulan Grafik 1’de EMO üyeleri arasındaki istihdamın unvanlara göre dağılımı oransal olarak görülmektedir.

İstihdam ve işsizlik sorununa yalnızca işsiz sayısı ya da istihdam olanağı açısından bakmak yeterli değildir. İstihdamın hangi koşullarda sağlandığı, istihdam içindeki mühendislerin başka iş arayışları da değerlendirilmesi gereken konu başlıkları olarak öne çıkmaktadır.

Öncelikle istihdamın durumuna bakmak üzere araştırma

kapsamında anketimizi yanıtlayan, ancak işgücü arzı dışında

kaldığı tespit edilen 75 kişi dışarıda tutulduğunda kalan 4

bin 103 kişilik işgücü arzı üzerinden istihdam oranı hesap-

Yaş grupları itibarıyla da aynı işsiz mühendislerde olduğu gibi çalışanların e

lanmıştır. Araştırmada 3 bin 333 mühendisin çalışmakta büyük kesimini 1323 kişi ile 31 yaşında ve daha genç olan mühendisler oluşturmaktadır

olduğu tespit edilmiştir. Buna göre EMO üyeleri arasında İkinci sırada 929 mühendis ile 32-41 yaş arasındaki mühendisler gelmektedir. Üçüncü sırad

istihdam oranı yüzde 81.23’tür.

489 mühendis ile 42-51 yaş, dördüncü sırada 379 mühendis ile 52-61 yaş, son sırada da 21 mühendis ile 62 yaş üzeri mühendisler yer almaktadır. Grafik 2’de çalışan mühendislerin ya

Tablo 1’de çalışan mühendislerin unvan ve yaş gruplarına gruplarına göre oransal dağılımı görülmektedir.

göre sayısal dağılımı yer almaktadır. Çalışan mühendisler

içinde en büyük kitleyi 1862 kişi ile elektrik-elektronik mühendisleri oluşturmaktadır. Ardından 1086 kişi ile elektrik mühendisleri gelmekte, elektronik ile elektronik ve haber-

Grafik 1: EMO Üyelerinde İstihdamın Unvanlara Göre Oransal Dağılımı-%

leşme mühendisi olarak çalışan sayısı 378’de, biyomedikal

mühendisi olarak çalışan sayısı ise 7’de kalmaktadır. Bu

verilere göre oluşturulan Grafik 1’de EMO üyeleri arasındaki istihdamın unvanlara göre dağılımı oransal olarak

görülmektedir.

Yaş grupları itibarıyla da aynı işsiz mühendislerde olduğu

gibi çalışanların en büyük kesimini 1323 kişi ile 31 yaşında

ve daha genç olan mühendisler oluşturmaktadır. İkinci

sırada 929 mühendis ile 32-41 yaş arasındaki mühendisler

gelmektedir. Üçüncü sırada 489 mühendis ile 42-51 yaş,

dördüncü sırada 379 mühendis ile 52-61 yaş, son sırada da

GUrnavfaink 2v:eÇyaalşışagnruMplüarhıennı ddiisklekraitne DaloağraukmdTaharaihalyerıinnteılıGoölraeraOkraçnaslıaşlanların oransa

213 mühendis ile 62 yaş üzeri mühendisler yer almaktadır. dağılımDı adğaılıTmaıb-%lo 2’de yer almaktadır. Bu tablodan çapraz gruplamalara bakıldığında e

Grafik 2’de çalışan mühendislerin yaş gruplarına göre oransal dağılımı görülmektedir.

Unvan ve yaş gruplarını dikkate alarak daha ayrıntılı olarak

büyük kesimi yüzde 30.12 oranıyla 31 yaşında ve daha genç olan 1004 elektrik-elektroni

mühenBdiusi toalubşltourdmaanktçadaıpr.rYazinegreulepktlraikm-ealelaktrraonbikakmıüldheığndınisldearinednenb3ü2y-4ü1kyaş aralığınd

yoçaelulrışşataulnar1knlmae0r6aıs0k1nit04amndmeeırirüe.lydheBüeekuynztsddireiksieiykyag3-rürı0euzspd.ıln1eeoı2k1kkt8oaar.prd3osaaanornmribaıkaünykyıltyamüalkda3ıübr1ik.ihriyneçaconşiğdısunıirnsdalduiaağouveelnouldbuşüşattyhuuürarkmmgçaaekaltnıkaşdçatınarodmklaiıü,rnhy. eünzddies

grubun 48.42 il

çalışanların oransal dağılımı da Tablo 2’de yer almaktadır.

Yine elektrik-elektronik mühendislerinden 32-41 yaş

TABLO 2- ÇALIŞAN MÜHENDİSLERİN UNVAN VE DOĞUM TARİHİNE GÖRE DAĞILIMI (%)

1954 ve

1955- 1965- 1975-

1985 ve

Tablo 1: Çalışan Mühendislerin Unvan ve Doğum Tarihine Göre SayısaUlNDVaAğNıLlıAmRı/DOĞUM TARİHLERİ

ELEKTRİK-ELEKTRONİK

1Ö9n5c4evMEseLiÜEKHTERNİ1KD9İMS5İ5Ü-H1E9N6D4İSİ 1965-1974

Öncesi

1964 1974 1984

1975-01,9188 4 5,64

11,99855 ve S8,o0n4 rası

5,31Topl1a8m,30

Sonrası

30,12 6,69

Elektrik-Elektronik Mühendisi Elektrik Mühendisi

6ELEKTRONİK+E6L5EKTRONİK ve177

188BİYOMEDİKA2L6M8ÜHENDİSİ 197

0 10806,03

19TOPLAM 46

160,839 11,37 90 14,67 37278,87

Biyomedikal Mühendisi Toplam

En Yüksek İstihdam Oranı Elektrik Mühendisliğinde

213 Tablo3793’te unvan 4v8e9 yaş grupl9a2r9ının her b1i3ri23için istihd3a3m33 oranları ayrı ayr

görülmektedir. Buna göre en yüksek istihdam oranı yüzde 83.09 ile elektri

Tablo

2:

Çalışan

Mühendislerin

Unvan

Doğum

Tarihine

Göre

Dağmhılaıümbheıe-rn%ledşimsleerimndüehdeinrd. isElelerkintrdiek-ieslteikhtdraomnikormanüıheynüdzdiseler8i0.v3e3

elektronik ile elektronik v ve yüzde 80.60 ile yaklaşı

1954 ovlearak Öncesi

a1y9n5ı5d-1ü9z6e4yded1ir9.65-1974

1975-1984

1,95

5,31

18,30

30,12

55,87

5,64

8,04

6,69

32,58

11,34

0,03

0,21

6,39

11,37

14,67

27,87

karşılaşılmaktadır. En düşük istihdam oranı işsizlik verilerinde de görüldüğü gibi yüzde

73.09 ile 31 yaşında ve daha genç mühendislerde ortaya çıkmaktadır. Yani 31 yaşında ve daha genç mühendisler; sayısal olarak çalışanların en büyük bölümü olmasına karşın oransal olarak istihdamın en düşük olduğu kesimdir. Bu sonuç bu yaş grubunda işgücü

arzına dahil olan mühendis sayısının fazlalığına da işaret etmektedir.

Unvan ve yaş çakıştırmasıyla oluşturulan gruplara bakıldığında en yüksek istihdam

oranının yüzde 95.02 ile 32-41 yaş grubundaki elektrik mühendislerinde olduğu

aralığında yer alan 610 mühendis yüzde 18.3 oranbıeylilralenmiştirÇ. EalnışdaünşüMk üishtiehndadmisloerranİşı lieseriynüdzedne 6M7.e67minleu3n1 myauşı?nda ve daha genç olan

ikinci sırada en büyük çalışan mühendis grubunu oelluekş-tronik iÇlealeışleakntr3onbiikn 3v3e3 hmaübehrelneşdmiseinm2übhiennd8i0s’lierişininddedenir.mBeumnduunrum elektronik

turmaktadır. Bu iki grup o kadar büyük bir çoğunlmuüğhuendisleroi ldileuğeulenkutrobneiykanveethmabişetrilre.şmBeunmaükhaernşdıilsıkler1i2i3ç9inmyeüthereinndceisistihdam alanı

oluşturmaktadır ki, yüzde yarısını kapsamaktadır.

48.42

ile

çalışanların

neredeuoaelzlnyeulvskışğaettınruoırynduliaaklamdmvieeksyiazşküodhuiarznıantğudbedıoyeeneluraaın6lnlen2ıbşnlm.aoma4drşçe1ııeğım’ktbıiemnnırnrdgciüanuaiöhhknsiemtşienşeiotdlnrtıelişigmdktstemileınsearneiri.ddilmeGıiidsğrrütie.rıinnşahmÖüfdınyinazkbaümeuilll3nlenldi’ıbektzioiterlclmleiiadrrçe.ukbakeeğullıneuyşkuea,, tnryn1rivüon4amnzenidmküleealhüre3mlehka7ntüe.r1mhdnik7eide-sn’zeisldsuleieinnrsbkiiitunnoryolaannikldaarmınüyhasleannyıdızsicasali

En Yüksek İstihdam Oranı Elektrik

memnun olmadığı görülmektedir.

Mühendisliğinde

TABTLOab3l-oE4M’dOeÜ“YİEşLiEnRiİzNdİNenUmNVeAmNnVuEnYmAŞuLAsuRAnuGzÖ”RsEoİSrTuİsHuDnAaMveOrRilAeNnLARI (%)

Tablo 3’te unvan ve yaş gruplarının her biri için istihdamUNVANLyAaRn/DıtOlaĞrUuMnvanlar19b5a4zvıenda ele alınmaktadır. Çalıştığı işte1n985 ve

oranları ayrı ayrı görülmektedir. Buna göre en yüksek is- TARmİHeLmERnİ un olanlarıÖnn1c1e0si1’i 1e9le5k5t-1ri9k6-4ele1k9t6r5o-1n9ik74, 72169’7s5ı-e1l9e8k4trikS,onrası TOPLAM

tEihledkatmriko-erlaenkıtryoünzidkem8ü3h.0e9nidleisleelreikvterieklemktürhonenikdiilseleerleinkdtreoMEdLnÜEiirKkH.TERNİKD-İESLİE2MK4Te8RmO’iNenİluKenktorolmniakyialne 7e15l2e,03k09tromnüikh6ve5en,0hd0iasbinerlieseş9m07,75e73m’üüheelen9k3dt,ir4si2kid-ier-. 73,72

80,3

ve ve

haberleşme mühendislerinde istihdam oranı yüzde yüzde 80.60 ile yaklaşık olarak aynı düzeydedir.

80EEHLL.A3EEBKK3ETTRRRLİOEKNŞMMİKÜE+hlHEeMaLEkEbNÜtKerDHTorİERlSnNeOİişDkNmİ,İSK3İev5me6’üsıheeln87ed82k,,it06sr11iidki,r1. 2887’i33,,e07l25ektron89ik08,,43il76e

elekt9r5o,n0i2k

90,00

72,64 67,67

83,0 80,6

Yaş grupları itibarıyla istihdam oranlarına bakıldığındaBİiYsOeMEDİKAİLşMinÜdHeEnNDmİSeİ mnun olanların ve olmayanların unv1a0n0,l0a0rına 75,00 77,7

32-41 yaş grubunda yüzde 93.37, 42-51 yaş grubunda yüTzOdPeLAM bakmak üzere Gra7fi8k,341-A ve 7G8,r4a7fik 4-B90o,0lu6şturul9m3,u3ş7tur. 73,09 81,2

90.06 ile en yüksek istihdam oranıyla karşılaşılmaktadır. En

İşinden memnuniyet bildirenlerin yüzde 52.93’ü, memnun

düşük istihdam oranı işsizlik verilerinde de görüldüğü gibi ÇalışaonlmMaüyahnelnadriısnleirseİşylüerzidnede6n0.M77e’msineulenkmtruik?-elektronik mühenyüzde 73.09 ile 31 yaşında ve daha genç mühendislerde orta- Çalışadnis3idbiirn. M33e3mmnüuhneniydeistinbi2ldbiirnen8l0e’riinişinyüdezndem3em4.n9u’un oelldeukğturinku, beyan etmiştir.

ya çıkmaktadır. Yani 31 yaşında ve daha genç mühendiBsluenra; karşılıkyü12z3d9em1ü1h.e9n2d’issiişeilnedketnromneimkniulne oelmleakdtırğoınnıikbilvdeirihrkaebne, r1l4eşmmüheendis bu soruyu sayısal olarak çalışanların en büyük bölümü olmasına kabroşşınbırakmışmtırü. hGernadfiiskid3i’rt.e Mçaelmışannunmüohlmenadyiasnlelrairnınyüiszedeyü6z2d.4e1’2in8i.n73i’şüinden memnun oransal olarak istihdamın en düşük olduğu kesimdiro. ldBuuğu, yüzdeele3k7t.r1i7k’,siynüinzdmee1m0n.3u3n’üolemleakdtığroı ngöikrüillme eekletkedtriro.nik ve habersonuç bu yaş grubunda işgücü arzına dahil olan mühendis

leşme mühendisidir.

sayısının fazlalığına da işaret etmektedir.

Unvan ve yaş çakıştırmasıyla oluşturulan gruplara bakıldığında en yüksek istihdam oranının yüzde 95.02 ile 32-41 yaş grubundaki elektrik mühendislerinde olduğu belirlenmiştir. En düşük istihdam oranı ise yüzde 67.67 ile 31 yaşında ve daha genç olan elektronik ile elektronik ve haberleşme mühendislerindedir. Bu durum elektronik mühendisleri ile elektronik ve haberleşme mühendisleri için yeterince istihdam alanı oluşturulamadığının açık göstergesidir. Özellikle bu unvanlarla mezun olanların sayısal azlığı da dikkate alındığında işletmelerin yalnızca elektronik mühendisi ya da yalnızca elektronik ve haberleşme mühendisini istihdam etmek yerine elektrik-elektronik mühendisi unvanıyla mezun olanları tercih ettikleri de düşünülebilir.

Grafik 3: Çalışanlar İşlerinden Memnun mu?-%

Tablo 3: EMO Üyelerinin Unvan ve Yaşlara Göre İstihdam Oranları-%

1954 ve Öncesi

75,00

78,01

82,61

78,31

1955-1964 1965-1974 1975-1984

65,00 83,75 73,02

78,47

90,77 90,37 88,46

90,06

93,42 95,02 90,00 100,00 93,37

73,72 72,64 67,67 75,00 73,09

Toplam 80,33 83,09 80,60 77,78 81,23

Tablo 4: Çalışanlar İşlerinden Memnun mu? (Sayı)

Unvanlar/Yanıtlar

Evet Hayır

Elektrik-Elektronik Mühendisi 1101

2080 1239

Boş Toplam

İşinden en fazla memnuniyet bildiren unvan grubu elektrik mühendisleridir. Elektrik mühendislerinin yüzde 66.8’i işinden memnundur.

ele alınmaktadır. Çalıştığı işten memnun olanların 1101’i elektrik-elektronik, 726’sı elektrik,

248’i elektronik ile elektronik ve haberleşme mühendisidir. Memnun olmayan 1239 mühendisin ise 753’ü elektrik-elektronik, 356’sı elektrik, 128’i elektronik ile elektronik ve

haberleşme mühendisidir.

TABLO 4- ÇALIŞANLAR İŞLERİNDEN MEMNUN MU? (Sayı)

Her bir unvanUinçvinanalyarrı/aYyarınçıtallaışrtıkları işten mEevment un oluHpayır geBnoçşmühTeOnPdLiAslMer, memnun olanların yüzde 32.84’ünü

İoşlminEdaLdeEınkKelTanrRıfİnaKaz-lEbaLamEkKmeTmaRknOuüNnzİieKyreeMt dbÜeilHdGiErrNeanfDikuİSn5İvoalnugştruurb1uu1l0me1luekştturirk.

loaluişştinudr8menakmtaedm1ır8n.6Gu2nenoçlamnlüahrıennddiasleenr

yüzde 32.84’lük oranbüyük kesimidir. Bu

mühEeLnEKdTisRleİKridMirÜ. HEElNekDtrİSikİ mühendislerinin yüz7d2e666.8’i 356 durum4araştırm10a8e6vreni ve ankete katılımda 31 yaş ve altı

işinEdLeEnKmTReOmNnİuKn+dEuLrE.KBTuROorNaİnKevlektronik ile elektronik ve

mühendislerin yoğunluğuyla ilgilidir.

habHerAleBşEmReLEmŞüMhEenMdÜisHleErNinDdİeSyİüzde 66.38 iken, el2e4k8trik-elektBroİYniOkMmEüDhİeKnAdLisMlerÜinHdEeNyDüİzSdİe 59.5’e kadar düşme5ktedir.

128 Tablo 26’ya göre37iş8inden memnun olanların yüzde 30.1’i 2 32-41 0yaş aralığınd7a; yüzde 16.49’u 42-51 yaş aralığında;

ÇalıTşOanPlaLrAınMyaşlarına göre işinden memnuniyet v2e0m8e0mnun 1239 yüzde1413.7’si 5323-6313yaş aralığında, yüzde 6.88’i de 62 yaş ve

olmama arasında bir ilişki olup olmadığına bakmak üzere

üzeridir. İşinden memnun olmayanların yarıdan fazlasını

mekmelemekvmnteruonnnuhinmkab,ouel3saruldomr5lnauelne6ralelşuıar’aoGyTmnmasrnzülkııanrm”yenzbGaaguedlasşöfn1olreloyiermaai1küy5rakfr03ueiülanİtkomt14şrshls4lgiiua6’.ueiekn-ö9zirn’kşnB,rddı’tktaeenduauee1elidnreovs2iosieuşiikresi8rmlliamldetur.nem’nriBişikd3ielrsyukteu.e1tmauerüşn-nlkyilrteznkedauMeulymdşuks,arelaıeim.ğnetkenmynrBımmtdolüuı6orıdutamnozşnn0llevtaaidnvuu.luike7ernaşeinnrrkrdi7lu.niıiao,a1’lnlnderhsleo17aİıareviaşnl.n2nya9emüigel6ennlmva2zeler’adreelne’skaeıyevrskçnımriteiaontnrmrrenvlobnediimlelüknaluememehz-onikna1kkeieıelytş2monoltrmntaerli3ldvidmuoaknkrn9aeiy.şn,ltsauaatrEliunvonerkneır--innyiilekuetnmevblüaeioümiylnhklüdlezuleetziearinşmrdrkoretdieıiunnnnnniridusl7caakeien.in5drdbbiv1io3inaür’rel1i.km.yüm5yhMyaak2aüyaş-eabgz6kvnmred1eulrüeanlapyrzeluaıte3şn5şnırm22mieay-y.üre49üeGa1z3hltmdıyr’eğebaüanüışni,1fdhldiad1ieksram.in7al,re’dl4eeysırnğim-üdisAılze4dienddn2ırurvei-is.rnn5eo.5Ç1n.a5yrl7aaış’şsytüiıakrz6lada2lreığıy2aıinş3ştd.e8van9e;

İŞLERİNDEN Evet

olmMamema hnaulin, soalymısaalyoalnarlaakrı(n68is3e-6y3ü6)zdbierb2i8ri.n7e3y’aükıenleoklmtraik-,

MİsşıEniMnahdaNkebaUnreşNrmılneMe,şmomUrn?aeun(nmsSaaoülylhomı)leaanryadaknislbaiüdrıyinrü.kyüfazrdkelı5lı1k.3o3lu’üşntuüromluakşttuadraırn. Hayır Boş TOPLAM

yüzdHe e1r0b.i3r3ya’üş gerluebkutrboanziınkdialeişienldeekntrmonemiknvune olma ve olmama durumuna ayrıca bakmak üzere hesaplamalar yapılmıştır. Bu hesaplamalara göre Grafik 7 oluşturulmuştur. Veriler

çalışan genç mühendislerin memnuniyetsizliğiyle diğer yaş

Sİ

gruplarındaki memnuniyetsizlik arasında derin bir uçurum

olduğunu göstermektedir. Yani 31 yaşında ve genç mühendislerin yüzde 48.07’si çalıştıkları işten memnuniyetsizlik

5 2080

1239 14

7 3333

Tablo 5: Yaşlara Göre Çalışanların İşinden Memnuniyeti (Sayı)

Yaş/Yanıtlar

Evet Hayır Boş Toplam

ın ve olmayanların unvanlarına bakmak üzere Grafik 4-A ve İşinden memnuniyet bildirenlerin yüzde 52.93’ü, memnun si elektrik-elektronik mühendisidir. Memnuniyet bildirenlerin 1.92’si elektronik ile elektronik ve haberleşme mühendisidir. e 28.73’ü elektrik, yüzde 10.33’ü elektronik ile elektronik ve

1954 ve Öncesi 1955-1964 1965-1974 1975-1984 1985 ve sonrası

4 1323

Grafik 4-A: Dağılımı-%

İHşinedrenbMiremunnuvnanOlainçÇinalışaaynrlaırıanyOrrıançsaallıştıkları

işten

mTeomplnamun

olup

olmadık2l0a8r0ına

b1a2k39mak

üzere de Grafik 5 oluşturulmuştur. İşinden en fazla memnuniyet bildiren unvan grubu

elektrik mühendisleridir. Elektrik mühendislerinin yüzde 66.8’i işinden memnundur. Bu

oran elektronik ile elektronik ve haberleşme mühendislerinde yüzde 66.38 iken, elektrikelektronik mühendislerinde yüzde 59.5’e kadar düşmektedir.

OGrraanfiskal6D-Aağ:ıİlşıminıHd-e%enrMbeimr nyuanşOglarnubÇualıbşaanzlaırnındYaaişşlairnadGeönrememnun olma üzere hesaplamalar yapılmıştır. Bu hesaplamalara göre

ı ayrı çalıştıkDGlarağarıfıliıkmiş4ı--t%eBn: İşmindeemn nMuenmnoulnuOplmoalymanaÇdaılkışlaanrlaınrına Obraanksmal ak uştur. İşinden en fazla memnuniyet bildiren unvan grubu ktrik mühendislerinin yüzde 66.8’i işinden memnundur. Bu ve haberleşme mühendislerinde yüzde 66.38 iken, elektrikde 59.5’e kadar düşmektedir.

çalışan genç mühendislerin memnuniyetsizliği memnuniyetsizlik arasında derin bir uçurum olduğun ve genç mühendislerin yüzde 48.07’si çalıştıkları iş diğer yaş gruplarının hiçbirinde bu oran yüzde 33’e grubu için ayrı ayrı bakıldığında işinden en çok memnu 52-61 yaş aralığı olduğu görülmektedir. Bu yaş gru

75.2’ye çıkarken, 42-51 yaş grubunda da memnuniyet

olduğu görülmektedir. Genç mühendislerden sonra en

grupları ise yüzde 32.39 ile 62 yaş ve üzeri mühendisler;

mühendisler olmuştur.

Çalışanların yaşlarına göre işinden memnuniyet ve memnun olmama arasında bir ilişki oGlruapfioklm6GBa’arddzaaııfnğiidkışnai5naO:drÇbeaaannlksışammal nDealmkaarğınüıünluzızmİenşertı-reoe%enldaMnehlHeeaTmsreaıanrnbupblnvloaiieyrme5otylaDoamllşuauarrşgyutmaruyunruaulbnapluurmıınlnbmuHaşyıetzaşurıştrUnıl.ardn.BrvaaauBnigşvuöiernrehdileoesrrnaaünpmGOzslaeaerrlramamindfnisaankdağlluea6ıDnn-lrıBaamoğo:lılİllugıaşmmşiörntııarudn-e%reavuneyGlMaenorrelmamfniuaknmO7almdoaulyuraunştmÇuaruluınşlaamnlauayrşırntıuYcraa.şlbaVraaekGrmiölraeekr İvg6şö3eir6rniü)ldmlebminişre2tbkmi0r1it.re7eimdTEneiennrm.uymBnmauukezoım•lnkmSenaoasuyilyımmn-a4mçvi6ndayae1sleeelaıtımnrisgşşiaıaeiznnnnnkudyçkaneüerniszmşyidıgmmneüeet,enhs5omi3çe1zr1nn.la3idunk3yins’amsaüalşolnerıülnraoümhdilsnaeaoıanrnluavdydvkeşüaeitsuozbldldrdeümearaeyrnihaünima4nkg8eabgfn.a0ehiçmrrn7akmç’luelsiı,mçüilmısuhknaçüreyaunuohılnldsemıuaşniişsytldtlıoeeokuilstrlrldsla,ameiurrmzraağlıkiekuoğmitln(işaay6ntudre8luaıen3rgnk-.ömstdeeirmğmenreukntieyydeaitrşs.izYliagknriub3pil1ldayirraıinşrdıknaedkn3ai,5

HeErLbEirKyTaRş İgKruMbuÜbHazEınNdDa İişSiLndİĞenİ memnun olma ve olmama durumuna ayrıca bakmak üzere hesaplamalar yapılmıştır. Bu hesaplamalara göre Grafik 7 oluşturulmuştur. Veriler

çalışan genç mühendislerin memnuniyetsizliğiyle diğer yaş gruplarındaki

memnuniyetsizlik arasında derin bir uçurum olduğunu göstermektedir. Yani 31 yaşında

ve gençbimldüirhireknednis,ldeirğineryyüaşzdgeru4p8l.a0r7ın’sıinçhailçıbştiırkinladreı bişuteonramn eymüzndueniyetsizliişkinbdeilndimrirekmen,un olan çalışanların nedenlerinin toplandığı

diğer y3a3ş’egrbuiplelaurılnaşınmhamiçbakirtianddıer. bHueorrbainr yyaüşzdgeru3b3u’eiçbinileayurlıaşamyraı maktadtaırb.loHdear dbiikrkyaatşe alınmamıştır.

57oggrrl52duu-.2upb6’ğlu1yaureiıyçgyb5ggaiiüç1rransöşıuukkekyrbbsıaüaaayleyuşdulrrümkkranıngzığeleodrduınıağkulnean,dyıtbdemr3u45uıdao22ğ2einlb.i-rud3m-şd5.a6ui9gk1annG1ğıöiddluulyredyeeanünaıanğ6gmşiçlşymı2öenegeamrndteyürrmuakabaüçlmbşlnthoiıielueğkuşdvedninıkeninmidrdtroidüieaiy.emlesdzedGmlneidteiurraerb.ynieğdnüinumuemlBçzdnnçüudegmiiorhmyeösikeeüymor7nntüahn5mudbişrle.nnmia2iensilig’mdlyndyeeereienikurnyrts;üuitbçlmeybneuçızkdüiorindilyadzikddeyrerdeiaa.kt7renmpiBe0bmm3anse.uin11olim,edn4.n4yym8iin’aa2rrn6luineaşş-mnuiyliniüeyizeyy3dtae2septi-za47bi5İlbn1liş08iiakilş.yy1knd1kaa’bıid4iişşrlinn’edillmadgniıenrbğiriarmuiıy(lelnbıyyüdneğudüükimınrnazzsyiuedd,dnamnkaeşeuişln2einr9oi.dl9aTe3nn)açbçamlaloıleşış6ammn’dnlaaaurknıtonoşpomullulaelnalmarşın1tn9uıre4nıdl1imyeenmıtşiynütlıeherd.emeVnneedlmreiisrlnteienurneemühendeisnleçrooklmmuşetmurn. uniyetsizlik bildiren yaş grupları ise yüzde

niyet bildirdikleri görülmektedir. Memnuniyette ikinci sırayı

32.39 ile 62 yaş ve üzeri mühendisler; yüzde 31.86 ile 32-41

495 bildirimle (yüzde 25.5) mesleki tatmin almaktadır. Bu

yaş aralığında mühendisler olmuştur.

veriler; çalışma koşulları ve mesleki tatminin mühendisler

için önemine de işaret etmektedir.

Üçüncü sırada 308 (yüzde 15.87) işaretleme ile ücret düzeyi,

dördüncü sırada 307 (yüzde 15.82) işaretleme ile iş yeri ve

iş ilişkileri, beşinci sırada 115 (yüzde 5.92) bildirimle çalışma süresi gelmektedir. Bu seçeneklerin birden fazlası için

memnuniyet bildiriminde bulunan 10, seçeneklerin hepsi

için memnuniyet bildiriminde bulunan 36 kişi vardır. İşin

eve yakınlığı, ulaşım, alternatifsizlik gibi yazılı bildirimlerle

diğer seçeneği kapsamında toplulaştırılan memnuniyet

nedenleri kapsamında da 25 kişi yer almaktadır. Seçenekler içinde yer almamasına karşın memnuniyet nedenine

ilişkin soruda “kendi işi” olduğunu yazılı olarak bildiren

64 kişi de ayrı bir başlık altında ayrıca değerlendirmeye

ÇGaralıfşiakn7l:aHrıenr İBşiirnYdaeşnGMruebmunnduanİişyMeteNmenduenniyleetrini e Göre Oransal

dahil edilmiştir.

çsboaalrşıulşılmkmlaauAÇDrşıtraykauağlolşraıı.lştşııusmraBulmln-nua%aulraıkl,mraıkpunçasşapatİlsumışşarimd.mnaAaıdnyiedkrsnaıiücarMgeridsuşeiiib,ğnmaedmrnednseuaesnçlyeeimakynrieeegmğtıitNnabkutimaenlpddisinera/monmtalelatıemynnredliainanrsayaizaylznivıkıle,ısbeiiçoşledylmneireriaikmylaedvnremnTelia“bayürüubeiahşcltlueronennin7temldie’dşddidaeksüelelniaznilyrkelelıeereynurriria”ii,nanlveaanbnamlakrüıılnhdıeınğnıdnhidesralibdkiaurignnevdnaeneldlatearıbçnlaaolıdgşaömroealdmkuoeğşmuulgnlaiubr-ıi

olanak tAanraınşmtırışmtıar. kapsamında işinden memnun olanlara ve olmamemnuniyet nedeni olarak ilk sırayı almaktadır. Yine aynı

İyşaindlaerna mnemdennulneroildsourğuulnmu ubşetluirrte. nBu2 bkianps8a0mkdişaidiekni,g1r9u4b1a’idma emnunşiyeektilndeedemnleesrlienkei tatmin ikinci sırada gelmektedir. Üçüncü

ilişkin byialrdgirıimbilledrdirembeuyleunnuaryknenı ,seyçazeınlıekblieldrir“iümcdreetbudlüazneaynil,arçdaalnışm33a kişininsaırsalınisdea uişnivnadnena göre değişiklik göstermektedir. Elektronik

memnunkooşulmlladrı,ğçıaltıeşsmpiat seüdrielmsii,şmtire. sBleukniltaartmiçiinn/dtaetmücirnestizmlikem, işnyuenriiyetsizliğiilnei eölzeekltroolanriakk haberleşme mühendisleri genel tabloya

ve iş ilişkileri” başlıklarıyla sunulmuştur. Ayrıca diğer seuygun olarak üçüncü sırada ücret düzeyini işaretlerken,

çeneği kapsamında yazılı bildirimde bulunmalarına olanak

elektrik-elektronik mühendisleri ile elektrik mühendistanınmıştır.

lerinin üçüncü sırada iş yeri ve iş ilişkilerini memnuniyet

İşinden memnun olduğunu belirten 2 bin 80 kişiden, 1941’i memnuniyet nedenlerine ilişkin bildirimlerde bulunurken, yazılı bildirimde bulananlardan 33 kişinin aslında işinden memnun olmadığı tespit edilmiştir. Bunlar içinde ücret

nedeni olarak işaretledikleri belirlenmiştir. En çok kendi işini yaptığını bildiren işinden memnun üyeler 28 kişi ile elektrik mühendislerinde ve 26 kişi ile elektrik-elektronik mühendislerinde görülmüştür.

memnuniyetsizliğini özel olarak bildiren 15 kişi dikkat çekmiştir. Bu kişiler ücret düşüklüğü ya da ücretin zamanında ödenmemesi nedeniyle memnuniyetsizlik beyan ederken, mesleklerini ya da işlerini sevdiklerini ortaya koymuşlardır. Aslında memnuniyetsiz oldukları tespit edilen bu kişiler,

Tablo 6: İş Memnuniyeti Nedenleri

Tablo 7: Unvanlarına Göre İşinden Memnun Olan Çalışanların Nedenleri

Memnuniyet Nedenleri/ Unvan

Elektronik+ Elektronik ve Haberleşme

Memnuniyet Nedenleri

Sayı Yüzde (%)

1 Çalışma Koşulları

29,93

Mesleki Tatmin

2 Mesleki Tatmin

25,50

3 Ücret Düzeyi 4 İş Yeri ve İş İlişkileri 5 Çalışma Süresi

15,87

15,82

5,92

6 Kendi İşi

3,30

Kendi İşi

7 Diğer

1,29

8 Hepsi 9 Birden fazla seçenek

1,85

0,52

Çalışanların İşinden Memnuniyetsizlik Nedenleri

İşinden memnun olmadığını bildiren 1239 kişiden yalnızca 5 kişi memnun olmama nedenlerine ilişkin soruya yanıt vermemiştir. İşinden memnun olmayan 1234 mühendisin nedenlerine ilişkin bildirimleri Tablo 8’de toplulaştırılmıştır. Memnuniyetsizlik nedenleri arasında ilk sırada yüzde 42.54 oranıyla ücret düzeyi gelmektedir. Mühendislerin 525’i ücret düzeyinin düşüklüğünden, çalışma süresine göre düşük ücret almaktan, beyaz yakalı olanların fazla mesai alamayacağına yönelik anlayıştan, SGK primlerinin EMO’nun açıkladığı mühendis asgari ücret düzeyinden yatırılmamasından, işyerindeki ücretlendirmedeki adaletsizlikten yakınmaktadırlar.

İşinden memnun olmayanlarda ikinci neden olarak 268 (yüzde 21.72) bildirimle mesleki tatminsizlik gelmektedir. Mesleki tatminsizlik seçeneğini doğrudan işaretleyenler olduğu gibi diğer kapsamında mesleğini yapamayan, başka işlerde çalışmak zorunda kalmış olan mühendislerin varlığı da dikkat çekmektedir.

Memnuniyetsizlikte üçüncü neden olarak 138 işaretleme ile işyeri ve iş ilişkileri, dördüncü neden olarak da 131 işaretleme ile çalışma koşulları gelmektedir. Çalışma süresi 68 bildirimle beşinci sırada gelmektedir. Çalışma süresinin mühendisler tarafından var olan ekonomik-çalışma hayatı koşulları içerisinde en son değerlendirmeye alınan nokta olması dikkat çekmektedir. Hem işinden memnuniyet bildirenlerde hem de memnuniyetsizlik bildirenlerde çalışma süresi beşinci sırada yer alabilmektedir.

Bu 5 seçeneğin birden fazlası için memnuniyetsizlik bildiren mühendis sayısı 43’ü bulurken, hepsinden de memnun olmadığını bildiren 17 kişi vardır. Diğer kapsamında mevcut seçeneklerimiz içinde yer almayan; ülkenin ekonomik durumu, kendi işini yapıp iş alamayanlar, yapı denetimi ile ilgili sorunlar, piyasadaki tekelleşme ve holdingleşme nedeniyle mühendisin iş bulamaması, mesleki sorumluluk, mobbing ve siyasi baskılar gibi çeşitli nedenleri gündeme getiren mühendislerin sayısı da 44 olmuştur.

Memnuniyetin nedenlerinde ilk sırayı çalışma koşulları alırken, memnuniyetsizlikte ilk sırayı ücret düzeyinin

aldığı belirlenmiştir. Mesleki tatmin konusunun hem memnuniyet hem de memnuniyetsizlik için ikinci sırada ana etken olarak ortaya çıkmış olması dikkat çekicidir. Bu durum, EMO bünyesindeki mühendislik alanlarının üniversite sınavlarında görece yüksek puanlarla tercih edilen bölümler olması ve öğrencilerin mesleki alana yönelik beklentilerinin de bu bölümleri tercihlerinde etken oluşturması nedeniyle çalışma hayatında da mesleki tatmin arayışını ortaya koymaktadır.

Tablo 9’da işinden memnun olmayan çalışanların memnuniyetsizlik nedenlerine ilişkin bildirimleri her unvan bazında ayrıca ele alınmıştır. Mühendislik unvanlarına göre yapılan ayrıma bakıldığında da memnuniyetsizlik nedenlerinde ilk sırayı ücret düzeyi almaktadır. Sıralamada ikincilik de değişmemiş; tüm unvanlarda memnuniyetsizliğin nedeni olarak mesleki tatminsizlik ortaya konulmuştur. Ancak unvanlara göre memnuniyetsizliğin nedenine ilişkin bildirimde üçüncü sıra değişmektedir. Elektrik- elektronik, elektronik ile elektronik ve haberleşme mühendisleri “çalışma koşulları”, elektrik mühendisleri “işyeri ve iş ilişkileri” seçeneğini memnuniyetsizlikte üçüncü neden olarak göstermişlerdir.

Tablo 8: İşinden Memnuniyetsizlik Nedenleri

Sayı

1 Ücret Düzeyi

2 Mesleki Tatminsizlik

3 İş Yeri ve İş İlişkileri

4 Çalışma Koşulları

5 Çalışma Süresi

6 Diğer

7 Birden fazla seçenek

8 Hepsi

Yüzde (%) 42,54 21,72 11,18 10,62 5,51 3,57 3,48 1,38 100

Tablo 9: Unvanlarına Göre İşinden Memnun Olmayan Çalışanların Nedenleri

Elektronik+ Elektrik Elektronik ve Mühendisi Haberleşme

Mesleki Tatminsizlik