Tematik alan
Toplum, ekonomi ve tarih
Yıllara göre
Tüm yıllarBir döneme tıklayarak yazıları o yıllarla sınırlayın.
Sık geçen konular
-
SÜPERİLETKENLER: ''ISINDIKÇA ISINIYORLAR''!
1987 yılında dünya çapında art arda gelen yüksek sıcaklıkta süperiletkenlik keşiflerini, bu alandaki tarihsel gelişimi ve laboratuvarlar arası bilimsel yarışı anlatan bir bilim haberi/derleme yazısı.
-
ODA SICAKLIĞI SÜPERİLETKENLİĞİNE DOĞRU
Yazı, süperiletkenliğin keşfinden 1980'lerin ortasındaki yüksek sıcaklık süperiletken buluşlarına kadar tarihsel ve teorik gelişimini anlatarak oda sıcaklığı süperiletkenliğine yaklaşımın teknolojik ve bilimsel önemini tartışıyor. Ayrıca süperiletken malzemelerin elektrik motorları, mıknatıslar ve bilgisayar teknolojisindeki olası uygulamalarına değiniliyor.
-
YÜKSEK GERİLİM DOĞRU AKIM ENERJİ TAŞINMASINDA GENEL BİLGİLER
Yazıda yüksek gerilim doğru akım (YGDA) enerji taşımasının tarihsel gelişimi, dünyadaki uygulama projeleri ve almaşık akım sistemlerine göre teknik, ekonomik üstünlük ve sakıncaları karşılaştırmalı olarak ele alınmaktadır.
-
ENDÜSTRİYEL DENETİMDE GENEL EĞİLİMLER
Yazı, endüstriyel devrimlerin tarihsel gelişimini ve otomatik denetim (kontrol) kuramının zanaat döneminden bilgisayarlı denetime kadar geçirdiği evrimi anlatmakta, geribesleme kavramının kökenlerinden Watt düzengecine, Maxwell ve Vişnegradski'nin kuramsal katkılarından uzay çağı ve sibernetiğe kadar uzanan bir teknoloji tarihi sunmaktadır.
-
SAYISAL SİNYAL İŞLEME YÖNTEMLERİ VE BİR UYGULAMA: ATATÜRK'ÜN 10. YIL NUTKUNUN GÜRÜLTÜDEN ARINDIRILMASI
Yazı, sayısal sinyal işleme yöntemlerinin ses iletişimindeki uygulamalarını özetleyerek ODTÜ'de geliştirilen 'görüngesel çıkarma' yöntemiyle Atatürk'ün 10. Yıl Nutku kaydındaki dip gürültünün nasıl bastırıldığını anlatmaktadır. Yöntemin uygulanışı, kullanılan donanım ve elde edilen sonuçlar anket verileriyle desteklenerek sunulmuştur.
-
FİBER OPTİK İLETİŞİMİNE GENEL BİR BAKIŞ
Yazı, iletişim sistemlerinin tarihsel gelişiminden başlayarak elektromanyetik görüngenin kullanımını ve fiber optik iletişim teknolojisinin ortaya çıkışını, temel elemanlarını ve avantajlarını genel olarak inceliyor.
-
ENDÜSTRİDE PROGLANABİLİR OTOMASYON CİHAZLARININ ÖNEMİ
Yazıda endüstride kullanılan konvansiyonel röle-kontaktör kontrol sistemleri ile programlanabilir otomasyon cihazları (PLC) karşılaştırılarak, bu cihazların yapısı, çalışma prensibi ve sağladığı maliyet ve işletme avantajları SIEMENS SIMATIC S5 örneği üzerinden anlatılmaktadır.
-
GELECEĞİN ENERJİ KAYNAĞI İNCE FİLM FOTOVOLTATİK GÜNEŞ PİLLERİ
Yazıda geleceğin enerji kaynağı olarak görülen fotovoltaik güneş pillerinin çalışma prensibi, üstünlükleri ve monokristal, polikristal ve ince film silisyum olmak üzere üç kuşak teknolojisi anlatılmakta; maliyet düşüşleri ve gelecekteki uygulama alanları değerlendirilmektedir.
-
TÜRKİYE'DE METROLOJİ ORGANİZASYONU KURULMASI YÖNÜNDE GELİŞMELER
Yazıda Türkiye'de ulusal ölçme standartları ve kalibrasyon altyapısını sağlayacak bir Ulusal Metroloji Merkezi kurulmasına yönelik TÜBİTAK öncülüğündeki çalışmalar, mevcut durum tespiti ve merkezin işlevleri ele alınmaktadır. Sanayinin ihracat ve kalite kontrol ihtiyaçları çerçevesinde metroloji organizasyonunun gerekliliği tartışılmaktadır.
-
TÜBES - TÜBİTAK BİLGİ ERİŞİM SİSTEMİ
Yazı, TÜBİTAK bünyesinde 1984'te kurulan ve DIALOG ile ESA/IRS gibi uluslararası veri tabanlarına çevrim içi erişim sağlayan TÜBES bilgi erişim sisteminin kuruluşunu, çalışma yöntemini ve ilk yıl kullanım istatistiklerini anlatmaktadır. Sistemin Boole mantığına dayalı tarama yöntemi, bağlı olduğu merkezler ve başvuru dağılımları örneklerle açıklanmaktadır.
-
İŞ ROBOTLARININ GELİŞİMİ VE GÜNÜMÜZDEKİ UYGULAMA ÖRNEKLERİ
Yazıda iş robotlarının tarihsel gelişimi, ilk endüstriyel robotların ortaya çıkışı ve otomobil sanayii başta olmak üzere boyama, nokta kaynak ve parça yerleştirme gibi alanlardaki uygulama örnekleri ele alınmaktadır.
-
OPTİK BİLGİ İŞLEME
Yazıda tutarlı (coherent) aydınlanma altında çalışan optik bilgi işleme dizgeleri, mercek yardımıyla Fourier dönüşümü ve süzgeç gerçekleştirme yöntemleri anlatılmakta; görüntü netleştirme ve biçim tanıma uygulamalarından örnekler verilmektedir.
-
KÜTÜPHANE BİLGİ AĞLARINDA BİLGİSAYAR KULLANIMI
Yazıda kütüphaneler arası bilgi ağlarının gelişimi, bilgisayar ve uzaktan iletişim teknolojilerinin bu ağların kurulmasındaki rolü ile bölgesel ve ulusal bilgi ağı modelleri anlatılmakta, Türkiye'deki bilgi ağı oluşturma çabaları ve kalkınma planlarındaki yeri değerlendirilmektedir.
-
JAPONYA VE BEŞİNCİ KUŞAK BİLGİSAYAR PROJESİ
Japonya'nın 1981'de başlattığı Beşinci Kuşak Bilgisayar Sistemleri Projesi'nin kökenleri, finansmanı, ICOT örgütlenmesi ve yapay zekâ hedefleri MİTİ'nin rolü çerçevesinde ele alınıyor.
-
ELEKTRİK ENERJİSİ İLETİMİNDE ALÜMİNYUM
Yazıda elektrik enerjisi iletiminde kullanılan alüminyum metalinin tarihçesi, bakıra karşı üstünlükleri, alaşımlandırma, iletkenlik, hafiflik, mukavemet ve korozyon direnci gibi özellikleri ile çıplak ve izoleli enerji kablolarındaki teknik uygulamaları ele alınmaktadır.
-
UZAY SİLAHLARI
ABD ve SSCB arasındaki uzay silahları yarışı, Reagan'ın Stratejik Savunma İnisiyatifi (Yıldız Savaşları) programı ve bu kapsamda geliştirilen kinetik enerji ve yönlendirilmiş enerji (laser) silahları teknik ve stratejik açıdan ele alınmaktadır. Yazı, konunun elektrik-elektronik teknolojisiyle bağlantısını vurgulayarak uydular, karşı-uydu silahları ve savunma sistemlerinin genel bir görünümünü sunmaktadır.
-
ÜLKEMİZDE TERMİK SANTRALLAR VE ELEKTRİK ÜRETİMİ İÇİNDEKİ YERLERİ
Yazı, termik santrallerin tarihsel gelişiminden başlayarak Türkiye'deki termik santralleri, kurulu güç ve elektrik üretimindeki paylarını istatistiksel verilerle ele alıyor; ayrıca inşa halindeki ve planlanan yeni termik santral projelerini listeliyor.
-
TERMİK SANTRALLAR VE ÇEVRE
Kömüre dayalı termik santrallerin hava ve su kirliliği açısından yarattığı çevresel sorunlar; SO2, NOX ve uçucu kül emisyonlarının etkileri, uluslararası standartlar ve alınabilecek önlemler Kemerköy Termik Santralı örneği üzerinden tartışılmaktadır.
-
MAGNETOHİDRODİNAMİK (MAGNETOHYDRODYNAMIC) GÜÇ
Yazıda, geleneksel buhar santrallerine göre daha yüksek verim ve düşük kirlilikle çalışan magnetohidrodinamik (MHD) güç üretim teknolojisinin çalışma prensibi, açık ve kapalı çevrim türleri, karşılaşılan mühendislik sorunları ve gelecekteki uygulama beklentileri ele alınmaktadır.
-
NÜKLEER SANTRAL GÜVENLİĞİ 1. BÖLÜM 'TMI RAPORU'
Yazı, Üç Mil Adası (TMI) kazası çerçevesinde nükleer santral güvenliğini ele alarak reaktör türleri, basınçlı su reaktörünün (PWR) çalışma prensibi, zenginleştirilmiş uranyum üretimi ve santrallerde karşılaşılabilecek kaza, sabotaj ve saldırı tehlikelerini ayrıntılı biçimde açıklamaktadır. Makale, Türkiye'de nükleer santral gündeme geldiği bir dönemde kamuoyunu ve mühendisleri bilgilendirmeyi amaçlayan iki bölümlük çalışmanın ilk kısmıdır.
-
NÜKLEER SANTRAL GÜVENLİĞİ II. BÖLÜM ''DİĞER KAZALAR VE ÇÖZÜMLER''
Yazı, Three Mile Island öncesi yaşanan Windscale (İngiltere) ve Ural Dağları (Sovyetler Birliği) nükleer kazalarını, radyasyonun sağlık ve çevre üzerindeki uzun vadeli ve belirsiz etkilerini örneklerle anlatmaktadır.
-
MAVİ LED'LER
Mavi ışık saçan LED üretiminde kullanılan geniş bant aralıklı yarı iletken maddeler, özellikle silikon karbidin fiziksel özellikleri ve üretim yöntemleri; ışık saçılım mekanizmaları ve pn-eklem yapısı teknik olarak anlatılmaktadır.
-
TÜRKİYE'DE RÜZGAR ENERJİSİNDEN YARARLANILMALIDIR
Yazıda Türkiye'nin rüzgar enerjisi potansiyelinden yararlanabilmesi için potansiyel belirleme, örgütlenme, araştırma-geliştirme, eğitim, finansman ve bilgi akışı başlıkları altında kısa, orta ve uzun erimli program önerileri sunulmaktadır.
-
ODA'DAN HABERLER
Yazı, Hirfanlı Hidroelektrik Santrali'nde %100 yerli olarak imal edilen 32 MW gücündeki türbin-generatör ünitesinin tasarım, imalat ve montaj sürecini; bu süreçte görev alan 27 kuruluş ve 40 işyerini detaylarıyla anlatmaktadır. Ayrıca Türkiye'nin hidroelektrik potansiyeli ve yerli üretimin döviz tasarrufu açısından önemine değinilmektedir.
-
TÜRKİYE'DE GÜNEŞ ENERJİSİ KULLANIMI
Yazıda Türkiye'de güneş enerjisi kullanım alanları, temel tasarım parametreleri, teknolojik ve ekonomik zorluklar ele alınmakta ve yurt için öncelikli çalışma alanları önerilmektedir.
-
SANTRAL ARTIK ISIMALARINDAN ISITMADA FAYDALANMA
Yazıda Türkiye'de güneş enerjisi kullanımının uygulama alanları, yurtdışı örnekleri ve teknolojik-ekonomik sorunları ele alınarak yerli koşullara uygun öneriler sunulmaktadır.
-
ORKESTRA SESİ, KONSER SALONLARI VE TINI VEYA GÜZEL SES NEDEN GÜZELDİR?
Yazı, orkestra sesinin kalitesini belirleyen kulak algı mekanizmalarını, tını (timbre) kavramını ve konser salonlarının akustik özelliklerini inceleyerek ses kayıt teknikleri ve salon mimarisi arasındaki ilişkiyi ele almaktadır.
-
HAYVANSAL ELEKTRİK'DEN VOLTA PİLİNE
Elektrik biliminin doğuşu; Otto von Guericke, Franklin, Galvani'nin hayvansal elektrik gözlemleri ve Volta'nın ilk elektrik pilini geliştirmesi tarihsel bir anlatımla ele alınıyor, ardından Davy'nin elektrokimyasal keşifleri özetleniyor.
-
GÜNEŞ PİLLERİ
Güneş pillerinin fotovoltaik olay temelinde çalışma prensibi, tarihsel gelişimi, eşdeğer devre modeli ve verim hesaplamaları teknik olarak açıklanmaktadır.
-
DOĞA, HABERLEŞME VE MÜHENDİSLİK
Yazar, haberleşmenin genel karakterini, doğanın entropi artışı yoluyla insan kültürü ve haberleşme sistemleri üzerindeki bozucu etkisini ve mühendisin bu doğal tahribata karşı mücadelesini sibernetik bir bakış açısıyla ele alıyor; ardından teknolojik gelişmelerin (digital modülasyon, uydu haberleşmesi vb.) bu mücadeledeki rolünü tartışıyor.