AKIM VE GERİLİM ÖLÇÜ TRANSFORMATÖRÜ KRİZİ

Fabrika ve alçak gerilim güç abonelerine elektrik bağlanması engelleniyor…

Elektrik Mühendisleri Odası 41. Dönem Yönetim Kurulu, yeni elektrik tesislerine ilk kez enerji verilirken, piyasada bulunmayan akım ve gerilim ölçü transformatörlerinin zorunlu tutulmasına ilişkin yazılı bir basın açıklaması yaptı. Fabrika ve alçak gerilim güç abonelerine elektrik bağlanmasının engellendiği vurgulanan açıklamada, söz konusu akım ve gerilim ölçü transformatörlerinin üretim kriterlerini belirleyecek tebliğin de yayımlanmadığına dikkat çekildi.

Elektrik Mühendisleri Odası 41. Dönem Yönetim Kurulu, 6 Ağustos 2008 tarihinde yaptığı yazılı açıklamada, ölçü akım ve gerilim transformatörlerinin denetlenmesi ve uygun ürünlerin tesislere takılmasına yönelik Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Ölçü ve Ayarlar Genel Müdürlüğü’nce 2 Ağustos 2006 tarihinde bir çalışma başlatıldığı hatırlatıldı.

Çalışmanın elektrik tüketiminin sağlıklı yapılması, sonradan tespit edilen hatalı çevirme oranlarının ortaya çıkması ile yaşanan olumsuzlukların baştan engellenmesini amaçladığı belirtilen açıklamada, “Bu hedeflere yönelik olarak yürütülen çalışmalara; üreticiler, ithalatçılar, TEDAŞ, TEİAŞ vb kamu kurumlarının katıldığı bilinmektedir. Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca kamu kurumu niteliğinde Anayasal bir kurum olarak EMO’nun görüşünün alınmamış olması üzücü olmakla birlikte bu yeni bir uygulama da değildir” denildi.

Yönetmelik çalışmalarının tamamlanmasının ardından 12 Temmuz 2007 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlandığı ve 1 Ocak 2008’de yürürlüğe girdiği hatırlatılan açıklamada şöyle denildi:

“Son yıllarda sıklıkla karşılaşılan bir yöntem olarak Yönetmeliklerin kime ve nelere göre değişeceği belli olmayan tebliğlerle tamamlanacağı

öngörüsü bu konuda da kendisini göstermiştir. Yayımlanan yönetmeliğin eki olarak, bu ölçümlerin nasıl ve kim tarafından, ne tür bir ölçüm laboratuarlarında yapılacağı, kullanılacak muayene damga ve etiketlerinin özellikleri ile laboratuar yeterlilikleri vb konuları tanımlayan bir tebliğ taslağı hazırlanmış, ilk çalışmalara katılan katılımcılarca mutabakat sağlanmıştır. Her şeye karşın böyle bir çalışmanın yapılmış olması sevindiricidir. Ancak hazırlanan tebliğ henüz Bakanlık tarafından onaylanarak yürürlüğe sokulamadığı gibi ne zaman yayınlanacağı hakkında bilgi alınamamaktadır. Hal böyleyken Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, TEDAŞ Genel Müdürlüğü’ne gönderdiği bir yazı ile uygulamaya geçildiğini, istenen şartları sağlamayan ölçü akım ve gerilim transformatörlerinin elektrik ölçü devrelerine bağlanmamasını istemiştir. İlk çalışmaların içinde yer alan ekibin dağıtılması sonucu, işi devralan yeni ekibin kuyuya attığı taşı artık kimse çıkaramamaktadır. TEDAŞ’a bağlı tüm dağıtım şirketleri aldıkları yazılı emir gereği mühürlü ve damgalı akım ve gerilim transformatörü istemekte, yurttaşlar da böyle bir uygulamadan

‘yerli üreticilerin’ haberi dahi olmadığını anlatmaya çalışmaktadır.”

Uygulama ile başlayan mağduriyetler, açıklamada şöyle sıralandı:

“- Tebliğin yayımlanmaması sonucunda üreticiler bakanlıkça ne istendiğini bilmedikleri bir üretim ve ölçü-kontrol sorunu ile karşı karşıya kalmış olmaktan ötürü, süreçten bilgisi olmayan müşterilerine karşı zor durumda bırakılmışlardır. -Fabrika, atölye, bina ve benzeri elektrik tesisi tamamlanmış yurttaşlar elektrik alamamaktan ötürü zor durumda kalmışlardır. -Yüklenici konumunda olan mühendisler konuya vakıf değilken, elektrik tesisini yapmayı taahhüt ettiği işverenine bu durumu anlatamamaktan ötürü zor durumda kalmışlardır. -TEDAŞ’a bağlı elektrik dağıtım şirketlerinde yaşanan sürtüşmelerden ötürü tüm taraflar zor durumda kalmışlardır.”

Ülkemizde metrolojik mühür vurma izni olan kuruluş olmadığını ve ölçü devrelerine bağlanacak olan akım ve gerilim transformatörlerinin imalat ve laboratuar kontrollerine yönelik yasal tanımların bulunmadığına dikkat çekilen açıklamada, şöyle denildi:

“Henüz yayımlanmamış bir tebliğe uygun olarak üretilecek olan akım ve gerilim transformatörlerinin bağlanmasının zorunlu olduğuna dair genelge yayınlamanın akla ve mantığa uygun yanı yoktur. EMO olarak, meslek alanımızda alınacak kararların ve uygulamaların aklın, bilimin ve mühendisliğin hakim olmasının yanında, kamu yararı ve çıkarları için mücadelemizi sürdüreceğimizi bir kez daha hatırlatırken, yürütülen yanlış uygulamanın derhal sonlandırılmasını talep ediyoruz.” <

132 elektrik mühendisliği, 434. sayı, ağustos 2008