Sanayi, teknoloji politikası ve kalkınma
Sanayileşme, elektrik-elektronik sanayii, yerli üretim, teknoloji transferi, kalkınma planları, Ar-Ge, dijital ekonomi.
Yıllara göre
Bir döneme tıklayarak yazıları o yıllarla sınırlayın.
Sık geçen konular
-
EMO’dan
EMO Yönetim Kurulu Başkanı Mahir Ulutaş, derginin bu sayısında ele alınan çip üretimi, yapay zekâ, enerji politikaları ve mühendislik eğitimi konularından hareketle Türkiye'nin teknoloji bağımlılığını ve EMO'nun 71 yıllık mücadelesini değerlendiriyor.
-
Türkiye Teknoloji Sahipliğinde Neden Geri Kaldı?
Yazar, Türkiye'nin teknoloji üretimi ve sahipliğinde geri kalmasının tarihsel, ekonomik ve kurumsal nedenlerini; AR-GE harcamalarının düşüklüğü, eğitim sistemi sorunları, beyin göçü ve üniversite-sanayi-devlet işbirliğindeki zayıflıklar üzerinden değerlendiriyor.
-
Uzun Süre Tutulmuş Bir Nefes: Çin’in İleri Teknolojideki Sessiz Yükselişi
Yazar, Çin'in son kırk yılda ileri teknolojide yakaladığı yükselişi devlet-üniversite-sanayi eşgüdümü, uzun vadeli sabır ve 'acele etmeme' anlayışı üzerinden felsefi bir bakışla değerlendiriyor.
-
Çip Yapalım Mı? Çip Fabrikası Kurmak-1/2/3
Yazar, Türkiye'de yapay zekâ çipi ve yarı iletken üretimi yapma fikrini teknik ve ekonomik açıdan eleştirel biçimde değerlendiriyor; çip üretiminin hammadde, tasarım, süreç ve özellikle elektrik maliyeti açısından zorluklarını, TESTAŞ ve YİTAL örnekleriyle Türkiye'nin geçmiş deneyimlerini anlatıyor.
-
Bir Ziyaret ve Hatırlattıkları
Yazar, ATEK-MİDAS şirketini ziyaretinden yola çıkarak Türkiye'de tümdevre (IC) tasarımı ve mikroelektronik üretimi alanındaki gelişmeleri, TICA kümelenmesini ve geçmişten günümüze TESTAŞ, YİTAL, İTÜ-ETA gibi kuruluşların tarihini kronolojik olarak anlatıyor.
-
Yapay Zekâ Çağında Teknoloji Sahipliği
Yazı, yapay zekânın toplumsal emek ve kolektif bilginin özel altyapılarda yoğunlaştırılıp metalaştırılması sürecini; veri, emek ve doğa üzerindeki gizli maliyetleriyle birlikte teknoloji sahipliği ve dijital rant kavramları çerçevesinde tartışıyor.
-
Sermayenin Kanatları Gökyüzünü Bölüşürken
Yazı, aviyonik teknolojilerin sermaye birikimi, askeri-sanayi kompleks ve devlet politikaları ile ilişkisini eleştirel bir bakışla ele alarak Türkiye'deki savunma sanayii yapısını ve 'yerlileşme' söylemini analiz ediyor.
-
Yapay Zeka Teknoloji Devlerinin Elinde mi, Halkın Hizmetinde mi?
Yazar, yapay zekanın küresel teknoloji şirketlerinin kârını artırma aracı olmaktan çıkarılıp toplumun ortak faydasına hizmet edecek şekilde kamucu politikalarla yönlendirilmesi gerektiğini tartışıyor.
-
EDİTÖRDEN
Editör, teknolojinin hızlı gelişiminin insan davranışları, toplum ve doğa üzerindeki etkilerini; yapay zeka, tüketim çılgınlığı ve kapitalist sistemin teknolojiyi metalaştırmasını eleştirel bir bakışla değerlendiriyor.
-
TÜRKİYE BİLİM VE TEKNOLOJİDE NEDEN GERİ KALDI?
Yazar, Cumhuriyet döneminde bilim, teknoloji ve sanayileşme politikalarını; üniversite kuruluşları, birinci ve ikinci sanayi planları, elektrik enerjisi altyapısının gelişimi ve ilk yerli uçak üretim denemelerini tarihsel bir perspektiften ele alarak Türkiye'nin bilim ve teknolojide geri kalmasının nedenlerini tartışıyor.
-
TÜRKİYE’DE TIBBİ CİHAZ SEKTÖRÜNÜN DURUMU VE SEKTÖRE MÜHENDİSLİK YAKLAŞIMLARI
Yazı, Türkiye'de tıbbi cihaz sektörünün gelişimini, mevzuat ve standartlarını, biyomedikal mühendislik disiplininin önemini ve dünya pazarındaki tekelleşme ile Ar-Ge yatırımlarının rolünü ele almaktadır.
-
TARİHİ KENDİNE GÖRE YAZMA GÜCÜNE SAHİP OLANLAR BİLMELİ Kİ, BİZ DE SİLME GÜCÜNE SAHİBİZ!
Yazar, Cumhuriyet'in 100. yılı vesilesiyle cumhuriyet kavramından başlayarak Osmanlı'dan Cumhuriyet'e meslek örgütlerinin (Ahi Ocakları, Loncalar, Hassa Mimarlar Ocağı, Osmanlı Mühendis ve Mimar Cemiyeti, Türk Mühendisler Birliği) gelişimini ve TMMOB'nin kuruluşuna uzanan sanayileşme ve teknik eleman politikalarını tarihsel bir perspektifle ele alıyor.
-
MESLEĞİMİZİN GELECEĞİ
Yazar, Endüstri 4.0/IoT, yenilenebilir enerji ve otonom/elektrikli araç teknolojileri gibi gelecek teknolojilerinin elektrik-elektronik mühendisliği mesleğini ve istihdam alanlarını nasıl şekillendireceğini değerlendiriyor.
-
ELEKTRONİK ÜRÜNLERİN TEKNOLOJİ YOĞUNLUĞU ÜZERİNE
Yazar, Türkiye'nin elektronik sanayindeki dışa bağımlılığını, yüksek teknolojili ürün üretememesini ve dış ticaret açığını istatistiklerle ele alarak, Endüstri 4.0 ve Nesnelerin İnterneti gibi gelişmelerde teknoloji üreticisi değil kullanıcısı olma riskini eğitim sistemindeki sorunlarla ilişkilendiriyor.
-
ENDÜSTRİ 4.0: BİR TEKNO-POLİTİK DEĞERLENDİRME
Yazar, Endüstri 4.0 kavramının ortaya çıkışını, Almanya ve şirketlerin bu kavramı yaygınlaştırmadaki rolünü, ilgili teknolojileri ve Gartner'ın Hype Döngüsü çerçevesinde bu teknolojilerin olgunluk düzeylerini tekno-politik bir bakışla değerlendiriyor.
-
SANAYİ GERİYE DOĞRU GİDERKEN ENDÜSTRİ 4.0 İDDİASI
Yazı, 2008 krizi sonrası dünya ekonomisinde süregelen durgunluk, düşük yatırım ve finansallaşma eğilimlerini IMF, DTÖ ve UNIDO verileriyle inceleyerek Endüstri 4.0 iddiasının bu yapısal sorunlar karşısında gerçekleşme olasılığını sorguluyor. Yazar, üretken yatırımların gerilediği ve sermayenin finansal alanlara kaydığı bir ortamda yeni teknoloji devriminin krizi aşma kapasitesinin sınırlı olduğunu savunuyor.
-
ENDÜSTRİ 4.0, İNSAN EMEĞİ ve MÜHENDİS
Yazı, Endüstri 4.0 kavramını ve Almanya merkezli gelişimini ele alarak dördüncü sanayi devriminin istihdam ve insan emeği üzerindeki olası etkilerini, teknoloji şirketlerinin tekelleşmesi ve mühendislerin bu süreçteki konumu bağlamında eleştirel biçimde tartışıyor.
-
HER ŞEY İNSAN YARARINA
Yazar, Endüstri 4.0 tartışmalarının istihdam ve insana yönelik boyutunu ele alarak Almanya, TÜSİAD raporu ve çeşitli uzman görüşlerinden örneklerle Türkiye'nin teknolojik ve eğitim altyapısı bakımından bu dönüşüme hazır olmadığını tartışıyor.
-
YERLİ MÜHENDİSLİK ÇABALARININ ÖNÜ AÇILMALI
Endüstriyel Otomasyon Sanayicileri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı, Endüstri 4.0 sürecinde Türkiye'nin dünya ile eş zamanlı gelişme fırsatına sahip olduğunu vurgulayarak yerli mühendislik çabalarının desteklenmesi, üniversite-sanayi işbirliği ve nitelikli eleman yetiştirilmesi gerektiğini savunuyor. Yazar, ENOSAD'ın önerdiği İLTEK projesi gibi teknolojik platform önerileriyle devletin bu alanda teşvik ve koordinasyon sağlamasını istemektedir.
-
İLERİ DEĞİL, GERİ GİDİYORUZ
EMO'nun TÜİK verilerine dayanan araştırması, Türkiye'nin dışsatımında yüksek teknolojili ürünlerin payının son 15 yılda azaldığını, buna karşılık orta teknolojili ürünlere kaydığını ve dışa bağımlılığın arttığını ortaya koyuyor.
-
ENDÜSTRİ 4.0 DEVRİM DEĞİL EVRİM
Schneider Electric, Endüstri 4.0'ı köklü bir devrim değil önceki teknolojilerin bütünleşmesiyle oluşan bir evrim olarak değerlendiriyor ve Türkiye'nin bu dönüşümde geri kalmaması için teknoloji ve eğitim yatırımlarının önemine dikkat çekiyor. Metin ayrıca Gürcan Banger'in 'Endüstri 4.0 ve Akıllı İşletme' adlı kitabını tanıtıyor.
-
4.5N İLE NE DEĞİŞTİ?
Yazar, Türkiye'de 1 Nisan 2016'da başlayan 4.5N (LTE) mobil internet hizmetini teknik hız kapasiteleri, ihalenin ertelenme süreci ve yerlilik şartları açısından eleştirel biçimde değerlendiriyor; ULAK baz istasyonu projesi ve 'yerli' sayılan yabancı üretimlerin arka planını sorguluyor.
-
5N’YE GİDERKEN NEREDEYİZ?
Yazar, Türkiye'nin 4.5N/5N geçiş sürecindeki gecikmelerini, Türk Telekom özelleştirmesinin yarattığı altyapı sorunlarını ve yerli baz istasyonu ULAK'ın GSM operatörleri tarafından desteklenmemesini eleştiriyor.
-
TÜRKİYE’DE TEKNOLOJİ İÇİN KONUŞULMASI GEREKENLER
Yazar, Türkiye'nin internet, mobil iletişim (3N/4N) ve fiber altyapı alanlarında devletin piyasa müdahaleleri ve Türk Telekom tekeli nedeniyle geri kaldığını anlatıyor ve rekabeti artıracak politika önerileri sunuyor.
-
CEP TELEFONU SATIŞLARI EKONOMİYE YÜK
EMO İzmir Şube basın açıklaması, Türkiye'de cep telefonu satışlarının büyük oranda ithalata dayandığını ve bunun cari açığa önemli bir yük oluşturduğunu istatistiklerle ortaya koyarak, yerli üretici Vestel'in korunma önlemi başvurusunun akamete uğradığını ve Ar-Ge'ye dayalı yerli teknoloji geliştirilmeden sorunun çözülemeyeceğini vurgulamaktadır.
-
EDİTÖRDEN EMPERYALİZMİN YENİ BOYUTU
Yazar, emperyalizmin günümüzdeki biçimini beyin göçünden fikir/bilgi göçüne evrilen süreç üzerinden ele alarak, ABD ve gelişmiş ülkelerin teknoloji transferi ve inovasyon ekosistemleri kurarak dünya çapındaki fikirleri kendi ekonomilerine kazandırma stratejisini ve Türkiye'nin bu süreçteki eksik ve zayıf konumunu tartışıyor.
-
ULUSAL AR-GE İNOVASYON BULMACAMIZ VE EKSİK PARÇALAR
Yazı, Türkiye'de üniversite-sanayi işbirliğini destekleyen kurumsal mekanizmaların (KOSGEB, TÜBİTAK-TİDEB, TTGV, Teknoloji Geliştirme Bölgeleri, Teknoloji Transfer Ofisleri) tarihsel gelişimini ve TTO'ların ekosisteme katkılarını değerlendiriyor.
-
TEKNOLOJİK GELİŞME KAF DAĞININ ARDINDA
Yazı, teknolojik gelişmenin az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler açısından yarattığı kısır döngüleri; küreselleşme, işsizlik ve düşünsel yoksunluk bağlamında tartışıyor ve teknolojinin tarafsız olup olmadığı, demokratikleşmesi sorunsalını çeşitli yazar ve düşünürlerden alıntılarla ele alıyor.
-
DİJİTAL EKONOMİDE DİPTEYİZ!
OECD'nin Dijital Ekonomi Görünümü 2015 Raporu ve TÜİK verilerine dayanarak Türkiye'nin bilgi ve iletişim teknolojileri alanında Ar-Ge harcamaları, ihracat, patent başvuruları ve uzman istihdamı bakımından OECD ülkeleri arasında son sıralarda kaldığı, enerji alanına ayrılan Ar-Ge payının düştüğü ele alınıyor.
-
FİKRİ MÜLKİYET HAKLARININ “KORUNMASI
Ha-Joon Chang'in kitabından derlenen bu yazıda fikri mülkiyet haklarının, özellikle patent sisteminin tarihsel gelişimi ve gelişmekte olan ülkeler ile teknoloji transferi üzerindeki etkileri ele alınıyor; HIV/AIDS ilaçları örneği üzerinden patent lobisinin baskıları ve kamu yararı arasındaki gerilim tartışılıyor.