TÜRKİYE İKİNCİ İSTİŞARİ ENERJİ KONGRESİ HAZIRLIK KOMİTESİ RAPORU

ELEKTRİK MÜHENDİSLİĞİ MECMUASI

Elektrik Mühendisleri Odası Neşir Organıdır

Yü : 1 Sayı: 9

Ankara, Ağustos Eylül 1957

Türkiye ikinci istişari Enerji Kongresi

Hazırlık Komitesi Raporu

Odamız îda:e Heyeti ile hırlıkte çalışmak üzere seçilmiş olan •

Emin îplikçi, Tahsin Aimay, th.jjn Yunud oğlu, Necmi Tanyolaç, Rasim Kurşuncu, Nec det Üçoluk ve Emcet Bilpreer'den müteşekkil komitenin seçmiş olduğu,

Kemal Tan, Ah Galip Mutdogan, Tahsin Armay, İhsan Yunusoglu ve Emcet Bilgcer'ın teşkil ettiği nazırlık komitesi çalışmalaıını bi tirmiş ve hazıtlamış elduğu aşağıdaki mpoiu îdaiu Heyetine tevdi etmiştir

TÜIîKt\K tKtNTÎ İSTİŞAKÎ KN'KIUt KONGKKSİNİN MAKSAT VE GAYESİ bııgünkii yüksek medeni sevi.\e,\e ulaşması, ancak tabiatta mevcut enerji kaynak larının geliştirilmesi Ve bunlardan şümullü hir tarzda iaydalandnıası i';> mümkün olabilmiştir.

IMeır'ıketimizin de muRHiı milletler sevryesi ne yükselmesi, ancak tabiatın cömertçe bahşet tiği enerji kaynaklarımızın geliştirilmtsl ve bun lardan her sahada istifade edilmesi ile mümkün dür.

Bu gayenin tahakkuku >«iundu hükümeti mizin önderliği ile Ankaia'da 6 ilâ 11 Nisan 1958 tarihleri arasında Tüîkije birinci istişari enerji kongresi toplanmış hulunmaktadır. riu konpıede bilhassa enerji islrıimizin themmi>eti üzerinde durulmuş ve eze41nıle :

sı) Enerjinin mrınlt ketimi/in çrlişnusiıulı ki mühim ıOIÜ,

K. M. M. 9

b) Memleket menisıatlarına en uygun tarz da enerji kaynaklarının ve enerji istihlakinin geliştirilmesi, c) Elektrik enerjisine nıütanlilk işlerimizin teşkilâtlandırılması, mevzuları başlıca müzakere konusunu teşkil etmiştir.

Hükümet ricali, ilim adamları, mühendis ıc teknik elemanlar, iktisatçı, bankacı, zlraatci, sa nayi ve ticaret erbabının katıldığı bu kongrede alınan kararlar, memleketimizin enerji davası i le. ilgili bilûmum faaliyetlerinde bagün» kadar reht Filik etmiştir.

ilgililerce ehemmiyeti kongreden sonra da ha ı>i anlaşılan enerji dâvamız, süratli gelişme ler kaydetmiş ve bu arada teknik, ekonomik, sosyal, malı ve idari yönlerden halledilmesi lâ zım gelen yeni problemler ortaya çıkarmıştır.

Ortaya çıkan bu çeşitli problemlerin h.ıl edilmesinde yol göstermek mukaddem enerji ge lişmfİtrini tetkik ederek müstakbel enerji inki •;Lifhırına ihtikanıet veınıek ve enerji işlerinin »ıı hi tarzda teşkllâtlandııılnıaMnı tetkik ve tısliit etmek üzere Türkiye 2 'nel istişari enerji kongrı sinin mümkiln olan siuatte toplıınnıasına kt.tî zaruret du>nılmuştur.

I"iıylece mrmleketimi/in eneıji ile ilgili res mî v hususi trpluluk nıümesslllerl ile hu mev zuda salâjhiyet ve otoriteyi haiz şahsiyetlerin hir a n y a ^clnııltıi ve >likanda hı lirtileıı ıııc\ yıraıın halli yolunda, aşagfidaki husıısatın :

1 — Birinci istişari enerji kongresinden hu

yana memleketimizde ve dünyada enerji saha sında kaydedilen faaliyetler, t — Enerji kaynaklarının araştuılması, ne vileri, rezerveleri, işletme kapasiteleri, fayda^ lanma şekilleri ile bu hususta takip edilecek e nerji politikası,

S — Enerji ihtiyaçlarının tesbiti ve bu ihti yaçların enerji kaynaklarından en uygun tarz da karşılanması,

4 — Enerji istihsal, nakil, tevzi ile istınla kinde teknik, ekonomik problemler, halihazır ve müstakbel tesislerimizde bu problemlerin neler den ibaret bulunduğu,

5 — Köy elektrifikasyonu ve bu davanın memleketimize has teknik, ekonomik, zirai, MK« yal ve idari problemleri ile takip edilecek po litikanın tesbiti,

6 — Enerji ile ilgili malzeme ve teçhizatın İmalinde memleketimizin durumu ve karşılaşı lan problemlerin tetkiki; ithal edilen malzeme ve umumi olarak elektrik malzemesi hakkında takip edilecek politikanın tesbiti;

7 — Enerji satış politikasının tetkik ve tes bltt,

8 — Enerji ile ilgili kanun, nizamname ve mükellefiyetlerin tetkiki,

9 — Enerji sahasında standardizasyon ve kontrol işlerinin tetkiki,

10 — Enerji sahasında idari problemler, teknik eleman yetiştirilmesi ve çalıştırılması, halk eğitimi ve propaganda usul terinin tetkiki,

11 — Teknik eleman barem ve ücretlerinin tetkik müzakere ve münakaşa edilerek bir ka rara bağlanması iktiza etmektedir.

Bu ve buna ilâve edilecek sair enerji prob lemlerinin müzakereye hazır hale getirilmesi su retiyle derlenmesi ve kongreye rapor halinde arz «dilmesi için takriben bir sene kadar hazırlık yapmak üzere bir komisyonun çalışması ve il gili dairelerle müesseselerin de bu komisyona gereken kolaylığı göstermesi iktiza etmektedir. Şa faalde bugünden teşkil ve tavzif edilecek ko misyonun çalışmaya başlaması suretiyle, kong renin 1958 senesi sonbaharında toplanması, an cak mümkün olacaktır.

Türkiye ikinci istişari enerji kongresi ile birlikte aşağıdaki faaliyetlerin de kısmen veya tamamen yer alması mümkün olabildiği takdir de, mevzuu iştirak edenlere ve halkımıza daha İyi tanıtmak ve kongre çatışmalarını daha ve rimli ve cazip kılmak mümkün olabilecektir.

1 — Enerji ile ilgili tesislerin maket, bro şür, resim ve filimlerle teşhiri,

2 — Enerji ile ilgili, memleketimizde imal «dilen sanayi mamullerinin ve enerji istihlâkinin

memleketimizde henüz, tatbik edlbnlyen şekille rinin teşhiri,

S — Teknik geziler tertibi, 4 — Muhtelif sosyal toplantılar tertibi, 5 — Hazırlık raporlarının daha evvelden tfiıb ettirilerek delegelere tevzi edilmesi, 6 — Kongre devamınca iştirak edemiyenler ile vatandaşlara kongre ve kararları hakkında malûmat verilmek üzere matbuat ve radyo tte neşriyat yapılması, 7 — Kongre zabıt ve kararlarının kongreyi nıutaakıp kitap halinde neşredilmesi,

TÜRKİYE İKİNCİ İSTÎŞAKİ ENERJİ KONGRESİNİN

ÎCAB ETTİRDİĞİ MASRAFI/ARIN PORTK8İ

Yapılan tetkikat neticesinde bu masrafların Hrasiyle :

A — KONGRE ZABITLARININ TAB'l MASRAFLARİ :

Türkçe nüshası için : (4000 adet bakıldığına

göre)

T.L.

İç kâğıt

Kapak kağıdı

Kapak klişesi

Baskı 20 forma 400 TL./forma 10000

(renkli kapak baskısı dahil)

Klişe siyah

Klişe renkli

Prova, kontrol ve takip masrafları 1000

21600

Müsveddelerin daktilo edilmesi ve

ihzarı

23000 2000

Yekun: İngilizce XitJıas* İçin :

25000 25000

Tercüme masrafı

Daktilo edihnesi

1000 adet bastırılması için masraflar

Kapak

Kağıt

Baskı

10000

Prova, kontrol ve takip masrafları 2000

20600

500 21000 21000

46000

E. M. M. B

1 Daveti} eler

3 Hazırlanacak grafik, resim, ve

cizeler ve saılouun t.tn/inıi

.T0O0

X Maketler :

a) Çatalağzı

b) Sanjar

ı:) Tunçbilek

d) Seyhan

e) fîediz DeıııirUopriı

f) Kemer

g) Hirfand

h) Hllâhtarağa

i) İ7mir

j) Hama

k) Tortum santralları ve.

1) Elektriklenmiş Turkîyo (F.t.E.I.)

25000

4 Sergi :

»0500

a) Memleketimizde imal edilen ener

ji malzeme ve cihazları teşhir

masrafı

l>) Elektriğin kullanılırında mem leketimizde halen bilinnjyon tatbikatının teşhir masrafları

Kongreye takdim edilecek raporların tab'ı ve tevzi masrafları Kongre mi'ızakenıtı ecinasmdıt «tem» ve tele alma cihazı v.s. masraftan Geriler

lı50u

40W 6000

Umumi masraflar

T'mumi >ekû« :

52000 5200» 2000 2000 100000

•ît» suretle, kongrenin icap ettireceği ııiiisraJ l.ı rın mali portresi 100.000 ilâ 120.000 İn a civarında olacağı, ancak bunlardan maketler ı fnı s.jjrfediloccği talım'm edilen 25.000 liıaiıuı, • sa?*i'u h"« isleri ya.pan te'jeliküllerce buyıık mü» yastarft iaıledilmîij bulunacağı cihetle, hu maari fin h«»lkı de t a m a m ı tenzil od ilebilecektir.

Bundan başka masrafların, ilgili tesekkW leroe aralarında taksim edıleıek, kola\«ıi karM l3nabilecek mertebede oldug^ı göriilınektedir

Türkiye ikinci îstlşari Enerji Kongresini Orgaju ze Edecek Teşkilât

Kongreyi fiilen organi/e edetvk tftjkılâtı», Sana>i Vokâletinin tensip edeceği l>ir başkan v<* kiltnin riyasetinde teşkil edilecek ve aşağıdaki tevekküllerden, birisi asıl, dige,ri yedek ohııaJ, özere, salahiyetli kılınacak 2 kişilik temsilciler den terekküp e t m « l muvakkat komitece ujgun edilntiştir :

1) Nafıa Vekâleti Devlet Su İşleri I'mnm

2) E. t E. İdaresi Genel IHruktörlügü.

2> Etibank Umum Miidürlügil,

4) tQer Bankası Umum aiüdürmgü,

5) Elektrik Mühendisleri Odası.

B) T. rtî. M. O. B.

Hazırhk Komitesi, yukarıda arz edilen ıııak telif işlerden hangilerinin müşterek gruhıuııuzca uygun görüleceğini bilemediğinden, bu hususta ilgili müesseselerle her hangi hlr temasta bulun m a j ı doğru bulmamış ve keyfi>etln bıı sek1'î* tdare He>eiimir/B a n ı n a kurar vermislir.

Elektrik Tesislerinin Topraklanması

Afkaıdaşınıız Y llılh Sungur Onan'm, bu yuk emek sarfıylo hiLzuiruni3 olduğu ' Eîcktı ık trsıskTinln topraklannua »Manauunılaiii L'soı mı mecmuamızda, bıı s.ıyitliuı ıtib;ut;n ncşıo bna tıyoı wc.

Bu e^er büyük hacımda olduğundan, imkân

larımız bir kerede, neşrine mıutnade etmemekte

dir. Bundan böyle, mecnıuııauzia her niish;iKiııLU

etüdün, bir kısmı verilecektir.

ş

ea iilâka ile. karşılııjısu'SAİrım ısırmaktayız.

rX M. M. 9

Sımgnr ON Y. Müh.

A. HİN VOLTTAN YTJKAKI

TOl'UAKLAMALtK

BOLÜM : 1.

, VNTV1ANI\' (i \YF~Sl .

Kil "s't't nüyiik h.'iıııniıl.ı olduğımdiin, ıınkııa î.ıiımiK 1ın kvi rrU' neştino müsa.Kİe etnıt inekte ('ıı lZ\\nıîn.n böyle, mı_cnıiiaıni7'.a hor nüsllasında etıutıtn, hır kısraı verilecektir Moslekdaşlarımta ca nlâka ile karşılanar agınt ummaktayız