Enerji politikası, piyasa ve özelleştirme
Enerji politikaları ve planlaması, elektrik piyasası, EPDK, özelleştirme, fiyatlar ve zamlar, dışa bağımlılık, doğalgaz ve petrol, uluslararası enerji jeopolitiği.
Yıllara göre
Bir döneme tıklayarak yazıları o yıllarla sınırlayın.
Sık geçen konular
-
Neden hidrolik enerji?
Yazar, enerji kaynağı seçiminde sürdürülebilirlik, yenilenebilirlik, yerlilik ve maliyet kriterlerini karşılaştırarak hidrolik, jeotermal ve rüzgar gibi yerli-yenilenebilir kaynakların öncelikli tercih edilmesi gerektiğini savunuyor.
-
Elektrik sektöründe piyasa modeli ve rekabet sorunu
Yazıda, elektrik piyasalarının serbestleştirilmesinin rekabeti artıracağı ve maliyetleri düşüreceği yönündeki neo-liberal varsayımın gerçekleşmediği, aksine küresel ve Avrupa elektrik piyasalarında şirket birleşme ve satın almalar yoluyla tekelleşme ve konsolidasyon eğiliminin giderek güçlendiği verilerle tartışılmaktadır.
-
Değişen petrol fiyatlarımı, piyasaya bakış açısı mı?
Yazar, 2008 yılında petrol fiyatlarındaki dalgalanmaların arz-talep dengesi kadar finansal spekülasyon ve hedge fonların etkisiyle şekillendiğini tartışıyor; petrol fiyatını belirleyen temel parametreleri sıralayarak dönemin fiyat seyri hakkında değerlendirme yapıyor.
-
Ekonomik kriz paketleri ve elektrik sektörü
Yazar, küresel ekonomik kriz ortamında elektrik sektöründeki serbest piyasa uygulamalarının yatırımları durdurduğunu ve özelleştirmenin serbestleşmeyle eşdeğer görülmesinin yanlış olduğunu savunarak, elektriğin kâr amaçlı değil kamu hizmeti olarak ele alınması gerektiğini vurguluyor.
-
Doğalgaz’da nereye?
Yazar, hükümetin 2009 Yılı Programı'nda kabul edilen doğalgaza bağımlılık ve arz güvenliği sorununu ele alarak nükleer santralların çözüm olarak sunulmasını eleştiriyor; CHP'nin piyasacı doğalgaz raporunu ve BOTAŞ'ın tahsilat sorunlarına bağlı mali çıkmazını inceliyor.
-
Obama-Biden: ABD için yeni enerji
ABD Başkanı seçilen Barack Obama ile Joe Biden'in seçim kampanyasında açıkladıkları enerji politikaları; petrole bağımlılığın azaltılması, yenilenebilir enerji hedefleri, iklim değişikliğiyle mücadele ve enerji Ar-Ge yatırımları açısından değerlendiriliyor.
-
Petrol Yasası Obama dönemine kaldı
Obama'nın ABD başkanlığını kazanmasının ardından, Irak'taki hidrokarbon yasasının ve ABD'nin Ortadoğu enerji politikalarının nasıl şekilleneceği; Irak petrolünden pay alma mücadelesi ve İran'ın bölgesel güç dengesindeki artan rolü tartışılıyor.
-
Yatırımlar daha fazla gecikmemeli
Yazarlar, Türkiye'nin artan enerji açığına dikkat çekerek dışa bağımlılığı azaltmak için yerli linyit ve hidrolik kaynakların, özellikle Afşin-Elbistan Linyit Havzası'nın öncelikli olarak değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor. Kısa vadeli tasarruf ve rehabilitasyon önlemlerinin yanı sıra yeni büyük ölçekli termik santral yatırımlarına ivedilikle başlanmasını öneriyorlar.
-
Yatırım açığı, dış bağımlılık, pahalılık...
Yazı, 2001'de kabul edilen Elektrik Piyasası Kanunu'nun ardından geçen 7 yılda kamu yatırımlarının durduğunu, kurulu güç artışının talep artışının gerisinde kaldığını, dışa bağımlılığın ve elektrik fiyatlarının arttığını verilerle ortaya koyuyor. Kamu ve özel sektörün kurulu güç, üretim ve kapasite kullanım oranları karşılaştırmalı olarak sunularak serbest piyasa uygulamasının başarısızlığı tartışılıyor.
-
Ruslara söz mü verildi?
Akkuyu nükleer santral ihalesine tek katılımcının (Rus-Türk ortak girişim grubu) kalması, ihale sürecindeki hukuki ve teknik muğlaklıklar ile Rusya'ya olası bağımlılık artışı tartışılarak, Ruslara önceden söz verilip verilmediği sorgulanıyor.
-
Küresel krizde enerji senaryoları
Küresel ekonomik krizin Türkiye'nin enerji politikalarına ve yatırımlarına etkisi konusunda çeşitli akademisyen, uzman ve kurum temsilcilerinin görüşleri derlenmiştir; özelleştirme, kamu-özel işbirliği ve enerji yatırımlarının geleceği tartışılmaktadır.
-
Otomatik zam AB reformu çıktı
2008 Yılı AB Ulusal Program Taslağı'nda otomatik zam mekanizması olan Maliyet Bazlı Fiyatlandırma'nın reform olarak sunulduğu, elektrik ve enerji sektöründe özelleştirmelerin hızlandırılacağı ve yabancı sermayeye yönelik kısıtlamaların kaldırılacağı eleştirel biçimde ele alınıyor.
-
Planlı enerji tarımına başlanmalı
Yazar, ABD, AB, Brezilya ve Çin gibi ülkelerin enerji tarımı ve biyoyakıt politikalarını örnekleyerek Türkiye'nin zengin tarımsal biyoyakıt potansiyeline karşın planlı bir enerji tarımı politikası izlemediğini ve mevcut biyoyakıt üretim kapasitesinin atıl kaldığını eleştirmektedir.
-
Serbest piyasa sınavda
Yazar, küresel ekonomik krizin serbest piyasa politikalarının iflasını gösterdiğini savunarak Türkiye'de enerji sektöründeki özelleştirme, serbestleştirme ve teşvik uygulamalarının yarattığı kamu zararlarını eleştiriyor. IMF-Dünya Bankası destekli Washington Mutabakatı politikalarının tarihsel seyri ve elektrik piyasasındaki serbestleşme sürecinin sonuçları ele alınıyor.
-
Çöken Piyasa Tanrısı'na biat isteniyor
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın hazırladığı Enerji Strateji Belgesi Taslağı'nın piyasacı yaklaşımı, özelleştirme, nükleer ve hidroelektrik hedefleri ile DUY mekanizması eleştirel biçimde ele alınıyor. Yazar, taslakta yer alan hedeflerin kamusal planlama olmadan piyasa eliyle gerçekleştirilemeyeceğini savunuyor.
-
Enerji rekabetinin gizli gündemi: Afganistan
Yazı, ABD'nin Afganistan'a yönelik askeri ve siyasi müdahalesinin arka planında yatan küresel enerji rekabetini ve ülkenin hidrokarbon rezervleri ile stratejik boru hattı güzergahı olarak taşıdığı önemi ele alıyor.
-
Aydemir'e baskın devir
Aydın, Denizli ve Muğla illerinin elektrik dağıtımının Menderes EDAŞ'tan özel şirket Aydem A.Ş.'ye bir gecede devredilmesi süreci; devir bedelinin tüketicilerden tahsil edilme mekanizması, kamu mal varlığının kiralanmadan kullanılması ve devredilmeyen personelin belirsiz durumu eleştirel biçimde ele alınıyor.
-
Kafkasya'daki gelişmelerin enerji boyutu
Yazar, Gürcistan-Rusya geriliminin Kafkasya'daki petrol ve doğalgaz boru hatlarına (BTC, GKDGBH, Bakü-Supsa) etkilerini ve bölgedeki enerji projelerinin jeopolitik boyutunu değerlendiriyor.
-
Kaskasya'da çatışma ve boru hatlarının jeopolitiği
Michel Chossudovsky'nin makalesinden aktarılan bu yazı, Gürcistan-Rusya çatışmasını Kafkasya ve Orta Asya'daki boru hatları jeopolitiği, GUAM örgütü ve ABD'nin İpek Yolu Stratejisi çerçevesinde ele almaktadır. Enerji kaynaklarının ve nakil koridorlarının kontrolü üzerinden şekillenen uluslararası güç mücadelesi ve Türkiye'nin bu denklemdeki konumu tartışılmaktadır.
-
Rusya'nın enerji kapanı
Yazar, Rusya'nın Gürcistan'a yönelik 2008 operasyonunu küresel enerji rekabeti bağlamında değerlendirerek Rusya'nın doğalgaz ve petrol kaynaklarını ABD ve Avrupa'ya karşı diplomatik bir koz olarak nasıl kullandığını, Türkiye'nin bu süreçteki artan enerji bağımlılığını analiz ediyor.
-
Ailenin enerji bütçesinde büyük delik
Elektrik, doğalgaz, benzin ve mazot gibi enerji ürünlerindeki fiyat artışlarının TÜFE'nin çok üzerinde seyrettiği, bunun aile bütçelerini ve ulaşım maliyetlerini olumsuz etkilediği, yeni bir yoksullaşma dalgasına yol açabileceği değerlendiriliyor.
-
Enerji barajları boşalıyor
Enerji barajlarındaki doluluk oranlarının hızla düştüğüne dikkat çeken yazar, hidroelektrik enerjinin ekonomik ve stratejik avantajlarını anlatarak doğalgaza yönelen politikaların ve DSİ yatırımlarının azalmasının enerji arz güvenliğini tehdit ettiğini savunuyor. Fırat ve Dicle havzalarındaki baraj seviyelerinin kritik düzeye indiğini vurgulayarak rasyonel ve ulusal çıkarları gözeten bir enerji planlaması çağrısında bulunuyor.
-
Enerjide kapitalist kalkınma açmazı
Yazar, kapitalist kalkınma modelinin enerji ve doğal kaynak tüketimini sınırsız büyüme mantığıyla ele aldığını, bunun küresel ekolojik krizi derinleştirdiğini ve 'sürdürülebilir kalkınma' söyleminin bu mantığı değiştirmediğini istatistiklerle tartışıyor. Zengin ve yoksul ülkeler arasındaki enerji ve kaynak tüketimi eşitsizliğine dikkat çekerek insan ve doğayı metalaştırmayan yeni bir uygarlık projesi çağrısı yapıyor.
-
EMO'dan
EMO 41. Dönem Yönetim Kurulu Başkanı Musa Çeçen, enerji ve haberleşme alanındaki özelleştirmeleri, elektrik dağıtım özelleştirmelerine karşı açılan davaları ve nükleer santral politikalarını eleştirerek mühendislik kimliği ve odanın önümüzdeki dönem çalışmalarına dair değerlendirmelerde bulunuyor.
-
DAĞITIMDA YILLAR SONRA GELEN KIYAK DEVİR
EMO Yönetim Kurulu Başkanı Musa Çeçen, Aydın-Denizli-Muğla illerinin elektrik dağıtımının 17 yıl önceki görevlendirmeye dayanılarak özel şirkete devredilmesini hukuka, ekonomiye ve kamu yararına aykırı bularak eleştirdi; devir bedelinin ve kar garantilerinin faturalar yoluyla halktan tahsil edileceğini açıkladı.
-
DAĞITIM ÖZELLEŞTİRMELERİNDEN VAZGEÇİN
EMO'nun da içinde bulunduğu Özelleştirme Karşıtı Platform, elektrik dağıtım şirketlerinin özelleştirilmesine karşı ortak basın açıklamasıyla hükümeti uyararak özelleştirme sürecinin hukuka ve kamu yararına aykırı yönlerini eleştirdi.
-
ÖKP'NİN OLUŞUMU VE İLKELERİ
Özelleştirme Karşıtı Platform'un (ÖKP) elektrik dağıtım özelleştirmelerine ve genel özelleştirme politikalarına karşı oluşturduğu ilkeler ve bileşen kurumlar sıralanarak, kamu işletmeciliğinin savunulması gerektiği ve özelleştirmelerin işsizlik, hak kayıpları ve sömürü getirdiği vurgulanmaktadır.
-
KARABORSAYA GÜN DOĞDU
EMO Yönetim Kurulu'nun basın açıklamalarına dayanarak, hükümetin elektrik fiyatlarını otomatik zamlara bağlama kararının ve dağıtım özelleştirmelerinin, dengeleme-uzlaştırma (DUY) sistemi üzerinden yaratılan karaborsa fiyatlarını tüketicilere yansıttığı eleştirilmektedir.
-
YENİ NEMA DAĞITIM DÜZENİ GETİRİLİYOR
EMO Yönetim Kurulu, TBMM'de görüşülen Elektrik Piyasası Kanunu değişiklik tasarısını değerlendiren bir rapor hazırlayarak milletvekillerine gönderdi; tasarının kamu yatırımını engellediğini, özel şirketlere kamu kaynağı aktaran yeni bir teşvik düzeni getirdiğini ve serbest piyasa modelinin çöküşünü belgelediğini savundu.
-
ZİNCİRLEME ZAMLAR GELİYOR
EMO, doğalgaza yapılan zamların 1 Ekim 2008'de otomatik zam mekanizması yoluyla elektrik faturalarına da yansıyacağını belirterek piyasacı enerji politikalarını ve özelleştirmeyi eleştirdi.