Enerji politikası, piyasa ve özelleştirme
Enerji politikaları ve planlaması, elektrik piyasası, EPDK, özelleştirme, fiyatlar ve zamlar, dışa bağımlılık, doğalgaz ve petrol, uluslararası enerji jeopolitiği.
Yıllara göre
Bir döneme tıklayarak yazıları o yıllarla sınırlayın.
Sık geçen konular
-
Nükleerde ‘artan talep’ yalanı
Yazar, Enerji Bakanlığı'nın Akkuyu Nükleer Santralı için ileri sürdüğü 'artan talebi karşılama' ve 'dışa bağımlılığı azaltma' gerekçelerini bütçe sunumundaki lisans ve kapasite verileriyle çürütmeye çalışıyor. Mevcut ve planlanan santral kapasitesinin talebin çok üzerinde olduğunu, yakıtın da dışa bağımlı olacağını belirterek nükleer yatırımın aceleye getirilmemesi ve yenilenebilir kaynaklara yönelinmesi gerektiğini savunuyor.
-
Nükleerde ısrarın anlamı yok
EMO Enerji Çalışma Grubu Başkanı, Akkuyu Nükleer Santralı projesinin hukuki altyapısının hazır olmadığını, bağımsız bir denetim kurumunun bulunmadığını, üretilecek elektriğin ucuz olmayacağını, enerji ihtiyacını karşılamada vazgeçilemez bir alternatif olmadığını ve dışa bağımlılığı azaltmak yerine artıracağını verilerle tartışıyor.
-
Türkiye’nin nükleer ‘açılımı’
Yazar, Türkiye'nin 1970'ten bu yana süregelen nükleer santral edinme çabalarını ve 2010'da Rusya ile imzalanan Akkuyu anlaşmasının koşullarını, olumlu ve olumsuz yönlerini değerlendiriyor.
-
Toplumsal Bakış
Yazı, Türkiye'nin enerji Ar-Ge politikalarını uluslararası örneklerle (MIT raporu, Fransa örneği) karşılaştırarak eleştirirken, ikinci bölümde kurgusal bir diyalog aracılığıyla Türkiye'nin enerji piyasasındaki özelleştirme ve dışa bağımlılık sorunlarını hicivli bir dille anlatır.
-
MECLİS’TE NÜKLEER ANLAŞMAYA HIZ KARARTMASI
EMO Yönetim Kurulu, Rusya ile yapılan Akkuyu nükleer santral anlaşmasının Meclis'ten hızla ve tartışmasız geçirilmesine karşı iki basın açıklaması yayımladı; anlaşmanın Türkiye'ye ekonomik ve teknolojik yarar sağlamadığını, pahalı ve dışa bağımlı bir enerji modeli oluşturduğunu maddeler halinde eleştirdi.
-
AKP’DEN İNDİRİME GEÇİT YOK
EMO, AKP Hükümeti'nin elektrik maliyetlerindeki düşüşleri tüketici fiyatlarına yansıtmadığını, otomatik fiyatlandırma mekanizmasının aslında otomatik zam sistemi olduğunu ve TETAŞ tarifesinde son dakika yapılan değişiklikle planlanan indirimin büyük ölçüde ortadan kaldırıldığını açıklıyor.
-
OTOMATİK FİYATLANDIRMADA İNDİRİM BUHARLAŞTI
EMO Yönetim Kurulu'nun basın açıklamasında, doğalgaz ve toptan elektrik fiyatlarındaki düşüşlerin tüketici tarifelerine yansıtılmadığı, buna karşın maliyet artışlarının otomatik olarak zam olarak yansıtıldığı eleştirilmektedir.
-
KAMU SANTRALLARI SUSTURULDU, ELEKTRİĞE ZAM YAPILDI
EMO Yönetim Kurulu, ekonomik krizle düşen elektrik talebine karşın kamu santrallarının üretiminin kısıtlanıp özel sektör santrallarından daha fazla alım yapıldığını, bunun sonucunda maliyetler düşse de elektrik faturalarına zam geldiğini açıkladı. Açıklamada karaborsa olarak tanımlanan dengeleme-uzlaştırma piyasası ve alım garantili özel santrallar üzerinden kamu zararı yaratıldığı vurgulandı.
-
ZAM OTOMATİK DEĞİL HÜKÜMETTEN
EMO Yönetim Kurulu, elektrik fiyatlarına yapılan zammın maliyet artışına değil hükümetin TETAŞ üzerinden yaptığı manipülasyona dayandığını açıklayarak otomatik fiyatlandırmanın kaldırılmasını talep etti.
-
AKP’NİN NÜKLEER ve RUSYA İNADI
Yazı, TMMOB'un açtığı dava sonucu iptal edilen nükleer santral ihalesinin ardından AKP Hükümeti'nin Rusya ile devletlerarası anlaşma yoluyla ihalesiz nükleer santral kurdurma girişimini ve bu sürecin hukuki, ekonomik boyutlarını eleştirel biçimde ele almaktadır. TETAŞ Yarışma Komisyonu'nun yetkisi tartışmaları ve Türkiye'nin Rusya'ya enerji bağımlılığı da yazıda değerlendirilmektedir.
-
Kamu santralları susturuldu, elektriğe zam yapıldı
EMO Yönetim Kurulu Başkanı Musa Çeçen, ekonomik kriz nedeniyle düşen elektrik talebine karşın ucuza üreten kamu santrallerinin durdurulup pahalı özel sektör santrallerinden alım yapıldığını, buna rağmen elektrik fiyatlarına zam geldiğini verilerle eleştiriyor. Yazıda serbest piyasa uygulamalarının kamu zararına, özel şirketlerin karına yol açtığı vurgulanarak kamu santrallerinin devreye alınması ve elektriğin kamu hizmeti olarak sunulması gerektiği savunuluyor.
-
Rusya enerji hegemonyasını percinledi
Yazar, Putin'in Türkiye ziyaretinde imzalanan Türkiye-Rusya enerji protokollerini eleştirel biçimde değerlendirerek doğalgaz, nükleer santral ihalesi ve petrol boru hattı anlaşmalarının Rusya'nın enerji hegemonyasını güçlendirdiğini ve Türkiye'yi dezavantajlı konuma soktuğunu savunuyor.
-
Zam otomatik, indirim hükümsüz
EMO, elektrik piyasasındaki dengeleme ve uzlaştırma sistemi (DUY) ile maliyet esaslı fiyatlandırma mekanizmasının maliyet artışlarını hemen tüketiciye yansıtırken doğalgaz ve piyasa fiyatlarındaki düşüşleri yansıtmadığını, TETAŞ ve BOTAŞ verileriyle örnekleyerek eleştiriyor.
-
Nükleerde zoraki ihale
Yazar, Mersin'de kurulması planlanan nükleer santral ihalesinin mevzuata aykırı biçimde tek katılımcıyla yürütüldüğünü, Rus konsorsiyumunun ilk fiyat teklifinin ardından yasal olmayan revize teklifler sunulduğunu ve sürecin hukuki dayanaktan yoksun biçimde ilerletildiğini eleştiriyor.
-
Piyasacı kamu anlayışının yarattığı girdap
Yazar, Türkiye'de enerji sektöründeki özelleştirme ve serbestleştirme politikalarının ekonomik krize rağmen sürdürülmesini eleştirerek, TETAŞ ihaleleri ve DUY mekanizması üzerinden fiyatların fahiş biçimde yükseldiğini ve piyasacı kamu anlayışının çözümsüzlük yarattığını anlatıyor.
-
EMO'dan
EMO Yönetim Kurulu Başkanı Musa Çeçen, ekonomik kriz koşullarında enerji politikalarının piyasalaşmasını, nükleer santral ihalesindeki hukuksuzlukları ve dönemin gündemindeki oda faaliyetlerini değerlendiriyor.
-
NÜKLEER İHALEYE FESAT KARIȘTIRILIYOR
EMO ve Nükleer Karşıtı Platform, Akkuyu nükleer santrali ihalesinde İhale Komisyonu'nun olumsuz raporuna karşın hükümetin baskısıyla sürecin mevzuata aykırı biçimde sürdürüldüğünü açıklayarak ihalenin derhal iptal edilmesini istedi.
-
NÜKLEER İHALEDE PERDE KAPATMA ZAMANI
EMO Yönetim Kurulu, Akkuyu nükleer santral ihalesinde Yarışma Komisyonu'nun olumsuz raporuna rağmen ihalenin iptal edilmeyip komisyonun devre dışı bırakılarak firmanın hukuka aykırı ikinci teklifinin değerlendirilmeye çalışılmasını sert biçimde eleştirdi. Açıklamada ihale sürecindeki kronolojik hukuksuzluklar ve skandallar detaylı biçimde sıralanarak ihalenin derhal iptal edilmesi talep edildi.
-
NÜKLEER İNADINA SON VERİN
EMO, TETAŞ'ın düzenlediği nükleer santral ihalesine tek teklifin gelmesine rağmen sürecin sürdürülmesini eleştirerek ihalenin iptalini ve yerli kaynaklara dayalı gerçekçi enerji yatırımlarına dönülmesini talep etti; yazıda ayrıca ihale sürecine dair hukuki tartışmalar ve Nükleer Karşıtı Platform'un protesto eylemleri aktarılıyor.
-
Ruslara söz mü verildi?
Akkuyu nükleer santral ihalesine tek katılımcının (Rus-Türk ortak girişim grubu) kalması, ihale sürecindeki hukuki ve teknik muğlaklıklar ile Rusya'ya olası bağımlılık artışı tartışılarak, Ruslara önceden söz verilip verilmediği sorgulanıyor.
-
Çöken Piyasa Tanrısı'na biat isteniyor
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın hazırladığı Enerji Strateji Belgesi Taslağı'nın piyasacı yaklaşımı, özelleştirme, nükleer ve hidroelektrik hedefleri ile DUY mekanizması eleştirel biçimde ele alınıyor. Yazar, taslakta yer alan hedeflerin kamusal planlama olmadan piyasa eliyle gerçekleştirilemeyeceğini savunuyor.
-
YENİ NEMA DAĞITIM DÜZENİ GETİRİLİYOR
EMO Yönetim Kurulu, TBMM'de görüşülen Elektrik Piyasası Kanunu değişiklik tasarısını değerlendiren bir rapor hazırlayarak milletvekillerine gönderdi; tasarının kamu yatırımını engellediğini, özel şirketlere kamu kaynağı aktaran yeni bir teşvik düzeni getirdiğini ve serbest piyasa modelinin çöküşünü belgelediğini savundu.
-
Doğalgazda iletim hatları oyunu
Yazı, BOTAŞ'a ait yüksek basınçlı doğalgaz iletim hatlarının kentsel gaz dağıtım şirketlerine devredilmesinin santrallerin yakıt maliyetlerini ve dolayısıyla elektrik fiyatlarını artıracağını, Adapazarı ve Ankara örnekleri üzerinden EPDK ve yargı süreçlerini eleştirerek anlatmaktadır. Yazar, bu uygulamanın kamu aleyhine, özel şirketler lehine sonuçlar doğurduğunu ve yasal düzenleme yapılması gerektiğini savunmaktadır.
-
Zincirleme zamlar geliyor
AKP hükümetinin IMF ile yapılan görüşmeler doğrultusunda enerji KİT'lerine yönelik otomatik fiyatlandırma mekanizmasını devreye sokmaya hazırlandığı, bunun elektrik, doğalgaz ve kömür fiyatlarında zincirleme zamlara yol açacağı ve dağıtım özelleştirmeleri öncesinde şirketlere kâr garantisi sağlayacağı anlatılıyor. Yazının devamında ise İngiltere'deki enerji özelleştirmesi deneyimi ve dünya genelindeki enerji fiyat artışlarına değinilerek AKP'nin politikaları eleştiriliyor.
-
Yeni nema dağıtım düzeni getiriliyor
EMO Yönetim Kurulu Başkanı Musa Çeçen, Elektrik Piyasası Yasası'nda değişiklik yapan tasarının kamu yatırımını engelleyerek özel şirketlere teşvik ve kar garantisi sağlayan yeni bir 'nema dağıtım düzeni' oluşturduğunu eleştirmektedir. Yazıda lisans yasağı, fon kredi faizlerinin silinmesi ve Kayseri'nin ulusal tarifeye dahil edilmesi gibi düzenlemeler ayrıntılı olarak değerlendirilmektedir.
-
Nükleerde sorumlu yok
EMO Hukuk Müşaviri, Akkuyu nükleer santrali ihalesine ilişkin yasal ve idari düzenlemeleri inceleyerek, sürecin Kamu İhale Yasası'nı devre dışı bırakan, sorumluluğu belirsizleştiren ve denetim mekanizmalarından yoksun olduğunu eleştiriyor.
-
Yap-İşlet Santralları Bürokratları Yaktı
Yap-İşlet (Yİ) modeliyle kurulan santral sözleşmelerinde tespit edilen usulsüzlükler ve kamu zararları nedeniyle bürokratlar hakkında açılan tazminat davaları ile AKP iktidarının yargı kararlarını yok sayarak bu sözleşmelere sahip çıkmasının siyasi sorumluluk boyutu ele alınıyor.
-
Elektrik Karaborsaya Düştü
Yazı, 4628 sayılı Elektrik Piyasası Yasası ve DUY sistemiyle oluşan elektrik borsasının yapısını, işleyişini ve santrallara sağladığı yüksek fiyat garantilerini eleştirel biçimde inceleyerek karaborsa fiyatlarının kamuya ve tüketicilere maliyetini ele alıyor.
-
Beş Kat Kaymaklı Kadayıdıf Yasası
Yazı, 4628 sayılı Elektrik Piyasası Yasası'nda hazırlanan değişiklik taslağını; TETAŞ'ın yetkilerinin artırılması, otoprodüktörlere yeni satış olanakları, rüzgar santralleri ihaleleri, TRT payı ve arz güvenliği planlaması gibi maddeler üzerinden eleştirel biçimde değerlendirmektedir. Yazar, taslağın serbest piyasa modelini korumaya çalışırken aynı zamanda alım garantili sözleşmelerle modelden saptığını ve planlama önerilerinin uygulama zorunluluğu içermediğini vurgulamaktadır.
-
YATIRIMSIZLIK KESİNTİ VE ZAM
Yazı, Türkiye'nin elektrik üretiminde yaşanan yatırımsızlık ve kesintilerin arkasındaki nedenleri, özel sektöre yapılan yüksek fiyatlı elektrik alımlarını ve Dünya Bankası'nın önerdiği zam politikasının kamu zararına yol açtığını eleştirel biçimde ele alıyor. Ayrıca sanayi kesimi ile küçük tüketiciler arasındaki zam farklılaştırmasının olası etkilerini tartışıyor.