Elektrik Mühendisliği · Sayı 458 · Eylül 2016

YÜK BESLEME MALİYET ANALİZİ AÇISINDAN, Li-FePO4 TABANLI ENERJİ DEPOLAMA SİSTEMİ İLE DİZEL ELEKTRİK JENERATÖRÜNÜN KARŞILAŞTIRILMASI

Taner Çarkıt

Yenilenebilir enerji Teknik / bilimsel makale

Yıl
2016
Sayfa
4
Okuma süresi
9 dk
Görüntülenme
0

Konu

Yenilenebilir enerji

İlgili: Elektrik üretimi ve santraller, Elektrik makinaları, güç elektroniği ve elektrikli ulaşım

Anahtar kelimeler

  • Li-FePO4
  • enerji depolama sistemi
  • dizel jeneratör
  • yük besleme maliyeti
  • yakıt tüketimi
  • lityum batarya

Özet

Yazıda, yenilenebilir enerji kaynaklarının kararsız üretimi karşısında enerji depolama sistemlerinin önemi ele alınarak, Li-FePO4 tabanlı enerji depolama sistemi ile dizel elektrik jeneratörünün yük besleme maliyeti açısından karşılaştırılması yapılmaktadır. Hesaplamalarla, aynı kapasitedeki EDS'nin dizel jeneratöre kıyasla birim elektrik üretim maliyetinin çok daha düşük olduğu gösterilmektedir.

Tam metin

Metin PDF'ten otomatik çıkarılmıştır; tablo, şekil ve formüller eksik ya da hatalı olabilir. Özgün dizgi için PDF'e bakın.

YÜK BESLEME MALİYET ANALİZİ AÇISINDAN, Li-FePO4 TABANLI ENERJİ DEPOLAMA SİSTEMİ İLE

DİZEL ELEKTRİK JENERATÖRÜNÜN KARŞILAŞTIRILMASI

Taner Çarkıt

1.Giriş

Artan nüfus ve sanayileşmeden kaynaklanan enerji gereksinimi dünyanın kısıtlı fosil kaynaklarından karşılanamamakta, enerji üretimi ve tüketim ihtiyacı arasındaki açık hızla büyümektedir. Fosil yakıtların bir süre sonra tükeneceği de yadsınamayacak bir gerçektir [1]. Diğer taraftan, geleneksel enerji üretim yöntemleri bugün çevre kirliliğinin önemli nedenlerinden biridir. Endüstriyel faaliyetler sonucunda her yıl atmosfere yaklaşık 20 milyar ton karbondioksit, 100 milyon ton kükürt bileşikleri, 2 milyon ton kurşun ve diğer zehirli kimyasal bileşikler salınmaktadır. Türkiye’de elektrik enerjisinin yüzde 70’i çevre kirliliği yaratan ve küresel ısınmaya yol açan fosil yakıtlardan (yüzde 31 doğalgaz; yüzde 29 linyit, yüzde 10 petrol türevleri, taş kömürü, vb.) elde edilmektedir [2].

Yenilenebilir enerji kaynakları, sürdürülebilirlerdir ve dünya genelinde kullanılabilme potansiyeline sahiptir. Bu nedenle, yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik enerjisi elde etmek ve bu enerjiyi depolamak enerji açığını kapatabilmek için en etkin çözüm olarak görülmektedir. Rüzgâr sistemlerinde ve fotovoltaik sistemlerde olduğu gibi, yenilenebilir enerji kaynaklarının tüketim merkezlerine uzak olması, üretimin kararlı olmaması, iklim şartlarından etkilenmesi, bununla birlikte hava tahmininin yeteri kadar doğru yapılamaması gibi nedenler, enerji depolama sistemlerinin önemini giderek artırmaktadır [3].

Günümüzde bütün modern enerji sistemleri arz güvenilirliği, sistem kararlığı, enerji kaynaklarının daha verimli kullanılması, iletim/dağıtım problemlerinin ve maliyetlerinin minimize edilmesi gibi birçok nedenler ile enerjinin depolanmasını zorunlu kılmaktadır [4]. İyi bir enerji depolama sisteminin sahip olması gereken bazı özellikler aşağıdaki şekilde sıralanabilir:

•Yüksek depolama kapasitesi, •Yüksek şarj/deşarj verimi, •Kendiliğinden boşalmanın ve kapasite kayıplarının az olması, •Uzun ömürlü olması, •Maliyetlerin düşük olması, •Yüksek enerji yoğunluğuna sahip (kWh/kg veya kWh/ litre) olmasıdır.

Enerji depolama teknolojilerinin geliştirilmesi, gerilim düşmesi ve kesintiler gibi güç kalitesi problemlerinin hem sistem hem de donanım düzeyinde ele alınan çözümlerinde büyük önem taşımaktadır [5].

Enerji depolama sistemlerinin (EDS) önemi her geçen gün artmaktadır. Hayatımızın vazgeçilmezi haline gelen EDS’nin kullanım yerleriyle ilgili bazı örnekler şöyle verilebilir:

a) Elektronikte: Her türlü elektrik-elektronik, elektronik donanımda, sabit ve mobil cihazlar için dahili güç kaynağı olarak kullanılabilir. b) Elektrik Sistemlerinde: Ulusal elektrik şebekesi ve bağımsız sistemler gibi sabit elektrik üretim ve dağıtım sistemleri için enerji depolamada kullanılabilir. c) Havacılık ve Uzay Alanında: Kara, hava, deniz ve uzaydaki araçların güç temininde kullanılabilir. d) Günlük Yaşamda: Yenilenebilir enerji kaynaklarının ürettiği dalgalı enerjinin depolanmasında ve daha sonrasında sabit bir enerji kaynağı olarak değerlendirilmesinde kullanılabilir [6]. e) Askeri Alanda: Askeri birliklerde güvenliği artırmak ve sabotajları önlemek için kullanılabilir (Kalekollar, askeri birlikler, vb). f) Kesintisiz Güç Kaynağı (UPS) Olarak: Stadyumların, benzin istasyonlarının, elektrik santrallerinin, hastanelerin, marketlerin, her türlü görüntü ve sesli sitemlerin, bankala-

Türkiye’de elektrik enerjisinin yüzde 70’i çevre kirliliği yaratan ve küresel ısınmaya yol açan fosil yakıtlardan elde edilmektedir. Fosil yakıtların bir süre sonra tükeneceği de yadsınamayacak bir gerçektir. Bu nedenle yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik enerjisi elde etmek ve bu enerjiyi depolamak enerji açığını kapatabilmek için en etkin çözüm olarak görülmektedir.

rın, bilgi işlem sistemlerinin, yazarkasaların elektrik kesintisfin)deKn zeasrianrtgiösrimzemGesüi iççinKUaPySnolaağraık k(uUllPanSıl)abilir.

OlaErlaekkt:rik üretimSştiardkeytulemrinlianrıkna,rarlı ve sabbietnbzirinşebeke

istavsoyltoajnı ltaemrıinnıned,ememeelleerkintrinikyanısnadna,trtaablliaetrşianritnla,rı (yılhasgdtüaırçnımleülmvebra.i)knivn,eemhveaasrmskaosettoclriehlararizınnla,rdıhenevryreaykteüınrglliarürmıngedsöairvbüeanzdtıeüyvürekdseenk ve çsıekmslaisısiilteeşmebleekreinde, abnai nvoklataljadrüınşm, ebsiilvgei yiüşklseemlmesiyle sistlseeıkmnçmaleeksraiirnişleiılnabş,uınlmlaarkaytkaaadzrıarş.ıraKklıaanrsaşacılalaakşrıtlıeandnbpirrloebreldelemekdleterrğiiinkşmçeeşkittekesviençtiesşiitnlednemnektzeadrira[r7]g. örmemesi için UPS

olarak kullanılabilir.

2. Lityum Tabanlı EDS’nin Emsallerine Göre

EAvleankttarjilkarıüretim şirketlerinin kararlı ve

sabBbitairnıEnDdaSb’kinruinllainçıelşardneibğpeiilkeyneaeprıjlia, rdıvneıponolltyaaümjkıaasltiısntedtmeamlgeörisinnteinrdtiağ-i

edeomrtaelmamealederşinarijngeriylimandıenğdeari,ile tnaobmiiantal kşapaarstiltaerdıeğeri-

(yılzndainımrçıamanrdp,aı,möırnnvaebğe)işnitbtiirrvvseeaaWt iaçthetra(iWssisn)adoselaerladkecieifdhadialeezneldaenirleiırnr.jiBmiriikmyaktıanrılaisreınWdaatt-sbaaazt ı(Wyhü)kcsineskindgeünçvleürilmir.aEkDinS’elervineenerji mokdtoueğlrlelaarnlrıelıraninbibrdabetiarvrinyraed/eypniel fbarlgokiklrıdmyıarpevıselaibruınvsıenistseadmheilvperrioenlddtueemknlaerliınbdue

Şekil 1: Farklı Tip EDS Tabanlarının Enerji Yoğunlukları

Şekil-1: Farklı tip EDS tabanlarının enerji yoğunlukları

çıkmdeğaesrıleirl,ekişloegbreamke(dkeg)acninisvinodletnajağdırülışkmlareınsai vveeya litre

Lityum temelli EDS’lerin diğer depolama yöntemlerine göre

yük(ysloteğ)ulcmninlueskisnliadyreılnebuhlaucnsimmıklaeçkratiandeırb[kö8al]ü.rnşmılealşeırlimsoankutcaudndıra. enerji KarŞşeıklial-ş1ı’ldaenEDpSro’lebrlinemtemleerliinni oçleuşştiutlreannmfarekslıiyaiplıelardaki bunblaatarraya/pikl yaarpşılıarınıanltıenmaeclaeknerji yteoğdubnilrulkelarrı vedrielmiştir. değLişitmyuemkttaebavnelı sçisetşemitlleerndmiğeerkstisetdemirl[e7re].göre yüksek enerji yoğunluğuna ve Tablo-1’de görüldüğü gibi yüksek nominal

2ge.rilimeLsaithyiputimr [9]. Tabanlı EDS’nin EmTsaabllole1r: iEnDeS HGüöcrreeYaApıvlaarınntınaNjloamriınal Gerilimleri sistBeEmiDrSleEYraDipnıSsiınn’ndaiknti aDibeçapeonrlıdanmidğaaiSisetenmkeuirjlil,andNıeloampnoinla(aVl mG)peiarlilim yapıSleakroınndeırnLiytyüumk altında gösterdiği orta3l.0a-m3.6a deşaSrejkongdeerriNlii-mCd değeri ile nominal kapa1.s2ite

Şeküsitlü-1nl’üdkeleriEaşDağSıd’alkeirşienkildteemsıreallainnaibiloirl; uşturan farklı•• ÇUyozakupnuızlsauünrrdedyaelekposilaabmbitaagteöarmirlüyimrale/srpainğillianyoaylbmaiplamsııle,alerrıin, ın temel• Deünşüekrjvie yüykosğekunsılcuakkllıakrlıardavkeurilllamnıimştairi.mkan

Lityusmağlatambaalanrıl,ı sistemler diğer sistemlere

göre •yüYküksseekk eennerejri jyioğyuonlğuuğunnlauğsauhnipaolvmealTaraı,blo-

1’de

• •

YYgüüökkrssüeekkldşoüararğjnüvdeariemglaiisnbteiiksiayheytipgüöokslmtseeramklaerlıe,rni,ominal

gerili•mÇeevsraihmipömtiürr[l9er]i.nin fazla olması [10].

LlEitiytDuyumSmtYabtaaabnpalınıssliıısnsteidsmtaelemkreilegröinreiüçsintüNdneonözmLeliil-inkFlaeelrPiOde4’(nginüvdeniğileirr Dolmepasoı,lçaemvreadSositsuteolmmaisı vb) GTaebrloi-l2im’de(gVös)terilmiştir.

değeSerkionnidner Nçia-MrpHımına eşittir ve Watt 1(.2W)

3S. Dekizoenl dJeenreLraittöyrudem1 kVA İçin3Y.a0k-ı3t .M6 aliyeti

olarSaekkoinfdaerdBeakeımdiGleirre.ktBirmireiymen Pzba-Amsisatnda, örn2e.ğ0 in

YeSnei knoesnildjeenreNrait-öCr mdotorları eski t1ip.2motorlara nazaran

bir sSaekaotndieçreLriitsyuimn-dİyeonelde edilen enerji mik3.t6arı ise SeWkonadtetr-Lsiatyaumt -Po(lWymehr ) cinsinden ver3i.6lir.

ED*SS’ekloenrdienr: Şarj eednileebriljiri değerleri birbirinden

dSaheakçooknedlekrtrNoni-ikMdoHnanıma ve yapıy1a.s2ahiptir, buna bağlı olSareakkovenrdimerlerBi adekıamrtmaktadır. Mot2o.r0ların yakıt sarfiyatı iGseetreeokritkiromlaerayke; ngePnebl-de kullanılan gücün rakamsal de-

Asist

farklıdır ve bu sistemlerin temelinde kulTlaanblıola2:nLi-FbePaOta4’rnyinaD/piğielr LibtyluomkTabyanalpı Sılisatremınlıenre

Göre

ÜstünlüSkleekrionder Lityumİyon

3.6

sahiTpekonlodloujikları bu değerLlie-Pr,O4kilogram (Lkig-C)oO2

SeLkiMonn2dOe4r LityumL-i(NiCo)O2 3.6

Li2-S

cinsGinüdveennlik ağırlıklarınaEn güvveenylia litre S(abltit)değil

Kabul ePdioleblyilimr er

Sabit değil

Güvenli

cinsinden hacimlerine bölünmeleri sonuÇcevurneydeaDuyarlılıkenerjEin çevre dostyuoğunluÇkolkatreıhlikeli

*SKeabkuol enddileebril:irŞarj edÇiloek bteihlliikreli

Sülfür nedeni ile zararlı

buluÇnemvriamkÖtamdrüır[8].

Tablo-1: EDS hücre yapılarının nominal

gerilimleri

Güç/Ağırlık

Yoğunluğu

Lityum temelli EDS’lerin diğer

Uzun Dönemde Maliyet

En ekonomik

Yüksek

depKoablaulmedailebyiliör ntemleriYnüeksekgöre üstünlük-leri aşağıdaki şekilde sıralanabilir;

Sıcaklık Aralığı

Çok iyi (-20C…+70C)

İyi (-20C…+55C) per+fo5rm5Can•üszçeÇoriknoddküeşeruzuİnyi (-d20eCp…o+la5m5Ca) ömİyüi (r-l2e0Cri…n+in65C) olması,

• Uzun süreyle sabit gerilim

sağlayabilmeleri,

ğerinin 1/4’ü kadardır [11]. Örneğin 30 kVA Jeneratörün yakıt sarfiyatı 30/4 = 7.5 lt/h olduğu söylenebilir. Motorların tükettiği yakıt markaya göre değişiklik gösterse de genel olarak birbirine yakın değerlerdedir. Motorun gücü büyüdükçe bu 1/4 oranı, 1/5 oranına yaklaşmaktadır [12]. Tablo-3’de bazı motorların güçleri ve yakıt sarfiyatı verilmektedir [13].

Aynı şekilde, kurulu 80 kVA dizel jeneratör, bir saatte yaklaşık 20 lt yakıt tüketmektedir [11-13]. Halen, ülkemizde dizel yakıt litre fiyatı 1.23 dolar ($) civarındadır[14]. Bu durumda 1 kVA için yakıt (lt) ve tüketim maliyeti Denklem (1) ve Denklem (2)’de gösterilmektedir.

80 kVA için yakıt tüketim maliyeti;

(20 lt/h) . (1.23 $) = 24.6 lt$/h

(1)

1 kVA dizel jeneratörün yakıt tüketim maliyeti;

(24.6 lt$/h) / (80 kVA)= 0.30 lt$/hkVA

(2)

olarak hesaplanmaktadır.

4. EDS’de 1 kVA İçin Elektrik Maliyeti 80 kVA güce sahip olan EDS’nin tam çevrim verimi yüzde 80 ve üzeri olduğundan, tam yükte (yüzde 100) çalışılabilmesi için şarj faktörü 1.2 olarak kabul edilirse, 80 kVA EDS’nin şarj edilebilmesi için gerekli enerji;

(80 kVA) . (1.2) ≅ 96 kVA olarak hesaplanmaktadır [15].

Tablo 3: Jeneratör Motorlarının Güce Göre Yakıt Tüketim Miktarı

Jeneratör Gücü kW 20 60 75 150 300 500 1000 2000

Jeneratör Gücü kVA 25 75 94 188 375 625 1250 2500

Ortalama yakıt tüketimi (lt) 6.1 18.2 23.1 41.3 81.4 135.1 269.1 537.1

Ülkemizde 1 kWh elektrik fiyatı 0.66 dolar civarındadır [16-17]. EDS için CosΦ değeri 0.95 olarak alınırsa, 96 kVA için toplam elektrik tüketim maliyeti Denklem (3)’te gösterilmektedir [13].

(96 kVA) . (CosΦ) . (0.66 $)≅ 6 $/kVA

(3)

1 kVA şarj için gerekli elektrik tüketim maliyeti ise Denklem (4)’te gösterildiği gibi şu şekildedir;

(6 $) / (80kVA) ≅ 0.07 $/kVA

(4)

80 kVA’lık dizel jeneratör ile 80 kVA’lık EDS’nin birim elektrik (1 kVA) üretim maliyeti karşılaştırma grafiği Şekil-2’de gösterilmektedir. Şekilde de görüldüğü gibi 80 kVA kapasiteye sahip dizel elektrik jeneratörün tam yükte çalışabilmesi için 24.6 dolarlık dizel yakıt, bu jeneratörden

elde edilen birim elektrik (1 kVA) miktarının karşılanabilmesi için 0.3 dolarlık dizel yakıt gerekmektedir. Öte yandan

80 kVA kapasiteye sahip EDS’nin tam yükte çalışabilmesi

için 6.01 dolarlık elektrik enerjisi, bu EDS’den elde edilen

birim elektrik (1 kVA) miktarının karşılanabilmesi için 0.07

dolarlık elektrik enerjisi gerekmektedir.

Daha yüksek

Elektrik Maliyet Grafiği

jeneratör kullanılı artacaktır. Örneğin

Jeneratör 24.6 $

kullanılarak 80 kV istendiğinde saatlik tüketim maliyet h

gösterilmektedir.

EDS 6.01 $

(175 lt) (43.75 lt)

$ / kVAh

Jeneratör 0.3 $

EDS 0.07 $

(43.75 lt) . (2 h)

80 kVA 1 kVA 80 kVA 1 kVA

Buna karşılık d sahip jeneratör ku

BŞeirkiiml 2E:Şl8e0ekkktriVlik-A2’(l:1ık8k0DVAikz)VeÜlAJree’ntliıemkradMtöizarleiillyeeje8tin0 ekrVaAtö’lrıkilEeDS’nin 80 kVA’lık EDS’nin birim elektrik (1 kVA) üretim maliyeti

Şekil-3’te göster olacaktır. Örneğin kullanılarak 80 kV istendiğinde gerekl

J5e.n4e0r5ka.tVöAr4l’el0ırk,İl8ke0V8kA0V’kAlıVk’Al,ık’l,ı8k107E5DkkSVV’AnA’il’nılkıŞkDa, rijz1Ee7ld5ilmesi Denklem (8)’de he

kVA’lık Dizel Jeneratörler İle 80 s3a8h0kipVVAEACD’lSı(k3(LEfaiD-zF,Se1’PnnOinö4tŞrta,abtrrajanfEloı)ddhailımtzolıepsşriaarkjlıi)legeinrişkıgsear2ilsimaaitntee

40 (10 lt/h) . (2 h

şarj ed3i8le0bilVmAekCtedi(r3vefaçzık,ışt1a fanzöbtra,şıntraa3fo2dAa’den daha

faztloaparkaıkmlı)çekgiilmrişemegseirigliemreiknme ekstaehdiipr[15E].DESşdeğer bir

jmena2(leirysaeattaöitrDte(e8şn0akrlkjeVmeAtda)(ibl5eia)lben’tilelşım)agröejhksetıtezderldiıilildmrşiağveriekjntdiçeleıedk,iırejşe.ntnakefrıasazatörün yakıt başına (2h3)2. (2A0’ldt/ehn) =d4a0hlath fazla ak(ım5)

80 çkeVkAilmdiezmelejseinegrearteökrmileek8te0dkirV[A15’l]ık. EEDşdSe’yğietram olarak şarbj ierdjeebnielmraetökriç(8in0gkeVreAkl)i iylaekıştamrj aeldiyieldtiiğDinendek,lem (6)’da

E

Jeneratö

gösjetenreilrmateökrütendiyr.akıt maliyeti Denklem (5)’te

gös(te1r.2il3m$e)k.te(2dihr.) . (20 lt) ≅ 49.2 $

(6)

Daha yüksek çık(2ışhg)ü.c(ü2n0elst/ahh)ip=j4en0elrtahtör kullanılırsa yakıt 60

tüketimi de artacaktır. Örneğin; 175 kVA’lık jeneratör kullanılarak 80 kVA’lık EDS’yi şarj etmek istendi(ğ5i)nde saatlik

yakıt t8ü0kektVimAi vdeizyealkıjtentüerkaettöimr ilme a8li0yekt VheAs’albıkı Denklem

(7)E’dDeSg’öysitertailmmekotleadrairk. şarj edebilmek için

gerekli yakıt(17m5altl)iy.e(t1i/4)D=en4k3le.7m5 lt (6)’da

gösterilmekte(4d3ir.7. 5 lt) . (2 h) = 87.5 lth

(43.75 lt) . (2 h) . (1.23) $ = 107.62 $lth

(7)

(1.23 $) . (2 h) . (20 lt) 49.2 $

Buna karşılık daha küçük çıkış gücüne sahip jeneratör

175 k

kullanılırsa yakıt tüketimi Şekil-3’te gösterildiği gibi daha

az olacaktır. Örneğin; 40(6k)VA’lık jeneratör kullanılarak 80 kVA’lık EDS şarj etmek istendiğinde gerekli yakıt ve yakıt

maliyeti Denklem (8)’de hesaplanmaktadır.

40 lt/4=10 lt

(10 lt/h) . (2 h) . (1.23 $) ≅ 24.6 $lt

’lık, 175 İle 80

, trafoda hip EDS le en kısa çıkışta faz zla akım

Eşdeğer dildiğinde, lem (5)’te h (5)

0 kVA’lık lmek için m (6)’da

49.2 $

Denklem (8)’de hesaplanmaktadır. 40 lt/4=10 lt (10 lt/h) . (2 h) . (1.23 $) 24.6 $lt

EDS Şarj Maliyeti

0 175 kVA

80 kVA

40 kVA

Şekil 3: Farklı Güçlerdeki Jeneratörler ile 80 kVA’lık EDS’nin Şarj Maliyeti Grafiği

6. Kullanım Yerinde Maliyet (1 kVA yük için) 1 kVA’lık yükün 75 saat çalıştırılabilmesi için5jeneratörün de 75 saat çalıştırılması gerekir.

40 kVA’lık jeneratörün 75 saatte yakıt tüketim maliyeti aşağıda hesaplanmaktadır.

(40 lt/4) . (75 h) . (1.23 $) = 922.5 $lth

80 kVA’lık jeneratörün 75 saatte yakıt tüketim maliyeti aşağıda hesaplanmaktadır.

(80 lt/4) . (75 h) .(1.23 $) = 1845 $lth

175 kVA’ lık jeneratörün 75 saatte yakıt tüketim maliyeti aşağıda gösterilmektedir.

(43.75 lt) . (75 h) . (1.23 $) = 4035.9 $lth

7. Sonuç

Aynı güce sahip dizel jeneratör ile EDS’nin yük besleme maliyetleri karşılaştırıldığında EDS’nin açık ara olarak tasarruflu olduğu ve EDS’nin birim güç başına maliyetinin yadsınamayacak ölçüde az olduğu analizler sonunca anlaşılmaktadır. Ayrıca, jeneratör boşta ve/veya rölantide çalışması durumunda her halükarda tam yükteki yakıtın yaklaşık yüzde 80’ini tüketmektedir. Dizel jeneratörün her 100 saatlik çalışmasında ve ayrıca belirli aralıklarla yapılması gereken işletme bakım maliyetleri (Yağ değişimi, akü değişimi, yakıt filtresi, hava filtresi, yağ filtresi, elektronik ve mekanik parça değişimi… vs) vardır. Diğer taraftan EDS’nin uzun yıllar herhangi bir bakım ve parça değişimi göstermeyeceğinden çok daha ekonomik olacağı açıktır.

Referanslar [1] H.Kumbur, Z.Özer, H.D.Özsoy, E.D.Avcı, “Türkiye’de Geleneksel ve Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Potansiyeli ve Çevresel Etkilerinin Karşılaştırılması”, MÜ, 2005

[2] A.Froggatt, “The liberalisation of Europe’s electricity markets – Is the Environment Paying the Price for Cheap Power”, Greenpeace, s. 13, Mayıs 2000.

[3] H.B.Çetinkaya, “Enerji Yönetimi ve Enerji Verimliliği Açısından Akıllı Şebekeler ve SCADA uygulamaları”, 3’ üncü Ulusal Enerji Verimliliği Forumu ve Fuarı, 2012

[4] http://www.normenerji.com.tr/menu_detay.asp?id=7965

[5] Ö.Gencer, “Dalgacık Dönüşümü Tabanlı Dinamik Gerilim Düzenleyici Tasarımı”, Doktora Tezi, KOÜ,2006

[6] http//www.emo.org.tr/ekler/2863E1979493264_ek.pdf]

[7] M. Alçı, S. Kara, “ Elektronik Devre Tasarımında OpAmp ve Lineer Tümdevre” , p:10/31-34, Temmuz 2000

[8] S.Arna, “ Taşınabilir Pil ve Bataryalar”, Mart 2007

[9] L.Çetin, “ Yakıt Hücreleri ve Piller” ,deu, Kasım 2011

[10] The World of Batteries (Functions, Systems Disposal) GRS Batterien, Germany, p:9, 2007

[11] İŞBİR Elektrik Sanayi A.Ş., http://www.isbirelektrik. com.tr/

[12] Genpower Generator, “httpwww. air-kam.comfilesgnt-13-220.pdf”

Aynı güce sahip dizel jeneratör ile EDS’nin yük besleme maliyetleri karşılaştırıldığında, EDS’nin açık ara tasarruflu ve birim güç başına maliyetinin

[13] http://www.gucbirjenerator.com/sayfalar.asp?LanguageID=1&cid=4&id=159

[14] http://tr.globalpetrolprices.com/ Turkey/gasoline_prices/

yadsınamayacak ölçüde az olduğu anlaşılmaktadır. Diğer taraftan EDS’nin uzun yıllar herhangi bir bakım ve parça değişimi göstermeyeceğinden çok daha ekonomik olacağı açıktır.

[15] ASPİLSAN Enerji Sanayi Ve Ticaret A.Ş., http://www.aspilsan.com/fbilgi.asp

[16] TEDAŞ, Güncel Fonlu Elektrik Birim Fiyatları, 2015

[17] EPDK, http://enerjienstitusu.com/ elektrik-fiyatlari/