DÜNYAMIZDAKİ JEOLOJİK VE BİYOLOJİK ENERJİ ÇEVİRİMİ

Dünyamızdaki Jeolojik Ve Biyolojik Enerji Çevrimi

Dünyamızda vuku bulmuş veya vuku bula rak jeolojik veya biyolojik bütün olaylar, sebep ve netice olarak, dünya ile yaşıt olan peryodrk bir enerji çevrimine bağlanır Bu çevrimin hır peryodu, ısı halinde aldığı enorjı şeklini muhte lif enerji şekillerinden geçirdikten soma ymc ısı haline getirerek bırakır. Canlı, ransız her varlık bu enerji çevriminde vazife a!ır Canlı varlıkların yaşama tezahürleri, cansız varlıkla rın değişikliklere uğı aması hep bu revıimde vazife görme sırasında ve bu oevı im sayesinde meydana gelir

Bu enerji çevriminde. ısı enerjisinin şekil değiştirmeden yer değiştirmesinin dışındaki, e nerjı hareketleri esas itibariyle şu iki gurupta toplanır :

1 "Gıı ıs Enerjisi" ısı enerjisi olan trans formasyonlar,

2 "Çıkış Eneıjısı" ısı enerjisi olan trans formasyonlar

Birinci guıuptaki transformasyonlar, ısı eneıjisinc ihtiyaç gösteren, yanı ısı enerjisi is tihlâk eden olaylarla vuku bulur Bu olaylar a rasmda bütün fiziksel, kimyasal, nüklear egzo termık olaylaı mcveuttur

«İkinci guruptaki transformasyonlar ise, ısı enerjisi veren, yanı ısı enerjisi üreten olaylarla vuku hulut Bu olaylar, endotermik fiziksel, kim yasal, nıiklear olaylardır.

Necdet ÜÇOLUK Y. Müh. E. 1. E.

Biraz da müşahhas misâller verelim Egzo termık fiziki olaylar ıein misâl olarak suyun donması, genel olaı ak dn maddenin sıvı halinden katı haline, buhar halinden sıvı veya katı ha Ime geçmesi olayları göstei ilebilir Egzotermık kimyasal olaylaı içinde yanma olavlaıı en o nemlı yen işgal eder Egzoteı mık nuklear olay lar için, Uranyum (235)'m parçalanması gibi nükleai enerji üreten reaktörler ile hidrojen ve kobalt bombalarının çalışma pı ensıpleimı teşkil eden, hütün nüklear olavlaı gösterilebilir

Endotermik olavlar ıcın de aynı şekilde ko layca misâller verilebilir. Yalnız enteıcsanlığı dolavısiyle şu biyokimyasal olayı z.krotmeden geçmıyeccğız : »Klorofıllı bitkilerde glineş eneıjı si yardımıylc su ve kaıhomlıoksıtten, kaıbon hıdrat teşekkülü »

Dünyamızın kuruluşundan beri devam et mekte olan bu eneıjı çcvımıı sırasında, arzımız bilhassa ısı enerjisi olai.ık enerji kaybetmekte dir. Bu eneıjı kaybını, güneşten ladvasyon yolu ile enerji temin ederek telâfi eder Daha önem lisi, güneşten her an kazanılmakta olan bu enet ji, çevrimin büyük hır kısım fndoteımık olayla rının ısı enerjisi ıhtıvacını zamanınd ' ve yerinde temin ötmek gibi hayatî bir vazifeyi de başarır

Başka tüılu deyimle endotermik olaylar güneşten kazanılan enerjinin bir kısmını ısı halinden diğer bir şekle çevirerek saklamaya yarar Saklanan bu eneıji, ilerde cevıımdc vazife

JVot : UHF Tekniğinde "Stand by" cihazı da servise verilmekte, bu suretle kanal basma masraf yarıya indirilmektedir Yalnız bu vazı yette diğer .sistemin kabiliyeti daha düşük ol maktadır

I>. Senelik İşletme ve bakını masrafı : (TL.)

Radj o röle

Faiz 6 %

225.000

Amortisman 7,5 "c Personel

280.000 78 000

Mazot, yağ Vs.

35.000

Şehir elektriği

2.000

Elektron tübü

15.000

Nakil

10.000

Cihaz, anten Vs. bakım 20.000

Dizel bakımı

20.000

Gayrımelhuz ma.sraf

3.000

Vek ûn

G88 000

Scatter 200.000 250.000 40.000

2.000 14.000 50.000 1.000 20.000 2.000 3.000

RH9 nnn

E. Misal olarak aldığımız İstanbul Anka ra arası, yurdumuzun diğer kısımlarına naza

E. M. M. — 4

ran yol ve ıklım imkânl.m daha müsait bölge lerinden olduğundan ıadyo ıole sistemine daha elverişlidir. Cenup \ eya Şaık Bölgeleri ıçm ay nı mukayeseyi yaparsak, 12 telefon kanalı için ıadyo röle sistemi 3,5, scatter sistemi 28 anten ile 2 milyon liraya mal olaraktır Bakım mas rafı scatter sisteminden daima daha a/îdır

S. X E T î C E :

Tekniğin halihazır rluiumunda, scatter sis temi, radyo Jöle Si.stenııne nazaınn, memleketi miz şartlaıma gbıe, ilk tesis fiyatı bakımından 11 r/r . 40 ',y> senelik ması af bakımındın iri '', 40 rf, daha ut uz görülmektedir

Scattiii histeınloıı uzeıme yapılmakta olan çalışmaların vermekte olduğu neticeler, vakıu istikbalde ilk tesis masrafının azalarak, hattâ daha müsait ıntişaı şeraiti temin edıleıck, bu sistemin daha ekonomik hale geleceğini go&teı moktedir.