Elektrik Mühendisliği · Sayı 156 · Aralık 1969

HABERLER

Elektrik üretimi ve santraller Haber ve etkinlik

Yıl
1969
Sayfa
3
Okuma süresi
5 dk
Görüntülenme
0

Konu

Elektrik üretimi ve santraller

İlgili: Oda ve TMMOB örgütsel yaşamı, Enerji politikası, piyasa ve özelleştirme

Anahtar kelimeler

  • Etibank
  • Keban Barajı
  • IEC Genel Toplantısı
  • Gökçekaya
  • termik santral
  • kurulu güç

Özet

Etibank ve DSİ santrallarının (Ambarlı, Hopa, Gökçekaya, Keban) inşaat durumu ile IEC'nin Tahran'daki 34. genel toplantısına ilişkin bilgiler ve dünyadan çeşitli enerji-elektrik haberleri (Yunanistan, Çin, İsrail, Japonya, ABD yatırımları) derlenmiştir.

Tam metin

Metin PDF'ten otomatik çıkarılmıştır; tablo, şekil ve formüller eksik ya da hatalı olabilir. Özgün dizgi için PDF'e bakın.

YURDUMUZDAN HABERLER

Etlbank tarafından inşaa edilen Santralların inga durumlan hakkında Ekim 1969 tarihi İti bariyle şu bilgiler alınmıştır :

Ambarlı I I I :

Projenin % 74.4 ü fiilen tamamlanmıştır. Bu gerçekleşme için harcama % 86 olmuştur. Ünite 30.6.1970 tarihinde ticari işletmeye alınabilecek tir.

Ambarlı IV V :

İnşaatta gerçekleşme % 53, harcamada ger çekleşme % 33 olmuştur. Projede İki aylık bir gecikme vardır.

Seyitören I n :

'İnşaatta gerçekleşme % 2.9, harcamada ger çekleşme % 9 dur.

Hopa : İnşaatta gerçekleşme % 56.4, harcamada ger çekleşme % 67.4 dür.

Yanan teçhizatın durumundan gayri projede bir gecikme sebebi yoktur.

DSİ Santrallanndan GÖKÇEKAYA'nuı duru mu İse şudur.

Devirasyon tünelinin çöken kısmı aynen bıra kılacak, çökmeyen baş ve son bölümler yeni bir tünelle birleştirilecektir. Nehir ana yatağında ak maktadır. Durum inşaatın başlangıçtaki safha sına dönmüştür. Bu halde İnşaatın 10 12 ay ge cikeceği söylenmektedir.

Sarıyer santralı 26 Ekim 1969 tarihinde tek rar işletmeye alınmıştır.

KEBAN'da inşaat hızla devam etmekte ve ilk ünitenin servise gireceği Ağustos 1973 tarihi nin tutulmaması için şimdilik bir sebep bulunma maktadır.

3/ri fi

Fb.: Paçallmanı C. 69 Üsküdar Tef.: 3608 06

Mağaza: Renk Ticaret Kemeraltı C. 21 Karaköy Tel.: 49 98 98

Alçak Gerilim 500 kVA ya kadar her cins transformatör 4000 ampere kadar hava veya yağ soğutmalı rödresdrler Tablo tipi voltmetre ve ampermetreler Alçak perilim tip akım transformatörleri • Surgulö direnç ve Yol verme direnç leri Her cins Galvanoplastı, Akü şarj, ve manyetik cihazlar İçin rödresörler Otomatik gerilim ttabılizatörleri 500. 1000. 1500 ve 2000 VA takatinde

Amerikan ölçü Aletleri Electric Co. USA

n>uu

Müller & Weigert

NSrnberg Ölçü Aletleıl Fabrikaları

BRANDT

W alttr Brandt SmbH S*1ınyum vı nllkon Fabrikaları

Chauvin Arnoux

Fransız OlçO Aletleri

TÜRKİY E MÜMESSİLİĞI

(E. M. — 204)

DÜNYADAN HABERLER

IEC. 84. GENEL TOPLANTISINDAN HABERLER

34. IEC (International Electrotechnical Com misson) genel toplantısı 3, 13 Kasım 1969 ta rihleri arasından İran'ın baş şehri Tahranda ya pılmıştır. Bu toplantıya 26 (memleketten 450 de lege iştirak etmiştir. Kalabalık olarak igtirak eden memleketler sırayla Fransa, ingiltere, Al manya'dır. Memleketimizden sayın Prof. Haldun Gürmen başkanlığında 6 delege toplantıya işti rak etmiş bulunmaktadır.

Toplantı 3 Kasım 1969 Pazartesi günü saat 8.00 de İran Başbakanı H. E. Amin Abbas Ho veyda'nın açış konuşmasıyla İmparatorluk Aske ri Kulübünün konferans salonunda başlamış, bu toplantıda İran Ekonomi Bakanı H. E. Hooshang Ansari ile Su ve Enerji Bakanı Mansur Pavhani hazır bulunmuşlardır.

Günlük toplantılar 09 00 12.00; 14.30 17.30 saatleri arasında olmuştur. 11 Teknik komite ve bunlara bağlı 13 alt komite ile 3 ayrı alt komite toplantıları 13 Kasım 1969 gününe kadar devam etmiştir.

Teknik komitelerin konuları :

1) Grafik sembolleri

TC 3

2) Sıvı ve gazlı Dlelektrikler

TC 10

3) Radio Kominikasyonlar

T C 12

4) Elektrik ve mağnetik miktarlar

ve üniteler

T C 24

5) Harf sembolleri ve işaretler

TC 25

6) Elektrikle ısıtma

TC 27

7) Sigortalar

T C 32

8) İzalatörler

TC 36

9) Elektrik .vantilatörleri

TC 43

10) Line Trap'lar

T C 57

11) Binaların elektrik tesisatları

TC 64

Alt Komiteler :

1) Alçak gerilim kabloları

20 B

2) Elektrik kabloları taşıyan kablo

boruları

23 A

3) Şok ve titreşme deneyleri

50 A

IEC Konsey toplantısı 10.11.1969 günü ya

pılmış, bu toplantı için ISO (International Stan

dard Organization) Genel Başkanı ki halen TSE'

nın Başkanı da bulunan sayın Faruk Sunter ile

TSE Genel Sekreteri sayın Velid Isfendiyar da

vet edilmişlerdir. Toplantıda gündem gereğince

misafir başkan olarak konuşan sayın Faruk

Sunter, ISO ile IEC arasındaki işbirliğinin arttı

rılması temennisinde bulunarak, İran hüküme

tine ve ilgililere bu toplantının yapılması için

gösterdikleri çabadan dolayı teşekkür etmiştir.

Teknik komitelerm toplantısı dışında, teknik

gezilere de yer verilmiş, çeşitli santral ve fabri

kalar tetkik edilmiştir Bunlardan en önemlileri:

1) Farahabad Elektrik Santralı (Teknik)

2) Amir Kabir Barajı (Karaj) (Hidrolik)

3) Tahran Petrol Rafineri

4) İran Standardlar Enstitüsü Labratuarları

5) Tahran Üniversitesinin Atom Merkezi

6) Philips Radio, Televizyon ve Ampul Fab

rikası

7) Küçük güçte transfarmatör fabrikası

Tahran şehrinin elektrik şebekesi tetkik edil

miş ve gerilim seçimi ve ilerdeki enerji ihtiyaç

ları bakımından tatminkar bulunmuştur.

Tahran'da kullanılan gerilimler: 0.4,20,60, 220

kv tır. 220 kv lık Enterkonnekte sisteme Fa

rahabad termik santralı ile Amir Kabir ve Shah

banon Farah hidrolik santralleri bağlı bulun

maktadır Tahran'ın beslenme gerilimi 60 kv.

tır Şebeke yer altı kablosu ile tesis edilmiş, 20

kv la dağıtımı yapılmaktadır.

YÜKSEK SEVİYELİ KABLO SİSTEMİ

U.S.B.R. (A.B.D.) tevsii edilmekte olan Grand Coulee Barajında kullanılmak üzere 525 Kv !ık kabloyu BICC (ingiltere) firmasınca 2943000 do lara sipariş etmiştir. Kablo, yağlı tipte, her faz aynı olarak 3 adet İmal edilecektir. 600 MW güç ta§ıyacaktır, kablo başlıkları porselen olacaktır. Böylece dünyanın, en yüksek seviyeli kablo sis temi Amerika'da kurulmuş olacaktır.

3 FAZLI TRANSFORMATÖR İMALÂTI

G.E. (Amerika) Firması 500 Kv, 900 MVA, 3 fazlı transformatörlerin imalâtını bitirmiştir. Bu trafolar Baltimere Gaz ve Elektrik Co. nun 500 Kv luk sisteminde kullanılacaktır.

YUNANİSTANDA URANYUM ARAŞTIRMALARI

Uranyum araştırmalarının genişletilmesi için Yunanistan Atom Enerjisi İdaresi, çalışmalarını yoğunlaştırmıştır.

IABD YARDIMI IABD (Amerikalılar Arası Kalkınma Banka sı) Güney ve Kuzey Amerika ülkelerinin teleko münikasyon şebekesini genişletmek üzere 300 Milyon dolarlık bir projeyi ele almıştır. KOMÜNİST ÇİN'DE ELEKTRİK ÜRETİMİ

ya'da .mevcut termik santrallerin yarısı seviye sinde ve kurulmakta olan Nükleer santraliann enerji maliyetine yakın olacaktır. (Japonya, di ger sanayi hammaddeleri gibi, kömür ve petro lü dışardan ithal etmektedir).

YUNANİSTAN'IN ELEKTRİFİKASYON DURUMU

Yunanistan'da inşa halindeki santraller ve elektrifikasyon durumu Yunan Hükümeti tara fından yayınlanmış bir broşüre göre şöyledir :

Termik Santraller : Megalopollsteki Linyit yataklarının rezervi 360 Milyon Ton hesap edilmiştir. Burada 250 Mw ve 1500 Gwhüretim yapacak bir santral ku rulacaktır.

Aliveri'de 150 MW 1000 Gwh kapasitede bir ünite işletmeye açılmış, aynı kapasitede diğer bir ünite de inşa halindedir.

Keratsinl'de 1970 yılında 200 MW 1300 Gwh' lık bir ünite servise girecektir.

Su üniteleri; Crete'de 46 MW Edessa'da 16 MW olarak çalışmaktadır.

1968 1972 devresi sonunda 3380 MW kurulu guç ve 13.500 Gwh üretim meydana gelecektir. 1967 de bu değerler 1500 MW ve 6300 Gwh idi.

Çin (Kominist Çin) de elektrik üretimi şöyledir:

Kurulu Güç: (Milyon Kw)

1949 1952 1956 1957 1959 1960 1965 1967

Su Termik

0,2 0,2 1,6 1,8 1,8 2,0

0,8 1,0 1,6 2,0 0,3 3,3 2,8 3,5 7,9 8,9 10,5 10,6 3,6 4,6 9,5 10,9 13,5 13,9

Üretim (Milyar (Kwh) 0,7 1,3 3,5 4,7 7,8 9,0 8,0 8,0

3,6 6,0 13,1 14,6 33.7 38.0 32.0 32.0

4,3 7,3 16,6 19,3 41,5 47,0 40,0 40,0

İSRAİL'DE ENERJİ ARTIŞI İsrail'de 1948 yılına nazaran kurulu güç 14 misil a r t a r a k 1000 Mw'a yükselmiştir.

1948 de 246 Milyon Kwh tüketilirken, bu mik tar 1967 de 4093 Milyon Kwh olmuştur. 1949 da kullanılan enerjinin % 29'u sanayi ve % 26 sı su lama işlerinde kullanılıyordu. Bu oran şimdi % 33 ve 25 dir. •

RUS JAPON TERMİK SANTRAL ÇALIŞMALARI a" Rusya ve Japonya, Sibirya'nın do£u sahille rinde' veya sahilin adalarında kurulacak çok bü yük kapasitede termik santrallar için müzake relere başlamışlardır. Toplam yatırım 1 milyar dolardır. Japonya 550 Milyon dolar ve teknik yardımla'.bu projeye katılmaktadır ve projede Japonya'ya'6000 Mw tahsis edilmesi, öngörül müştür.

Bu .enerji 1250 (Mili uzunluğunda bir doğru akım",nakil sistemiyle Japon adalarına taşınacak tır. Proje 1977 1980 yıllarında tamamlanacaktır. Ük hesaplara göre enerji maliyeti halen Japon

21 Nisan 1967 (Cuntanın İktidara geldiği ta rih) ile 1968 ortalarına kadar 2750 köye elektrik verilmiştir. 1969 sonuna kadar 1103 köy YJaha' sisteme bağlanacaktır. 1969 sonunda bütün nü fusun % 93 ü 1972 sonunda da % 98 i elektrik

lenmiş olacaktır. Son iki yılda 414 km 150 Kv ve 17800 km orta gerilim hattı servise girmiş tir.» 80 Kvluk Acheloos Atina hattı ayrıca ser vistedir.

AMERİKA'NIN AMERİKA DIŞINDAKİ YATHIIMLARI

Amerika'nın imalat, maden ve petrol firmala rının, Amerika dışındaki yatırımları aşağıdaki şekilde olacaktır.

1969 10700 Milyon.dolar

1970 12300 »

»'

1971 12700 > »

Bunların ayırımı ise şudur.

1968 1971

Petrol

3300 5400' Milyon dolar

Maden

1000 2200

Elektrik

Verilmiyor 500

.•

Maklna

760 1000