Elektrik Mühendisliği · Sayı 469 · Kasım 2021
EMO`dan
Enerji politikası, piyasa ve özelleştirme Görüş ve değerlendirme
- Yıl
- 2021
- Sayfa
- 2
- Okuma süresi
- 4 dk
- Görüntülenme
- 0
Konu
Enerji politikası, piyasa ve özelleştirme
İlgili: Toplum, demokrasi ve emek, Oda ve TMMOB örgütsel yaşamı
Anahtar kelimeler
- TEİAŞ özelleştirmesi
- enerji politikası
- ekonomik kriz
- EMO
- kamulaştırma
- elektrik zamları
Özet
EMO Yönetim Kurulu Başkanı Bülent Pala, ekonomik kriz, enflasyon ve enerji zamlarının halk üzerindeki etkilerini değerlendirerek TEİAŞ'ın özelleştirilmesine karşı EMO'nun dava açtığını duyuruyor ve enerji alanındaki özelleştirmelerin iptal edilip kamulaştırma yapılması çağrısında bulunuyor; ayrıca EMO'nun düzenlediği ve düzenleyeceği kongre-sempozyum takvimini paylaşıyor.
Tam metin
Metin PDF'ten otomatik çıkarılmıştır; tablo, şekil ve formüller eksik ya da hatalı olabilir. Özgün dizgi için PDF'e bakın.
Bülent Pala EMO 47. Dönem Yönetim Kurulu Başkanı
Yönetime geldiğimiz günden bu yana ülkemiz gerek Koronavirüs salgının yarattığı ağır koşullar, gerekse uzun zamandır devam eden ekonomik krizin baskısı altında bulunmaktadır. Salgının olumsuz etkileri ekonomik krizin daha da şiddetlenmesine yol açmış ve toplumsal eşitsizlikler derinleşmiştir. Orantısız biçimde etkilenen geniş halk kesimleri geçim kaynaklarını kaybedip tamamen savunmasız kalırken, ayrıcalıklı sınıflar krizi fırsata çevirme peşine düşmüştür.
19 yıldır tek başına iktidarda bulunan AKP, bunalımdan çıkış olanağı sağlayacak bir politika ortaya koymamaktadır. Ağırlaşan koşullara rağmen göz boyamaya yönelik kararlarla gün geçirilmeye çalışılmakta, kamu idaresi “ben yaptım oldu” mantığıyla yürütülmekte, yandaş çevreler ve sermaye kesimlerinin çıkarları doğrultusunda hareket edilmektedir. Yalanlarla örülen sis perdesi arkasında gerçekler halktan gizlenmekte; Cumhuriyetin bütün kurumları, değerleri ve kazanımlarını yok etmek üzerine kurulan düzen kusursuz biçimde işletilmektedir.
Bugün işsizlik en önemli toplumsal sorun haline gelmiş, en temel ihtiyaçlarını bile karşılayamayan yurttaşlar mecburen tüketici kredilerine yönelmiş ve hane halklarının borç yükü artmıştır. Yabancı para birimleri karşısında eriyen Türk lirası, tarihin en düşük değerlerine gerilemiştir. Elektrikten doğalgaza, gıdadan ulaşıma her alanda yapılan yüksek zamlar ve yüzde 20 dolaylarındaki enflasyon halkın belini bükmektedir. Son olarak büyük sanayi ve ticari kuruluşlar için yüzde 48, elektrik üretiminde kullanılan doğalgaz için de yüzde 46.8 oranında uygulanan zamlar, tüm ürün ve hizmetlerin fiyatlarında artışa neden olacak yani “dolaylı zam” şeklinde vatandaşlara yansıyacaktır. Konut faturalarına doğrudan zam yapılmasa da önümüzdeki kış aylarında vatandaşların tüm harcama kalemlerinin artacağı şüphesizdir.
Enerji alanında yaşanan kriz, üretimi teşvik etmeyen yanlış politika ve kararlarla zaten kırılgan hale gelmiş olan ekonominin daha da sıkışmasına neden olmaktadır. Mevcut sıcak para girişine dayalı popülist politikalar sadece günü kurtarmaktadır. Gelinen noktada Türkiye, yabancı yatırımcıyı çekebilmesi için gereken ekonomik ve siyasi güven ortamını yitirmiştir.
Kamu varlıkları özelleştirmelerle haraç mezat elden çıkartılmıştır. Elektrik üretim ve dağıtımındaki özelleştirmelerin ardından sıra iletime gelmiş ve Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi (TEİAŞ) de özelleştirme kapsamına alınmıştır. Oysa bugüne kadar “işletme verimliliği ve kalite artışı, maliyet ve kayıp-kaçakların düşürülmesi, arz güvenliğinin sağlanması” iddiasıyla yapılan özelleştirmeler tam bir fiyaskoyla sonuçlanmıştır. Son 20 yılda özelleştirilen elektrik üretim ve dağıtım sektörü bugün borç batağı içindedir. Şirketlerin kredi borçlarını ödeyemeyecek duruma gelmesi nedeniyle enerji fiyatlarına zam üstüne zam yapılmakta, artışlar tüketicinin sırtındaki yükü her geçen gün daha da ağırlaştırmaktadır.
Özelleştirmeler enerji alanında vaat edilenlerin tersine pahalı, kalitesiz ve büyük kesintilerin olduğu karanlık bir tablo yaratmıştır. Sektörün içinde bulunduğu koşullar elektrik enerjisinin ucuzlamasını imkansız kılmaktadır. Tüm bu gerçekler ortadayken TEİAŞ’ın da özelleştirilmeye çalışılması, nasıl sonuçlanacağı bilindiği halde, bu alandaki rantın da yandaş çevrelere peşkeş çekilmek istendiğini göstermektedir.
Ülke çıkarları, güvenlik ve geleceğimiz açısından çok önemli ve kritik bir kurum olan TEİAŞ sadece iletimden değil, şebeke verimliliğinden, planlamasından, projeksiyonlardan, ikili anlaşmalardan, sisteme dair her türlü altyapı ve ikincil mevzuattan sorumludur. TEİAŞ’ın özelleştirilmesi demek, elektrik sisteminin kalbinin ve aklının da özelleştirilmesi demektir. Dolayısıyla TEİAŞ’ın özelleştirilmesi kararından derhal vazgeçilmeli, enerji alanındaki tüm özelleştirmeler de iptal edilerek, yeniden kamulaştırma hareketi başlatılmalıdır. Elektrik enerjisi üretim, iletim ve dağıtım süreçleri kamusal planlama anlayışı ile bütünlüklü bir yapıya kavuşturulmalı, üretimde yerli ve yenilenebilir enerji kaynaklarına öncelik veren kamu yararı esaslı yeni bir enerji politikası yaşama geçirilmelidir.
TEİAŞ’ın özelleştirilmesine karşı sonuna kadar mücadele etme kararlılığında olan Elektrik Mühendisleri Odası (EMO), söz konusu özelleştirme kararının iptali ve yürütmesinin durdurulması için dava açmıştır.
Değerli Üyelerimiz,
EMO Genel Merkezi ve şubelerinin her 2 yılda bir sonbahar aylarında gerçekleştirdiği kongre ve sempozyum takvimini, salgın koşullarına rağmen bu yıl da yaşama geçirmek için büyük çaba harcıyoruz. Bu kapsamda, Aralık 2020’de “11. Ulusal Elektrik-Elektronik ve Biyomedikal Mühendisliği Konferansı (ELECO-Bursa)”; Haziran 2021’de “İzmir Bölgesi Enerji Forumu (İzmir)”; Temmuz 2021’de “İlk Bildiriler Konferansı-(Ankara)” ve Eylül 2021’de “1. Elektrik-Elektronik Mühendisliğinde Güncel Gelişmeler Sempozyumu (Trabzon)” çevrimiçi olarak gerçekleştirilmiştir. “Uluslararası Katılımlı Yangın ve Deprem Sempozyumu ve Sergisi” ise 30 Eylül-1 Ekim tarihlerinde İzmir’de yüz yüze yapılmıştır.
Önümüzdeki dönemde, İstanbul’da 12-13 Kasım’da Elektromanyetik Alanlar ve Etkileri Günleri (EMANET’2021-İstanbul), İzmir’de 18-20 Kasım’da X. Asansör Sempozyumu ve Bursa’da 25-27 Kasım’da 13. Uluslararası ELECO (Bursa) çevrimiçi düzenlenecektir. Gaziantep’te 4-5 Aralık’ta “Güneydoğu Enerji Forumu’2021” yapılması planlanmaktadır. TMMOB adına EMO tarafından hazırlıkları sürdürülen “TMMOB 13. Enerji Sempozyumu” da, “Enerji Yaşam ve Demokratikleşme” ana başlığı altında 9-11 Aralık 2021 tarihlerinde Ankara’da gerçekleştirilecektir.
Elektrik Mühendisliği Dergimizin bu sayısında geçtiğimiz aylarda yaşanan orman yangınlarıyla da bağlantılı olarak ormanların korunması, yangınlara karşı mücadele, erken uyarı sistemleri, felaketin nedenleri ve sonuçlarını dosya konusu olarak işliyoruz. Ayrıca EMO’nun çalışmaları, basın açıklamaları, teknik konular ve mesleki alanlarımızdaki yükseköğretimin durumuna yönelik saptamaları içeren yazıları da dergimizde bulabilirsiniz.
Dergimizin hazırlıklarında emeği geçen, katkı veren herkese teşekkür ederim.
Saygılarımla