ÇANAKKALE SERAMİK FABRİKASI

Çanakkale Seıamik Fabrikalara

tbri lun; s»? tılr, Şiri nal miti, bat» M il kara ı

•m

»

hakkında genel bilgiler :

alen Şirketin Kurucu Azası buodur'un kurma teşebbüsüne, her sından takriben 300 ortağın ka­ ma gelen bir Anonim Şirkettir. İstanbul'da, Fabrikalar ise Çaılçesindedir.

ilk etütleri 1953 yılında başlaÇanakkale havalisinden gelişi, zı yan ürünlerin yakınlığı sebe, nin Çan ilçesinde kurulmasına memleketimizde yeni olan bu izcüsü sayılabilen Çekoslovakya uzmanlarınca yapılan anlaşma i,,a ve teknik eleman hakkında) .niş ve 1057 yılında Fabrika inn.ştjr. 1960 yılının Ağustos ayı meye açılan Fabrika; çok kısa n/d imalâta geçerek 4 yılda büI ııydetmiş olup, halen gelişme ve ıibilme çabası içindedir.

Ali COŞKUN Elektrik Müh.

Ç.S.F.

ayrıca Fabrika sahasının ilçeye yakın bölümün­ de sosyal tesislere yer verilmiştir.

Fabrikaların kuruluşundaki gerek» dfleHPı lan Alman vs Çekûslov&k flı-mulanndürt alınımi olflp, İlk imalât yıllan nd* Çc^oalövmlı %arum« uzmanlarının kontrolünde İmalfttu baç.nnıig *fl manla yabancı uzmanlar yerlerini; Al -nûiiya'dh ve ÇckosİDvaîtyuda e&lıllmlfl Türk teiaük ele manlarma terk etmişlerdir. Bugün İçin ..Fabri­ ka tamamen Türk İdareci, Mühendis, Teknttyer. ve İşçilerinin emekleri ile İşletilmektedir,

dann genel görünüşü.

kesir - Çanakkale - Bandırma vşagı üzerinde 200.000 m- lik bir rulmuştur. Çanakkale'ye 72, Baoıdırma'ya 132 km. mesafede İde şevki bu karayolları ve 55 ılunan Karabiga İskelesinden deılmaktadır.

işletme binasını, yardımcı işletatölyeler gaz genaratörü, lâborak santralı, İdari binaları ile hamkapalı depolan çevrelemekte olup

,liği 99

Fabrikanın iç görünüşü. (Fayans sırlama ve tünel fırınlar

Fabrika kuruluş yılına göre iki midi gells. >

tirllmiş, ayrıca 1964 yılı Eylül aymda W e l W f ;

giren yer karosu Fabrikası ile tesisler büyütül­

müştür. Geliştirme için gerekli maktan ve teç­

hizatını %70'i yerli olarak Fabrika atölyelerin-,

de yapılmıştır. Fabrikadaki iş tezgâhlarının hep­

si otomatik veya yarı otomatik tezgâhlar olup,

tamamen elektrikle tahri kedilmektedir. Fabri­

kanın bugünkü kumlu gücü 1.800 KVA olup ay­

lık ortalama elektrik enerjisi tüketimi 250X»O

KWh civarındadır. Bu değerlerin yeni iş tezgâh­

II larının işletmeye girmesi ile % 60 nlsbettade p

artış göstereceği tahmin edilmektedir.

^

Fabrikanın elektrik enerjisi; kendi s a n t r a l » ! dakl 4 adet Skoda dizel elektrojen gurupları ilo üretilmektedir. Santralın kurulu gücü 1200 KVA olup şimdilik gurupların paralel ç a l ı ş m a l a n ü ^ karşılanmakta olan elektrik ihtiyacı; &U9*+İ

(*) Bu yazı üyelerimize yurdumuzdaki sanaytijesislerinin tanıtılması gayesi ile dergi ! * « « « -

leri tarafından hazırlanan program jrprejUM8

yazılmıştır.

^^

^^_

ti

şısında santralı yeni guruplarla takvlyektlrecektir. Ancak 1965 yılı sonlarına >ğr ilân gereğince programlanan Göbel - Gö;n Iga 00 KV enerji nakil hattının Çan'a kaece£i öğrenilmiştir. Bunun İçin Etlbank Müdürlüğü İlgili Mühendisleri Ekim ayı ?an'a gelerek gerekil etütleri yapmışlar, rmatör yeri ve hat güzergâhı İçin BeleFabıika ile anlaşmaya varılmıştır, tlglöğn-nildiğine göre; 3 MVA'lık 60/15 KV bir posta ile 3 çıkış yapılacak Fabrika, Yenice ilçeleri 15 KV enerji nakil hatbeslcnecektir.

kullanılan Genaratör gazına karşılık yılda ort ma kömür tüketimi 18.000 ton civarındadır.

at ha mı de m ri m; ar (s<< SİE' töz ra< kul saf mti ah

gerilim izolatörünün imalâtı.

kuruluşunda dikkate alınan İdari; Fabrikaya 15 İlâ 70 km. mışlardır. Hammaddelerin başın-

Kuvartz, Feldspat, Kalker gelmeddeler kaliteli olup, rezervleıdır. Mühendis ve mütehassıs ele<lan gerekli hammadde etüt ve vam etmektedir.

hammadde tüketimleri yıllara gö-

7.700 Ton

7.900 >

10.700 >

20.000 »

eknolojlk yönden gerekli ısının rında yakıt olarak) elde edilmegazı kullanılmaktadır. Genara1.400 MVh kapasiteli Gazgenar edilmekte olup Genaratörlerde t kömürü; Fabrikaya 1 km meŞirketler tarafından İşletilen köı temin edilmektedir. Fırınlarda

Yüksek gerilim izolatörleri

Fabrikada iş sürekli olup, 3 vardiya üzerin­

den günde 24 saat çalışılmaktadır. Toplam per­

sonel sayısı : 12 idareci, 8 mühendİK, 17 teknis­

yen, 30 memur geri kalanı işçi olarak 1.200 ki­

şidir. Ayrıca yılın 5 ilâ 6 ayında hammadde

ocaklarında 600 kişi civarında işçi çalışmakta­

dır.

__

Fabrikada son zamanlarda personel eğitimi üzerinde ehemmiyetle durulmakta, işletme bün­ yesine en uygun organizasyon plânı ile iş değer­ lendirme ve zaman etütleri yönündün) çaUgrııftlara hızla devam edilmektedir.

•If Fabrikaların bugünkü kurulu tesislj yon TL. değerindedir.

2 — Mevzu ve kapasiteleri :

Fabrikadaki İmalât çeşitleri şöyle stt-alaaabi Ur:

a — Karofayans (Wall tıle), b — Yerkarosu (Floor tıle), c — İzolatör ve Elektro porse d — Şamot ve Ateş tuğlası, e — Sır - Glazür (Frit and uest).

a — Karofayans : Başlıca ilkel maddesi Kil, Kaolin, Kuvartz, Feldspat olan fayans; öğütme, hazırlama, kurutma, ikinci öğütme, presle şekillendirme, birinci pişirim (Büsküvl tü­ nel fırınlarda 1180 - 1250°C ta kadar), sırlama, sırlı pişirim (Glâzür tünel fırınlarda 1080 1120°C'ta kadar) işlemlerinden geçerek kalite ayrımından sonra; Extra (I inci kalite), stan­

• iril dart (IInci kalite) ve üçüncü kalite ol^raK yasaya arz edilmektedir.

Bugün için 150 x 150; 100 X 100; lİ0'-x!«0; 50 x 50; 20 x 20 mm ebatlarda beyaz ve çegH-l II renklerde düz ve desenli İmâl edilen fayans'm

Elektrik Mühendisliği 9ü

yıM re g

W

() milyon adet olup yıllara göir:

8 milyon u»

........ 18 » 24 >

........ 44 » 55 »

t fayans İhtiyacını fazlası İle ı fabrika ihracat imkânları çeşitli imalât kademelerinden Ie işletme lâboratuvarlarında tulmakta, Türk standartlarıtnâl edilmekte, kaliteye ehemır. Fayanslar kalite bakımmartlarında belirtilen kalite se-

: 1963 yılında İnşaatına başlaayında İşletmeye giren bu ima ıbrika halinde tesis edilmiştir. ı sırlı pişirim hariç imalât olarak fayans imalâtına benteslrlere, Asite ve aşınmaya m Yerkarosu; bugünün mlmaver döşemesi olarak önem taarosu 100 x 100; 100 x 50; 2 0 x 2 0 m m ebatlarda v e çea edilmekte olup yıllık kapadettir.

İzolatör çeşitleri. Not: Soldan 1. büyük İzolatör 154 kv döneri kolon dlspenktör izolatörüdür. Ana ilkel maddelerini; Kuvartz, Kaolin, Feldspat teşkil eden izolatör hammadde ayıkla­ ma ve öğütme, demirlerden ve yabancı madde­ lerden arıtılarak Homogen sıvı haline getirme, basınç altında süzme suretiyle presleme (Fllter presslng), Vükum preslerle yarı manıûl hale ge­ tirme (Vakum altında çamur i ^Inık'k! havanın alınması), şekillendirme, kısmi kurutum, sırla­ nın, pişirme (YaıfttrlnJs fırınlarda 1360 - l400,,C'a kadar), kalite ayrımı, mekanik ve elektrik test­ leri, kontrol ve ambalajlama işlemlerinden ge­ çerek piyasaya arzedilmektedir.

Alçak gerilim izolatör ve elektro porselen çe­ şitleri Türk standartlarına göre, yüksek gerilim izolatörleri ise Türk standartlarının bu bölümü hazırlanmadığından Alman VDE normlarına ve­ ya özel siparişlere göre İmâl edilmektedir^ :

lektro porselen çeşitleri.

Elektro porselen (Alçak ve bir İmalât dalı olarak çalışan a metotlarını ve kapasitesini htlyaçlarına göre hızla geliş­ en için alçak gerilimde kulelektro porselenin tamamına, çullanılan izolatörlerin bir kıslecek durumdadır.

Çeşitli izolatör ve elektro porsolenler

İmalât kademelerinden alınan çeşitli numu­ nelerle izolatör İmalâtı İşletme lâboratuvarlannda kontrol altında tutulmaktadır. Ayrıca yük­ sek gerilim izolatörleri için zorunlu olun yük­ sek gerilimle elektrik ve mekanik testler İçin Fabrika sahası içinde 1963 yılında İnşaatına baş­ lanan 300 KV gerilimli yüksek gerilim test lâboratuvarı 1965 yılı İlk aylarında çalışmaya bag-

II.MI 'O0 KKVV,. ö50 KVA tflsl tttUUfttttnftttfı etleri ve gen-kll malzomeler î*rWç-

]• li.\Ki"; ' firmasından geliri uvrok montaiı-..-t

ı gtır. Böylece yakın bir gelecekte

'•imli

lerin kuru, yog atlanın teerfii. .

i' .ı • • ımu deneyleri ya

eletir. 0uınifl .1 ıı »HUÖrlerln yüksek gorilim teü;J'-

iJ ;

>k gerilim laporatu varlarında y»p-

;;ı

de Fabrika için İmalat aftljı yö-

-ı

in Oldukça zor olmnk ladır HalDa

-•••d: •.! i. ııalatı yapılan 1QS çerçi t izolatör

r '-'lf.:•

içtenlerden bazıları şunlardır.

J rerek alçıık gerilimdi.- olduğu gibi VlıkBCk

Umdede memleket llıliyncuın tam ıltutık c-vnn

vtrrebBmektir.

ek jreri-

Solunu ! ritim it, rulm

İli rc-ıim

jffrUtm uolatOrleri.

M

'' A traınfarmaltr fıklf,

ıs ki- ıvoo tsj mcttmt jofej

35 W .V/inJSı «M*** ı ro.alûrü.

•I fjıunut vıı Al<:j TujglUM i "'AİirllMUl bu servisi şimdilik yalnız teknolojik /Önden i zumlu izolatör, îı-.ııi. v yorkaroctı pişirimin de kullniulnn Şutnot k a i l l e r l e ntes. lüfiJalfcrrui imnl etmekte olup yıllık kapasitesi 7 .0 tondur,

e — Sır * Glazür: Fabri3<awn bu servislii.. al

lat- : M CM

P.T i i ..,.'

lo 'ıı

jttf-n. fi.i.u Ur

l i £••'.:

:

•.on-:

ı cleKtro porselen çcjlllen.

1c : N 60 - N 95 serisi hat IzoRA1 3 - RM nato - RM 5 serisi olûtörleri İle kotı*. duvar, tab­ sigorta huş/mlan. klcracns çeı priz İçi porsetenlt-rı gibi çeşit­ nnlloorr olup yıllık kapasitesi 300

d e d e gerek fayanslarda kulbıriılun au;a gerek­ se elektro porselen ve izolatörlerde tullanilaı ham lur *-1* i• • editerefa oositi' renklerde hı^-ırlanmalttadır. Yıllık kaposlteal 760 ton olup işletme nin önt'inii fcıgtrnlarmtlan biridir.

Sonuç olarak Fabrika kuruluş satımı i yö­ nünden iyi bir yere kurttlraugtur, İ m a l a r mo­ dern tesislerle yön vcrllmlijilr, hısa bir : Ilıt lota dç başta Çan İlçeni olmak üzeri* tnUblt.e epeyal

û ı j ı t k -..ILI nde: VHD G - VHD 35 KV

gelişmelere yol nçmuj. cehrin iktisadi ,'ıayntnm

• ri. ol'-::,. ı ı. Itörlerl. Kİ - K3 Berisi zincir

canlılık getirmiştir. Memleketimize bin; One ka­

izoli'-••:!< i A ı DAF 30 KV serisi bara geçit,

dar ithalât y..lu Ue gelmekte olan Sera nik ma­

SA ı • . ii» / v e FSA 10 - FSAR 30 KV

mullerden yukarıda halisi geçen gereçle.-ıı. İtha­

neçB

İzolatörleri gibi çesltU dahili

latı durmu». olup en kısa zamanda İhra Ata. ge­

vo *:.ı- .d ri;. > ı; iek gerilim izolatörlerinin ynçebilme İmkânları aranmaktadır. Yalın: iflyans

juldı

lornifll imalat otomatik ve ya­

llliıılötının durdurulmasiyle memleketimi a« yılda

rı çt'••îii/lîık le,_ Jüorla 35 KV'itık izolatörler

Olup, j.ü.-.:• -. KV mesnet ve 154 KV diey ııki ı i-;ı ..'<LÖr imalâtı yapılmıştır. Vıihlt

k.-ıpı» -

lur. Şimdilik çabalar 19Ö5 yı­

takriben l milyon 750 bin dolar t n s a m i ı aaf^anınnktftdır. Ayricn ihracat yapılması sur tlyledo i milyon dolar civarında döviz kazancı olncuiflır. Bu başarıya diğer imalat dallarında d. silmesi en büyük gayedir.

lı içi:.:. ..,..'. ıloıuotik tezgahlarla yön v-

H>44-:-•:••:••:• ••: ••: -•: *•: •-: i v M * ^ * * * * ^ * * * * » 1 » ^ * * ^ * * * * ^ ^ - * * ^ ^ M Ü H E N D İ S /UCAMVOJC

I > ı n i r YYoollllaarrıı v e L i m a n l a r İ n ş a a t R e i s ü ^ i ' n e , e l e k t r i k t e s i s a t işlerinıiı ı;:ılı ak ü z e r e e l e k t r i k m ü h e n d i s i a l ı n a c a k t ı r . :• -:• •;.*:- -•: ••: ••: -•: •- :• X":-*->**'X--:'':--x*':-v-:">-X'':- •>••: * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * ***-:•****

EloktriK MUhenUiKifii