DÜNYADAN HABERLER

Üyelerimizden DPT Koordinasyon Dairesi eski Başkanı Ayhan Çilingiroğlu'nun Dünya Bankası Teşkilâtı'nda görev aldığını da ha önceki sayılarımızda bildirmiştik. Çilingiroğ lu, Dünya Bankası'ndan bir heyetle birlikte Bre zilya'ya yaptığı bir seyahatten Washington D.C. U.S.A. ya dönmüş bulunuyor.

Çilingiroğlu'nun yazdığına nazaran Brezilya' da geniş bir Elektrik Makinalan. İmalât Sanayii bulunmakta, 380 kV'a kadar Hydrogeneratör ve Transformatör İmal edilmektedir.

LONDRA — İngiltere Enerji Bakanlığı halen dünya, kömür ve petrol üretiminde tüketime na zaran bir fazlalık olduğunu kabul etmiş ve nük leer yoldan üretilen elektrik enerjisi, gerek kö mür gerekse petrolden üretilen enerjiye nazaran daha ucuza dahi^ maledilse endüstrileri bu mev zuda kendi plânlarını tatbikte serbest bırakmış tır.

Bakanlığın neşrettiği raporda 1970 yılında kömür İhtiyacının 175 milyon tona düşeceği, bu na karşılık petrol ihtiyacının 144 milyon ton kö müre tekabül eden bir seviyeye çıkacağı belir tilmektedir. Üretim maliyeü kömürle işliyen santrallerde 5,46 5,67 kuruş/kWh olmasına kar şılık atom santrallerinde 4,83 3,46 kuruş kWh olarak gösterilmiştir. (1 İngiliz Lirası 25,2 TL olarak hesaplanmıştır.).

İkinci nükleer programın tatbikiyle 1975 yı lında nükleer güç, 8000 MW verecek seviyeye yükselecektir. 1970 yılında İngiltere'de enerjisi üretimi 241.000 GWh'a çıkacak, aynı devrede gaz üretimi de 4,635 milyon termik birim olacaktır.

ST. LOUIS — 1964 yüı, Amerika'da, elektrik enerjisi üretimi için kullanılan kömürün fiatmın son üç seneye • nazaran , en ucuz seviyeye İndiği yıl olmuştur. Buhar santrallerinde kullanılan kö mürün ortalama fiatı, 1964 yılında beher milyon B.t.u. bağına 24.6 cent'tir. (1963 yılındaki fiata nazaran % 1,6 daha düşük). Fiat bakımından ikinci sırayı «tabiî gaz» almıştır. Onun fiatı ise, beher milyon B.t.u. için 25.3 cent olmuştur. (1963 yılına nazaran % 2,7 daha düşük). Akaryakıt fi atı ise % 0,8 lik bir düşmeyle 32,6 cent olmuştur.

Bu rakkamlar, Millî Kömür Birliğinin (Nati onal Coal Assoclatlon) yakında yayınlıyacağı «Steam Electrlc Plant Factors» çalışmasında var dır. Bu etüdte Birlik, bütün Amerikan Santral lerinden topladığı bilgileri aksettirmektedir.

Kömür üretimi 1956 dan beri ilk defa bu yıl 500 milyon ton'a erişecektir. Ve 1980 yılında sa dece elektrik üreten tesisler her yıl bu kadar kömür tüketecektir.

LOZAN — 9'uncu Beynelmilel Büyük Baraj lar Kongresi, Eylül 1967 de İstanbul'da yapıla caktır. Kongre, barajların emniyeti, akış kontro lü, deprem bölgelerindeki barajlar gibi mevzula rı ele alacaktır. Kongreye sunulacak tebliğlerin Kasım 1966 dan önce gelmiş olması gerekmek tedir.

Lozan'da aktedllen 33'Uncü toplantıya 33 memleketten 150 üye iştirak etmiştir. Bu top lantıda, Türkiye'den Kemal Noyan'la İspanya' dan jose Toran Pelaez yeni başkan yardımcılık larına seçilmişlerdir. Çalışmalardan sonra kötü hava şartlarına rağmen İsviçre ve Avusturya' daki barajlara bir inceleme gezisi yapılmıştır. Mauvoisin, Grande Dixence, Les Toules, Gebldem, Gepatsch, Durchlassboden, Limberg, Mooser, Drossen, ve diğer bazı barajlar gezilmiştir.

34'üncü Kongre Haziran 1966 da Rio de Ja nelro'da toplanacaktır.

BRÜKSEL — Dünya ham petrol üretimi 1964 de 1.400 milyon metrik ton ile rekor seviyeye ulaşmıştır. 1963'e nazaran % 8 lik bir artış mev cuttur. Üretimin 1965 yılında 1.500 milyon ton ve 1970 yılında ise 2.000 milyon ton olacağı ümi dedilmektedlr.

Antikomünist memleketlerde 1964 yılında pet rol üretimi 1.159 milyon ton olup bir evvelki se neye nazaran 87 milyon tonluk bir artış kayde dilmiştir. Komünist memleketlerde ise bu değer, 247 milyon ton olup artış 13 milyon tondur.

1964 yılı Ham Petrol Üretimi (Memleketlere göre)

USA

379 milyon ton

Rusya

223 » »

Venezüella 177 » >

Kuveyt

106 » »

Sudî Arabistan 86 » »

İran

Irak

Libya

Cezayir

26'

Endonezya

Romanya

12.4

Çin

RUGBY — İlk defa 1000 MW İlk bir fazlı bir ünite yapılması hususunda teşebbüse geçilmiş ve Engllsh Electric Co tarafından, bu mevzuda bir slmpozyum düzenlenmiştir. Slmpozyumda, bu bü yüklükteki turbo alternatörün imalât ve dizayn şartları görüşülmüştür.

İlerde atılacak mühim adımlardan birisi, tür bin rotor kanatları uzunluğunun 45 inç arttırıl ması meselesini halletmek olacaktır. Bu mesele kısa zamanda halledilecek ve o zaman bir fazlı

1200 MW'hk alternatör imali gerçekleşebilecek tir.

SOUTHAMPTON — Central Electrictiy Ge nerating Board'a ait 400 kV'luk enerji nakil hat tı projesi için Southampton'da, hattın su altın dan kablolar ile geçirilebilmesi gayesiyle 2 mil uzunluğunda 10 ft çaplı dökme demirden bir tü nel inşa edilmektedir.

Gelecek yıl döşenecek olan bu kabloların so ğuması deniz suyuyla olacaktır. Bu kablolar, 2000 MW'lik Fawley santralını, East Kent'ten Cornwall'e giden 400 kV'luk hattın kısmına bağ lıyacaktır. Kabloların taşıma kapasitesi 2000 MW olacaktır. Her ne kadar bu, 400 kV'luk hattın taşıma kapasitesinin yarısına tekabül etmektey sede bu kablolar, bu taşıma kapasitesinde dün yada yapılabilen ilk 400 kV'luk kablolar ola caktır.

Generating Board'un kablo tünelinin inşası na karar vermesinde muhakkak ki projenin ca zip taraflarının rolü büyük olmuştur. Bu proje ye karşı düşünülen alternatifler; (1) Southamp ton sahili etrafından dolaşan uzun bir hava hat tı inşa etmek, (2) Deniz üzerinden hattın geç mesine kâfi yükseklikte direkler kullanarak hat tı deniz üzerinden geçirmek. (Son halde, kulla nılacak direkler bugüne kadar ingiltere'de inşa edilmiş en yüksek hava hattı direklerinden daha yüksek olacaktır.)

Bu hava hattı alternatifleri daha ucuza mal olmasına rağmen, bir milinin maliyeti 1 milyon İngiliz Lirasını geçen kablo inşası tercih edil miştir.

BELGRAD — Danube nehri üzerinde 11 sant ral halinde, toplam kapasiteli 5000 MW olacak bir seri tesisin inşası plânlanmıştır. Çekoslavak ya ve Macaristan, 700 MW'lık Grabchikova sant ralının müştereken inşasına başlamışlardır. Sov yet Rusya Romanya sınırında 305 MW'lık Iz mail Tulcha santralının inşaası plânlanmıştır.

Geçen yıl, Yugoslavya ve Romanya toplam kapasitesi 2100 MW olan Zheleznie Vorota (De

mir Kapılar) santralinin inşasına karar vermiş lerdir. Santral, 6 tane 175 MW lık üniteden mü teşekkil olacak ve yıllık 11.000 milyon kWh ener ji üretecektir.

MOSKOVA — Sovyet Rusya Atom Enerjisi Devlet Komitesi ileri gelenleri ile italyan dele geleri arasında cereyan eden müzakerelerden sonra italya ile Rusya arasında, atom enerjisi nin sulhçu gayelerde kullanılması mevzuunda iki devlet arasında işbirliğini gerçekleştirmek için bir antlaşma imzalanmıştır.

Üç yıllık bir süre İçin imzalanan antlaşma da aşağıdaki sahalarda karşılıklı işbirliği yapı lacağı yazılıdır.

(1) Güç Reaktörleri ve Atom Santralleri (2) Kontrollü füzyon reaksiyonu ve plâzma fiziği (3) Katı hal fiziği (4) Atom fiziği ve yüklü partiküller aksela törleri (5) Radyasyon kimyası (6) Radyo izotoplar, teorik etüdler ve aksela tör tecrübeleri için müşterek çalışmalar.

Antlaşma ayrıca, karşılıklı delege mübadele si, araştırma merkezlerinin ilim adamları tara fından ziyaret edilmesi, İlmî seminer ve konfe ranslar gibi faaliyetleri de içine almaktadır. Kar şılıklı olarak antlaşma gereğince bilgi ve mal zeme mübadelesi de kabil olabilecektir.

LARNE — ingiltere Atom Santralleri için yapılmış en güçlü buhar türbininin tecrübeleri muvaffakiyetle bitirilmiş ve işletmeğe başlamış tır. 313 MW, 1500 devir/dakika'hk üç silindirli tandem kompund tipi türbin Associated Electr: cal Industries Ltd. tarafından yapılmıştır, iki ta kım türbinden ilki, Central Electricity Generat ing Board'un Oldbury Atom Santrali için imal edilmiştir.

*<M^

İLAN

İngilizce bilen, Askerliğini yapmış, genç Makina ve Elektrik Mühen disleri aranıyor. İş yeri İstanbul.

ÖZKÖSEOÖLU VE ORTAKLARI

Kardeşim Sokak No. 50 Tel : 49 02 20

Karaköy İSTANBUL