Kömür üretimi durma noktasına geldi

ENERJİ 8

Kömür madenciliğine yönelik yatırımların durması, ithal kömür bağımlılığı yarattı Maden Mühendisleri Odası tarafından

Kömür üretimi düzenlenen 16. Türkiye Kömür Kongresi’nde

durma kömür üretiminin yıllık 2 milyon tonun altına düştüğü belirtilerek, artan

noktasına enerji ihtiyacının petrol ve doğalgaz fiyatlarındaki

artışı da beraberinde geldi getirdiğine işaret edildi. Kongrenin sonuç

bildirgesinde “Enerji

sektöründe yaşanan

darboğaz, kömürün hem

EMO Basın - Maden Mühendisleri Odası tarafından düzenlenen 16. Türkiye Kömür Kongresi’nde kömür madenciliğinin sorunları masaya yatırıldı. Maden Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Torun, yerli kömür üretimindeki düşüşe dikkat çekerek, 2007 yılında ithal kömür için 2 milyar dolar harcandığını kaydetti. Torun, ülke kaynaklarının yatırımsızlık nedeniyle atıl durumda bırakıldığına dikkat çekti. Kongre sonuç bildirisinde ise yıllık üretimin 2 milyon tonun altına düştüğü vurgulanarak, temiz kömür yakma teknolojilerinin geliştirilmesi ve linyit kullanan yeni termik santralların kurulması istendi.

Maden Mühendisleri Odası tarafından düzenlenen 16. Türkiye Kömür Kongresi, 26-28 Nisan 2008 tarihleri arasında Zonguldak’ta gerçekleştirildi. “Kömür Madenciliğinde İş Sağlığı ve Güvenliği ile Enerji Yatırımları İçinde Kömürün Yeri ve Batı Karadeniz Bölgesinin Önemi” ana temaları ile gerçekleştirilen 16. Türkiye Kömür Kongresi’nde teknik ve özel oturumlarında 6’sı çağrılı 36 bilimsel bildiri sunuldu. Kongre süresince 21 firmanın katıldığı “Maden Makinaları ve Donanımı” sergisi yapıldı.

Borçlanma yatırıma dönüşmüyor

Maden Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Torun açılış konuşmasında, Türkiye’nin 1980-2007 yılları arasında elde ettiği yaklaşık 1.8 trilyon dolar kaynağın 1.2 trilyon dolardan fazlasının iç ve dış borçlanma yoluyla sağlandığına dikkat çekti. Aynı yıllarda vergi yolu ile elde edilen gelirin, borçlanma yolu ile elde edilenlerin yarısından daha azı düzeyinde kaldığını ifade eden Torun, son 27 yıl içinde 400 milyar dolardan fazla faiz ödemesi yapılmasına rağmen yatırım için yalnızca 80-100 milyar dolar ayrılabildiğini belirtti. Dış borçların yüzde 50’sinin AKP Hükümeti dönemini kapsayan son 5 yılda alındığına dikkat çeken Torun, “Bu faizleri ödemek için 80 yıldan

fazla bir sürede yaptığımız ne varsa; rafineri, haberleşme şirketi, ağır endüstriyel tesisler, madenler, bankalar, fabrikalar hepsi satılmıştır” diye konuştu.

Kömürde dış ticaret açığı büyüyor

Ülkenin geçirdiği çarpık ekonomik dönüşümün en çok madencilik sektörünü etkilediğini ifade eden Torun, şunları söyledi:

“Sanayi sektörleri yerine hizmetler sektörünün genişlemesi, sanayi sektörlerine hammadde sağlayan madencilik sektörünü de zor durumda bırakmıştır. Madencilik sektörünün ülke kalkınmasındaki kritik önemi, sadece fazla miktarlarda üretilip yurtdışına satılarak döviz elde edilmesinde değil, yerli sanayiye düşük maliyette ve kaliteli girdi sağlamasındadır. Bu anlamda, madencilik ve sanayi sektörleri karşılıklı olarak birbirlerini besleyen sektörlerdir. Entegrasyonları sağlandığı ölçüde büyürler. Sektörün işlevi, ülkeye döviz girdisi sağlamak üzere yurtdışına hammadde ihracı yapma düzeyine indirgenmiştir.”

Torun, Türkiye’nin madencilik alanında 2007 yılı toplam ihracatı 2.9 milyar dolar olarak gerçekleşmesine rağmen, aynı yıl sadece ithal kömür için 2 milyar dolar ödeme yapıldığını kaydetti.

Kömür üretimi düşüyor

Kongre sonunda yayımlanan sonuç bildirisinde, 30 yıllık süre içerisinde Zonguldak Havzası’ndaki kömür madenciliğinin sürekli kan kaybettiğine, yatırımların yok denecek seviyeye kadar düştüğüne dikkat çekilerek, üretim düşüşü ile birlikte oluşan kurum

zararlarının ülke ekonomisi üzerinde ağır sanayinin hem de elektrik

üretiminin vazgeçilmez bir yük gibi görülmeye başlandığı ifade edildi.Yıllık üretimin 2 milyon tonun altına düştüğü vurgulanan bildiride, ürün bir enerji kaynağı olduğu kalitesi açısından demir-çelik sektörü ile olan bağın da azaldığı ve büyük oranda gerçeğini bir kez daha

göstermiştir. Kömür Çatalağzı Termik Santralı’na yönelik üretim yapılmaya başlandığı kaydedildi.

geçmişimiz değil, Taşkömürü madenciliği için bir an önce yatırım yapılması gerektiği

geleceğimizdir” görüşü belirtilen bildirgede, “Deneyimli işçi ve nezaretçiler bir bir emekli olup

dile getirildi. kurumdan ayrılmadan yeni işçi alımlarına gidilmeli, böylece deneyimli

işçilerin bilgi ve görgülerini yeni

dikkat çekilen bildiride şunlar ifade

işçilere aktarmalarına olanak

edildi:

sağlanmalıdır” denildi.

“Yıllar yılı, başta parti yandaşlığı,

‘Kömür geçmişimiz değil,

şovenizm ve politik oyunlarla göz göre göre zarar ettirilen devlet işletmeleri,

geleceğimizdir’

Artan enerji ihtiyacının petrol ve doğalgaz fiyatlarındaki artışı da beraberinde getirdiğine işaret edilen bildiride, “Enerji sektöründe yaşanan darboğaz, kömürün hem sanayinin hem de elektrik üretiminin vazgeçilmez bir enerji kaynağı olduğu gerçeğini bir kez daha göstermiştir. Kömür geçmişimiz değil,

daha sonra verimli çalışmıyorlar bahanesiyle parçalanarak veya bir bütün halinde özelleştirilmeye başlanmıştır. Devlet elindeki en stratejik kaynaklar maden kaynaklarıdır. Ülkemiz madencilik sektöründeki sorunlarının çözülebilmesi, ancak başta insanına, bilime ve demokrasiye inanan siyasi iradenin gelişmesi ile olanaklıdır.”

geleceğimizdir” görüşü dile getirildi.

Temiz yakma teknolojileri

Doğalgaz ve ithal kömür gibi dışa bağımlı enerji kaynaklarının kullanım

geliştirilmeli

oranlarının artışına dikkat çekilen

Termik santralların yenileme ve

bildiride şöyle denildi:

modernleştirme çalışmalarına önem

“İnsanlarımız kendi ulusal

verilmesi gerektiği kaydedilen bildiride,

kaynaklarını üreterek karınlarını

linyit kullanan, çevreyle barışık yeni

doyurabilecekken, sözde daha karlı

termik santralların kurulması istendi.

görülen her alanda ithal mal ve

Türkiye’de temiz kömür teknolojileri

hammaddelere aşırı

konusunda bilimsel çalışma yapılması

ölçülerde

gerektiği ifade edilen bildiride, şöyle

yönelinmektedir. Bu

denildi:

olumsuz gidişe son

“Bu yönde yapılacak bilimsel

verebilmek için, linyit çalışmalar sayesinde; elektrik

ve taşkömürü

üretiminde daha verimli bir teknoloji

rezervlerimizin

kullanmak ve gerektiğinde sıvı yakıt,

artırılabilmesi

hidrojen ve çeşitli kimyasalların

amacıyla ülke

üretimine de olanak sağlayan esnek

bazında kömür

bir teknoloji geliştirilmiş olacaktır.

aramalarına hız

Ayrıca, Zonguldak’ta en kısa sürede

kesmeden devam

bir kömür enstitüsü kurulmalıdır. Bu

edilmelidir.”

enstitüde ülkemiz kömürleriyle ilgili

Enerji alanındaki

yukarıda belirtilen hususlarda

özelleştirme ve

kapsamlı araştırmaların yapılmasına

piyasalaştırma faaliyetlerine olanak sağlanacaktır.” Ⅵ