TELEFON KABLO ŞEBEKELERİNDE PLASTİK KABLOLARIN EKLENMESİ HAKKINDA BİR ÇALIŞMA

UI)K : G2l.805.fl

Telefon Kablo Şebekelerinde Plâstik Kabloların Eklenmesi Hakkında Bir Çalışma [*]

Şebekelerimizde plâstik kılıflı kabloların kul­ lanılması halinde, plâstik kabloların birbiriyle ve mevcut kurgun kılıflı kablolarla eklenmesi problemleri ortaya çıkar. Plâstiğin metal ile ek­ lenmesi işleminde, genel olarak, metal yüzey pürüzlendirllir ve özel bir yapıştırıcı kullanılır. Bu metodun kurşun kılıflı kablolara tatbiki, an­ cak ek yerinde kurşun sathının pürüzlendirilmesi halinde mümkün olabilir. Aksi halde tavsiye edilmez.

Kablolarda, yapıştırıcı veya band ile ek ya­ pılmasına, basit olmasına rağmen, ısısal ekleme kadar güvenilemez. Bunun için bugün eklerde gaz lambası gibi ısısal kaynakların kullanılması tercih edilir. Diğer taraftan, bizim etüd konu­ muz olan telefon kablo şebekelerinde, tali kollar çıkarmak gibi maruz kalacağımız bazı mecbu­ riyetler, eklerin yeniden açılması zaruretini do­ ğuracaktır ki bu bizi oldukça müşkül bir duru­ ma sokabilir. îşte bu gibi birçok hususlar da na­ zarı itibare alınarak plâstik kablolar ile yapıla­ bilecek ek işleri aşağıda gösterilmiştir :

1 — Araştırmalar evvela kurgun zarflı kab­ loların eklerinde, eritilip sıvama suretile yapış­ tırıcı bir madde olarak kullanılmakta olan lehim üzerinde yapıldı. Neticede plâstik kablolar için içinde polyvinyl chloride ihtiva eden bir PVC yapıştırıcı madde imâl edildi.

2 — Eğer bir PVC yapıştırıcı, bir PVC lev­ ha üzerine sıvanır ve ısıtılırsa bu İki madde bir­ birine tamamile yapışır. Yalnız PVC kablo zar­ fının PVC bir manşon ile yapıştırılarak eklen­ mesinde PVC kablo zarfı ile manşonun eklene­ cek kısımlarının ısıtılması gerekmektedir. Bu maksat için de tel ekran kullanılmakta olup iş­ lem şu şekilde yapılır.

Kablo PVC kılıfının etrafına tel çorap geçi­ rilir ve manşon ile kılıfın yapışacak olan müş­ terek kısımlarına isabet eden tel ekranın üzeri­ ne PVC yapıştırıcı madde yerleştirilir. Mangon geçirildikten sonra da iyice sıkıştırılması için üzeri lâstik bir band ile tekrar sarılır. Tel ekra­ nın açıkta kalan ucu ısıtılmak üzere yukarı kal­ dırılır. (Şekil) tel ekranın ısıtılması ile ucunda bulunan yapıştırıcı madde ısınarak yumuşar ve dolayısile temas halinde bulunan plâstik yüzey­ lerin bir vücut halinde yapışmasını temin eder.

Çeviren : 1. HAKKI ORAL,

Y. Müh. PTT PVC yapıştırıcı, eriyerek buhar olacak bir mad­ de ihtiva etmediğinden ısınması halinde hac­ minde bir değişiklik olmaz. Dolayısile temas ha­ lindeki yüzeyler hava geçirmeyecek şekilde sıkı sıkıya eklenmiş olur.

3 — Kurşun kılıflı kablo ile plâstik manşo­ nun eklenmesinde yapılması zaruri ısıtma ame­ liyesi için bir problem yoktur. Zira eklenecek olan elemanlardan biri metal olduğundan ısıt­ mada bir güçlük doğmaz. Bununla beraber plâs­ tik manşon ve kurşun zarfın eklenecek kısımla­ rı, evvelki ek işleminde olduğu gibi, bir hazırlık safhasına tâbi tutulur, tşte kurşun kılıf yüzeyi­ nin kazmmış kısmının zedelenmeden eklenmesi­ ni teminen bir ucu kurşun zarfa lehimli bir tel ekran yine ek yapüacak yere sarılır. Tel ekran PVC yapıştırıcı ile sıvanarak üzerine PVC man­ şon oturtulur ve evvelki ekteki gibi ısıtma ame­ liyesi tatbik edilir. Sonra PVC manşon üzerine sıkıca lâstik band sarılır. Bu ek ameliyesine tâ­ bi tutulan parçalar eklendikten sonra bir vücut olarak hareket edemezler. Dolayısile mezkûr ekler fazla bir çekme kuvvetine asla maruz bı­ rakılmamalıdır.

4 — Tel ekran kullanmadan, PVC yapıştırı­ cıyı (üzerine bazı ilâveler yapılarak tekamül et­ tirilmiş) bir gaz lambası ile yumuşatarak da kullanmak mümkündür.

Eğer PVC yapıştırıcı kalın bir tabaka halin­ de kullanılacaksa, bunun eritilmesi oldukça uzun bir zaman alır. Bunun için PVC yapıştırıcı ta­ bakalar halinde kat kat eritilerek yapıştırılır.

(*) Bu yazı «REPORTS of Electrical Communication Laboratory» mecmuasının 10. sa­ yısından kısaltılarak çevrilmiştir.

Bu ameliye sırasında PVC zarf ve PVC yapıştı­ rıcı kat yüzeylerine (CKj BrCl) «monaklor-mono bromür metan» şürülürse, katlar arasındaki ya­ pışma daha sağlam olur; Uçucu olmasına rağ-' men, bu eriyik PVC için çok tesirlidir. Ve diğer organik eriyikler gibi patlama tehlikesi de yok­ tur'.*-

Polietilen kılıf ile PVC manşonun eklenme­ sinde de PVC yapıştırıcı ve tel ekran kullanıla­ bilir.

Kablo ek ameliyesi, ekran telinin ucu dışarı­ da kalacak şekilde ekin üzeri band ile sarılmak

suretile tamamlanır. Ekin açılması istendiğinde band çözülür. Ve ekran telinin ucu kaldırılarak ısıtılır. Bu halde PVC yapıştırıcı yumuyaşarak eklenen parçaların ayrılmasını mümkün kılar.

6 — Bu ekler üzerinde yapılan çekme mua­ yenelerinde umumiyetle manşon veya kablo kı­ lıfı kırılmak suretile ek parçalanır. Koruyucu ve yapıştırıcı bandlarla sarılı ekler, gaz muaye­ nelerinde 2 Atm. basınca tahammül etmişlerdir. Onbir ay müddetle deniz kıyısında açık hava tecrübesine tabi tutulan ekler üzerinde de hiç bir arıza görülmemiştir.

-! jlf(,

[fiilî: I

•••HinBHHB

Acı Bir Kayıp

19/9/1965 günü uzun süredenberi rahatsız bulunduğu hastalıktan kurtulamayarak vefat eden Vecihi Toscuoğlu 1932 yılında Bartın'da doğmuştur. 1954 yılında istan­ bul Teknik Okulu'ndan Elektrik Mühendisi olarak me­ zun olmuştur. EKİ Tesis Müdürlüğü'nde, Zonguldak Belediyesi'nde ve son olarak da Karabük Demir ve Çelik Boru, Asit Fabrikası Elektrik Bakım Şefi olarak çalış­ mıştır.

Bir çocuk sahibi merhuma Tanrı'dan rahmet, kederli ai­ lesine başsağbğı dileriz. Not : özel yardım sandığı üyesi değildir.