RADYO MÜHENDİSLİĞİ NOTLARI 1
BAŞLARKEN 10
1.RADYO 11
i. Giriş 11
Radyo dalgalarının ilerlemesi 12
ii. Radyo Nasıl Çalışır 14
Radyo linki 17
iii. Radyo Spektrumu ve Frekans Tahsisi 19
Genel 19
Bir ve iki frekanslı sistemler 20
iv. Kazanç, Seviye, Zayıflatma ve Yayılma 22
Kazanç ve kayıp 22
Seviye 23
Zayıflama 25
Yayılma 26
Görüş çizgisi yayılma yolu zayıflaması 30
Yansımalar 31
v. Frekans Bantlarının Seçilmesine İlişkin Kriterler 32
HF – Yüksek frekans 32
VHF – çok yüksek frekans 35
UHF – Ultra yüksek frekans 38
Frekans seçimi 40
Özet 44
vi. Modülasyon ve Demodülasyon 46
Taşıyıcı dalga modülasyonu 46
Yan bantlar ve bant genişliği 47
AM – Genlik modülasyonu 49
FM - Frekans modülasyonu 54
PM – Faz modülasyonu 57
vii. Yükselteç 60
viii. Güç Yükselteci (PA) 61
ix. Osilatör 61
x. Filtreler 63
Filtre karakteristikleri 64
Filtre tipleri 67
xi. Vericiler 73
AM vericiler 73
PM ve FM vericileri 74
xii. Alıcılar 75
AM alıcı 75
FM ve PM alıcılar 76
xiii. Antenler 78
Giriş 78
Çalışma teorisi 78
Anten tipleri 82
Anten kurulumu 85
Yığın anten 85
xiv. Kablolama 86
Eşeksenli delik kablo 88
xv. Ara Modülasyon ve Dubleksörler, Çok Katlı Kuplörler, Sirkülatörler, İzolatörler, Dağıtıcı ve Ön Yükselteçler Kullanılarak Ara Modülasyonu nasıl önleriz
Giriş 88
Ara modülasyon 89
Sirkülatörler ve izolatörler 91
Çok katlı kuplör ve kaviteli filtreler 93
Dublekser 95
Dağıtıcılar 98
Alıcı ön-yükselteçleri 99
Tipik konfigürasyon 100
xvi. Bir Radyo Linkinin Tatbik Edilmesi 101
Yol profili 101
RF yol kaybı hesaplamaları 104
Verici gücü/alıcı duyarlılığı 106
Sinyal gürültü oranı ve SINAD 107
Sönümleme sınırı 109
Hesaplama özeti 110
Çeşitli değerlendirmeler 110
xvii. Radyo Cihazı Tipleri ve Markaları 111
Tipler 111
Markalar 114
xviii. Analog Radyo Üzerinden Veri İletimi 115
Modülasyon teknikleri 115
İletim sınırlamaları 116
xix. Radyo frekansları için düzenleyici lisans verme şartları 119
xx. Duplikasyon ve Oto-sınama Duplikasyon 120
Yedek vericiler 121
Oto-sınama ve uzaktan teşhis 122
xxi. Çeşitli Terimlerin Açıklamaları 122
1VSWR ve geri dönüş kaybı 122
Duyarlılığın bozulması ve bloklama 128
Sürekli ton-kodlu ilâve-ses gürültü kesme (CTCSS) 129
Seçimli arama 130
xxii. Analog Radyoya İlişkin İlâve Özellikler 130
Trank radyo 134
xxiii. Sayısal Modülasyon Radyo 135
Sayısal özel mobil radyo 135
xxiv. Spesifik Olarak Telemetri Uygulamaları için Sayısal Radyo 138
xxv. Sayısal Kablosuz Haberleşme 140
2 MİKRODALGA SİSTEMİ 145
i. Giriş 145
ii. Genel Bilgiler 146
Havai hatlar 147
Yeraltı bakır kabloları 147
Radyo 147
Fiberoptik kablo 147
iii. Noktadan-Noktaya Radyo Sistemleri 149
iv. Tek Noktadan-Çok Noktaya 151
Çalışma teorisi 153
v. Tipik Bir Radyo Terminali 154
Verici 155
Alıcı 156
vi. Modülasyon Metotları 156
vii. Standartlar 158
viii. Çoklama Cihazları ve Veri Hızları 160
Analog çoklama sistemleri 160
Sayısal çoklama 161
Ses sıkıştırma 165
Senkron sayısal hiyerarşi 165
2 Mbps dünyası 166
ix. Antenler ve Çok Katlı Kuplörler 168
Yansıtıcıların kullanılması 170
Pasif tekrarlayıcıların kullanılması 171
Dublekserler ve çok katlı kuplörler 172
x. Eşeksenli Kablolar ve Dalga Kılavuzları 172
Dalga kılavuzlarının kullanımından kaçınılmalı mıdır? 173
xi. Güç Kaynakları 174
xii. Yol Kaybı 175
Serbest uzay zayıflaması 175
Yağmurun neden olduğu zayıflama 175
Sönümleme sınırı 176
xiii. Basit Bir Yol Hesaplaması 177
xiv. Çok Yollu Çalışma ve Diversiteli Çalışma 178
Çok yollu yayılma 178
xv. Oluklanma ve Aşma 184
Oluklama 184
Aşma 185
xvi. Cihazların Duplikasyonu 186
Soğuk yedek 187
Sıcak yedek 187
Paralel çalışma 188
Diversite (çeşitleme) 189
xvii. Yolların Duplikasyonu 190
3 UYDU SİSTEMLERİ 192
i. Giriş 192
ii. Uydu Hizmet Sınıfları ve İlgili Örgütler 193
Uluslararası hizmetler 194
Bölgesel sistemler 197
Ulusal 199
Alçak yörünge (LEO) uydusu 201
GPS – Global konumlandırma sistemi 203
iii. Uydular için Frekans Bandı Tahsisi 204
Uydu bantları 206
iv. Uydu Sistemleri ve Uydu Cihazları 208
Konfigürasyon 208
Çoklama 211
Modülasyon teknikleri 217
v. Uydu Cihazı 217
Yer-uydu linkleri 217
Uydu transponderi 218
Uydu-yer linkleri 219
vi. Antenler 220
Link Denklemi 220
viii. Ayak izi 222
4 GÜVENİRLİLİK BAKIM VE ELVERİŞLİLİK 224
i. Giriş 224
ii. Güvenilirlik 225
Güvenilirliğin tanımı 225
İmalât 226
Çalışma 227
Bakım 228
4.3 Elverişlilik 228
4.3.1 Radyo ve mikrodalga 228
Kara hatları 233
Uydular 235
iv. SCADA Sistem Güvenilirlik (arıza) Oranları 235
v. Tüm Sistemin Test Edilmesi 236
vi. Güvenilirliğin Artırılması 236
vii. Güvenilirlik Hesaplamaları 237
Arıza Oranı 237
Arızalar arasındaki ortalama süre 238
Elverişlilik 238
Hesaplamalar hakkında açıklamalar 239
viii. Süreç Kalitesinin Artırılması 239
5 ANA BÖLGELER VE RTU İÇİN ALTYAPI SİSTEMİ ŞARTLARI 241
i. Bölge Seçimi 241
ii. Bölge Çalışmaları ve Ulaşım 242
iii. Anten Destek Yapıları 243
iv. Yıldırım Düşmesinden Korunma 246
Yıldırım düşmesinden korunma seviyeleri 249
Cihazla yıldırımın ayrılması 250
Yıldırımın başka bir yerde yok edilmesi 251
Yüksek gerilimlerin ve akımların dağıtılması 251
Sonuç 252
v. Cihaz Korunakları ve Sıcaklık Yönetimi 253
Sıcaklık yönetimi 253
Bina tasarımına ilişkin diğer hususlar 255
vi. Güç Kaynakları 256
DC kaynağı ve bataryalar 256
Ana güç kaynakları 260
Temel-olmayan, temel ve kesintisiz kaynaklar 260
Elektrik şebekesi istasyonu 260
Güneşle ilgili güç kaynakları 263
Rüzgar jeneratörleri 264
Dizel jeneratörleri 265
dc kaynakların filtrelenmesi 267
vii. Dağıtım (dc) 269
viii. Bölge Alarmlarının İzlenmesi 271
ix. Ses ve Veri Kablajı – Dağıtım Sistemleri 274
x. Cihaz Rafları 278
xi. Mikrodalga ve Radyo Sistemlerindeki Enterferans 279
Yüksek gerilimli enerji hatları 279
Elektromanyetik enterferans 279
Radar enterferansı 280
Yabancı sistem enterferansı 280
Harmonik ve ara modülasyon enterferansı 280
xii. Hizmet Kanalı 280
6 TELEMETRİ SİSTEMLERİNİN MEVCUT RADYO SİSTEMLERİNE ENTEGRASYONU 282
i. Genel 282
ii. Uygun Radyo Sistemleri 283
iii. Trafik Yükü 285
iv. Bir Sistemin Tatbik Edilmesi 287
v. Trank Radyo 289
7 ÇEŞİTLİ TELEMETRİ SİSTEMLERİ 291
i. Giriş 291
ii. Okyanus Veri Telemetri Uygulaması 291
Elektromekanik kablo 292
Akustik modem 293
İndüktif modem 296
iii. Fizyolojik Telemetri Uygulaması 298
iv. Modüleli UHF Geri Saçılma Kullanan Etiket Tanımlama Sistemi 300
8 ÖRNEK UYGULAMA 306
i. Sıvılaştırılmış Doğal Gaz Tankerleri için Liman Haberleşme Sistemi 306
ii. Uzak Okyanusbilimsel Algılayıcı Sistemi 308
EK 1 - YOL KAYBI HESAPLAMA FORMÜLLERİ 315
Radyo Çizelgesi 315
Radyo Çizelge Hesaplamaları 317
Yansıma Analizi 320
Kırınım Kayıpları 321
B.5 Büyük Çember Mesafesi 324
B.6 Fresnel Kuşağı Yarıçapı 325
B.7 Uzay Diversitesi 325
B.8 Mikrodalga çizelgesi 326
B.9 Mikrodalga Radyo Çizelge Hesaplamaları 328
B.10 Yağmurun Neden Olduğu Zayıflama 330
B.11 Elverişlilik 330
B.12 Uzay Diversitesi (çizelge) 331
B.13 Frekans Diversitesi 331
B.14 Hibrit Diversite 332
EK2: DESİBEL ÖLÇEĞİ 333
Desibel sözlüğü 339